Saturday, November 18, 2017

SƠN TRUNG * VĂN HÓA ẨM THỰC BẮC NAM





VĂN HÓA ẨM THỰC BẮC NAM
Sơn Trung

Nói đến văn hóa ẩm thục  Việt Nam, ta phải viết một quyển sách như quyển Miếng Ngon Hà Nội của Vũ Bằng mới xứng. Nhưng ở đây trong một bài báo, chúng tôi chỉ trình bày sơ lược.
Miền Bắc và miền Trung có một nền văn hóa ẩm thực truyền thống, lúc nào cũng mâm cao cổ đầy khi cúng gỗ, tiệc tùng. Miền Nam cũng theo phong thái đó, cũng mâm cao, cỗ  đầy chứ không kém. Nói về văn hóa ẩm thực thì có nhiều loại. Loại hàng rong thì Bắc Nam Trung đều có, mà phong phú nhất là Hà Nội 36 phố phường. Sau này, Sài gòn cũng trở thành  trung tâm ẩm thực đa đạng, gồm Tây, Tàu, Ấn Độ, Miên, Thái...

Trong các món ẩm thực, tại Miền Nam tôi thấy phong phú nhất là hủ tiếu, phở, bún bò Huế đứng hang nhì. Nhưng văn hóa Tây phương khá mạnh với món bánh mì. Sáng mở mắt, mẹ cho con năm ba đồng mua   khuc bánh mì lót dạ. Buổi trưa, đám công nhân hay phu xe xich lô cũng ăn một khuc bánh mì thịt có xà lach, cà chua và nước tương.

Buổi chiều có thể họ đi nhậu, nhưng đa số sống thanh đạm không thể ngày nào cũng nhậu nhẹt, say sưa. Cái thói  chiều chiều ăn nhậu, lê la quán này sang quán khác là tập nhiễm XHCN của các tham quan.

Miền Bắc là cái nôi văn hóa Việt Nam, nó chuyển tải văn hóa truyền thống từ đến Nam Quan, Cà Mâu. Ấy thế mà mấy anh Cán Ngố vào Nam đã khinh miệt miền Nam ngu si:" ."Thịt luộc lên là đủ rồi,  cần gì phải làm giò, chả, nem, ruốc, chà bông! Cán Ngố vào Nam vẫn không quên "cầu tiêu hai đáy "thơm tho của miền Bắc, chê trách dân Nam không dùng phân Bắc nghĩa là phá hoại kinh tế XHCN! Mấy trăm năm, dân Trung và Nam không dùng phân bắc là họ phá hoại kinh tế phong kiến và thực dân chứ!

Bắc Nam Trung đều ăn cơm là chính. Tại miền núi Bắc Kỳ và miền Trung, đắt cằn sỏi đá cho nên phải độn khoai sắn, ngô. Miền Nam chưa bao giờ ăn khoai sắn ngô độn. Ấy thế mà sau 1975, người ta đã bắt ăn bo bo là một loại thực phẩm gia súc về cho dân ta.
Wikipedia định nghĩa: Bobo, Vietnamese name for Job's Tears, a plant of south-east Asia

Coix lacryma-jobi1.jpg
Bo bo (Job's Tears) rất hữu ích như là một nguồn thực phẩm (ngũ cốc) và y học dân gian. Trên khắp Đông Á, nước mắt của Job có ở dạng khô và được nấu chín như một loại ngũ cốc. Các hạt thường có hình cầu, với một rãnh ở một đầu, và đánh bóng màu trắng.Ở Triều Tiên, một loại nước uống đặc biệt gọi là yulmu cha (율무 차, nghĩa đen là "nước mắt của công việc") được làm từ nước mắt của Job. 


 Một loại đồ uống tương tự, được gọi là yi ren jiang (薏仁 漿), cũng xuất hiện trong ẩm thực Trung Quốc, được làm bằng cách nung nấu nước mắt của nước Job trong nước và làm ngọt chất lỏng đục, mỏng. Các hạt thường bị căng từ chất lỏng nhưng cũng có thể được tiêu thụ riêng hoặc cùng nhau.Ở cả Triều Tiên và Trung Quốc, các loại rượu chưng cất cũng được làm từ ngũ cốc. 

 Một ví dụ điển hình là rượu Hàn được gọi là okroju (옥로 주; hanja: 玉露 酒) được làm từ gạo và nước mắt của Job. Một công thức bia Trung Quốc cổ đại bao gồm hạt như một thành phần . Tại Nhật, một loại giấm già được làm từ ngũ cốc.Tại miền Nam Việt Nam, một súp ngọt, lạnh gọi là sâm bổ hàng có nước mắt của Job là một trong những thành phần của nó. Món ăn này có nguồn gốc từ tiếng Trung Quốc miền Nam sui gọi là qīng bǔ liáng (清 補 涼, tiếng Quảng Đông: ching1 bou2 leung4).

 Ở Campuchia, nơi được gọi là skuay (ស្គួយ), nó được sử dụng như là một phần của thuốc thảo dược và là một thành phần của món tráng miệng.Tại Thái Lan, nó thường được tiêu thụ trong các loại trà và đồ uống khác, chẳng hạn như sữa đậu nành.Nó cũng được sử dụng cùng với các loại thảo mộc khác trong y học cổ truyền Trung Quốc.

 Đặc biệt là Coix lacryma-jobi var. ma-yuen đã được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Quốc để kích thích chức năng lá lách và thúc đẩy tiểu tiện, giảm viêm khớp, tiêu chảy bắt, loại bỏ nhiệt và tạo điều kiện thoát nước mủ .Trong cả ban nhạc phương Đông của Cherokee Indian và Nation Cherokee ở Oklahoma, hạt nhân Nước mắt của Job được gọi là "hạt ngô" hoặc "hạt ngô Cherokee" và đã được sử dụng để trang trí cá nhân ít nhất kể từ thời cộng hòa Cherokee thống nhất. Câu chuyện dân gian phổ biến là các hạt ngô đã nảy ra dọc theo con đường trong cuộc tuần hành bắt buộc năm 1838 của nhiều Cherokees đến Oklahoma từ vùng đông nam nước Mỹ Bắc Mỹ của quân đội Hoa Kỳ .

Dân ta thường ăn cơm với cá thịt. Phổ biến là cá. Cá tương, kho, chiên, xào, nướng đều ngon. Cá còn dùng làm nước mắm là một thực phẩm không thể thiếu của người Việt Nam. Cá tươi nhiều thì người ta làm mắm. Bún mắm là một món ăn đồng quê rất ngon.


Trong bữa ăn người Việt thường món canh là chính. Canh là hạnh phuc gia đình cho nên người ta gọi cảnh vợ chồng hòa thuận là " cơm lành canh ngọt".

Râu tôm mà nấu canh bầu/ Chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon!

Canh rau tương cà...cũng là hình ảnh quê hương:



Anh đi anh nhớ quê nhà,
Nhớ canh rau muống, nhớ cà dầm tương.
Nhớ ai dãi nắng dầm sương,
Nhớ ai tát nước bên đường hôm nao

Hạnh phuc đơn sơ chỉ có vậy!
Như đã nói đa số dân ta thich ăn canh. Người Trung Quốc cũng có món canh ( Canh, món ăn nước. Như: điều canh 調) nhưng đó là chén thuốc bổ như canh sâm, canh yến. Đó là món canh nhưng có gia những thuốc bổ.

Nhiều nhà không ăn canh, hoặc ăn it canh. Cuối bữa ăn, mỗi người được vài thìa hay một bát canh nhỏ gọi là.

Người Bắc rất trọng món canh. Luộc rau như rau muống đem chắm nước mắm hay tương chao, còn bày thêm một tô nước rau luộc có pha chanh, đường ớt tỏi và nước mắm. Nếu luộc gà, vịt, thịt heo thì cũng có bát nước suýt đính kèm.



Nghệ thuật nấu nướng chiên xào là do từng cá nhân , từng miền đất. Như bánh xèo miền quê Quảng Bình đơn giản là người ta dùng một cái chảo nhỏ, một chiếc đũa một đầu cột miếng vải nhỏ, nhúng sơ vào bát hay hũ mỡ nước rồi quệt sơ vào chảo nhỏ, đoạn đổ nước bột gạo vào chảo, đậy nắp lại, khoảng năm mười phút bánh chin thì đổ bánh ra bát lớn . Một gia đình người Quảng Ngãi làm bánh xèo nhưng dày và khô cứng. Còn Sài gòn, bánh xèo là một tổng hợp hương vị và màu sắc. Bánh xèo Sài gòn có hành, ngò, tôm tươi, và trứng. Bún bò cũng vậy. Nhìn nồi bún bò Huế ta thấy vàng ngậy của giò heo trắng chen lẫn với những miếng thịt bò  màu nâu và màu đỏ của dầu điều. Bún bò của mụ Rớt thì thấy nhiều giò heo, nhưng bún bò của bà quý tộc họ Phạm nọ  thì it giò heo mà nhiều chả lụa.


Dân ta Bắc Nam Trung đều dùng nước mắm. Người Bắc Trung phần nhiều dùng nước mắm nguyên chất để chấm thịt, cá, rau còn người Nam hầu hết dùng nước mắm pha chanh đường và nước lã.
Tại hàng bánh cuốn Thanh Trì (Dakao), người ta có hai hũ nước mắm, một nguyên chất, một pha chanh đường.

  Ở đây tôi muốn nói về một phong cách văn hóa ẩm thực giản tiện của đồng bào miền Nam, mà chỉ ở miền Nam mới có. Muốn cúng giỗ, đãi đằng hay đi picnic, người Nam chỉ mua một hai con vịt quay, hay vài ký heo quay và vài ổ bánh mì thế là xong! Không cần phải nấu nướng gì cho lôi thôi! Muốn mua thì lúc nào ra chợ là có không phải làm lụng, bày đặt cỗ bàn cho nhọc công sức. Tôi hoan hô phong thái ẩm thực giản tiện của đồng bào miền Nam.


Một phong thái khác thường là lúc nhậu nhẹt, dân Nam hay la hét"zô!zô!" ầm ĩ. Đó là đặc tính văn hóa ẩm thực miền Nam. Tôi nghĩ là rất náo hoạt, vui vẻ! Không biết tại tửu điếm, trà đình, anh em ta có la hét hay không. 


Trong bữa ăn, Bắc Nam Trung có lệ con cháu mời ông cha, anh chị. Người Bắc mời rất thành kính.
 chứng tỏ một nền văn hóa cao, có lễ nghĩa và hiếu để.
NgườiTrung và Nam cũng có kính mời nhưng với một phong thái giản dị và phóng khoáng.

Rượu chỉ được dùng trong cúng tế, yến ẩm ngoai trừ mấy ông nghiện rượu lúc nào cũng uống.Đi ăn giỗ nhà người, mình cũng lịch sự mang một chai rượu làm lễ vật. Ngày xưa người Việt Nam tự do làm rượu. Rượu để uống, cúng tế , làm thuốc và bán. Khi Pháp sang, họ cấm dân làm rượu để họ giữ độc quyền cũng như người Anh giữ độc quyền nha phiến  tại Trung quốc.  Người dân thường thich uống rươu ta, tục gọi là rượu đế, còn khach sang trọng thich dùng rượu ngoại quốc.
Ngày nay đa số thich uống bia mà đỉnh cao là bia ôm:

-Trăm năm bia đá cũng mòn,
Ngàn năm bia rượu vẫn còn say sưa.
-Trăm năm bia đá cũng mòn,
  Bia chai cũng rởm chỉ còn bia ôm


Thức uống thông thường của người Việt Nam là chè xanh. Ngày xưa người ta nói " Miếng trầu là đầu câu chuyện" nhưng phần lớn nơi lich sự thường dùng trà mà đàm đạo. Trong hôn lễ, ngoài bánh trái, rượu và trà là hai thứ không thể thiếu. Tục lệ cộng sản, dân đến  cán bộ ở tư gia hay công sở thì tất tả pha trà dâng lên...Trà cũng cần có vài gói thuốc thơm ngoại quốc là kính dâng, kính biếu.

Người  ta lấy lá chè xanh nấu lên uống hàng ngày. Lúc tôi ở miền núi, đồng bào vùng Quảng Châu, Tùng Chất (gần Roòn) mỗi sáng trước khi lên rẫy, thường làm một tô chè đặc quánh, và hút một điếu thuốc lào.Lúc có khách, mới dùng "trà tàu" là một thứ đọt non của  chè xanh phơi, sây khô ,đóng thành gói vuông. Sở dĩ người ta gọi là trà tàu vì mấy thương gia Trung Quốc  thu mua trà Việt Nam, đóng thành gói có đề chữ Tàu đem bán cho người Việt. Vùng Blao, Lâm Đồng ,Đà Lạt có nhiều đồn điền trồng chè và sản xuất trà đã sấy khô ,đôi khi còn ướp sen, hoa ngâu, hoa lài  thơm phức. Trà Lâm Đồng, Blao thường đóng gói to, cân nặng khoảng 100 hay 200gr.Trà thường được bao bằng giấy, bằng nylon mà cũng được đựng trong hộp thiếc. Nhà bán trà thường đựng trà trong những bình thủy tinh, thùng gỗ hay thùng thiếc. Ở nước Anh, người ta uống trà với chanh đường.


 
Người Trung Quốc, Việt Nam thich chè xanh.  Ấn Độ cũng thich chè xanh. Sau Anh đô hộ Ấn Độ, thâu thái văn hóa chè xanh, tạo thành cách uống Anh quốc với trà Lyton. 

Ai cũng biết, trà xanh có những tác dụng không nhỏ đối với sức khỏe. Một chén trà mỗi sáng có thể hạn chế sự phát triển của căn bệnh ung thư, giúp điều trị căn bệnh tim mạch, giúp lợi tiểu, giúp tiêu hóa tốt...
Một chén trà mỗi sáng cũng giúp bạn nâng cao sức đề kháng của cơ thể, tăng cường sinh lực và phòng chống bệnh tật.

1. Giảm cân
Trà xanh giúp đẩy nhanh quá trình trao đổi chất của cơ thể, chuyển hóa mỡ thành năng lượng, và giải phóng năng lượng ra bên ngoài. Sở dĩ như vậy mà những người béo phì thường lựa chọn cách uống trà xanh để giải nhiệt trong những ngày hè này sau những bài tập thể dục giảm cân.
2. Ngăn ngừa quá trình lão hóa
Trong trà xanh có chứa những chất tốt cho sức khỏe, ngăn ngừa các bệnh như ung thư, tim mạch. Trong trà xanh còn chứa những chất giúp kích thích cơ thể bổ sung cholesterol tốt, và thải loại ra những cholesterol xấu.
3. Trị mụn
Nhiều loại mỹ phẩm giúp làm đẹp tự nhiên và trị mụn hiệu quả sử dụng những thành phần có trong trà xanh. Sử dụng trà xanh làm nước rửa mặt giúp da mặt sát khuẩn, ngăn ngừa và trị mụn rất hiệu quả. Nếu bạn đang trong thời kì đèn đỏ thì một cốc trà xanh mỗi ngày là rất tốt cho việc chăm sóc làn da không bị mụn.
Uong nuoc che xanh hang ngay co nhung tac dung gi

4. Làm sạch răng miệng
Trà xanh có chữa những chất diệt khuẩn không chỉ tốt cho da mà còn tốt cho răng miệng, uống trà xanh mỗi ngày bạn còn ngăn ngừa được tình trạng sâu răng.
5. Chống lão hóa và cải thiện trí nhớ
Bạn đang bước sang độ tuổi 40, độ tuổi mà bạn cảm thấy mình không còn minh mẫn như xưa nữa, hãy bổ sung trà xanh mỗi ngày để giúp chống lão hóa da và cải thiện trí nhớ. Bạn sẽ thấy hiệu quả hơn hẳn so với những người cùng lứa tuổi đấy.
6. Giảm nguy cơ ung thư
Trong nước chè xanh có chất catechin có tác dụng giảm nguy cơ gây ung thư, giảm kích thước khối u, tác dụng chống phóng xạ, giảm lượng đường trong máu, giảm cholesterol, diệt khuẩn, diệt virut cúm, chống hôi miệng.
7. Chống cúm
Vitamin C có trong nước chè xanh làm tăng sức đề kháng, chống cúm. Vitamin nhóm B trợ giúp cho quá trình trao đổi cacbon hydrat. Flavonoid có tác dụng giảm huyết áp, tăng độ bền vững thành mạch.
8. Chống oxi hóa mạnh
Chè xanh chứa một chất chống oxi-hóa mạnh có thể diệt các gốc tự do. Chính nhờ chất chống oxi hoá mạnh này mà trà xanh có nhiều ảnh hưởng tốt khác ngoài việc bảo vệ các tế bào da. Nước chè tươi đặc còn có chất diệt khuẩn, sát trùng mạnh, nên dùng để rửa mặt, trị mụn ,rất có hiệu quả.
9. Giảm lượng đường trong máu
Trong nước chè xanh cũng có chất Polysaccarides làm giảm lượng đường trong máu, vitamin E tác dụng chống ôxy hóa và hạn chế lão hóa. Chất theamin tạo cho nước chè xanh có hương vị đặc biệt.
10. Lợi tiểu, giảm huyết áp
Uống trà giúp lợi tiểu và giảm sung, ức chế sự hấp thu của tiểu quản thận, kích thích trung khu vận động của huyết quản, gia tăng độ lọc của thận, từ đó có tác dụng lợi tiểu. Ngoài ra, hóa chất hỗn hợp trong trà còn có tác dụng tốt trong việc giảm huyết áp, những bệnh nhân cao huyết áp rất thích hợp uống trà đậm vừa phải.
11. Phòng chống bệnh tim
Hợp chất trong trà có hiệu quả tăng cường độ đàn hồi của cơ tim, giảm lượng mỡ trung tính và cholesterol trong máu; vitamin C và P cũng có tác dụng xúc tiến vào bài tiết cholesterol. Caffeine, theophylline và pentoxifylline có trong trà kích thích tim một cách trực tiếp, mở rộng huyết quản, để máu có thể truyền vào tim một cách đầy đủ.
12. Tăng cường khả năng sinh dục
Trà cũng có lợi cho việc tăng cường khả năng tình dục. Trong trà có chứa 20 - 30% hợp chất có thể ức chế và giết khuẩn, ngăn ngừa cơ quan sinh dục bị viêm. Một ví dụ nữa là hương vị trà có tác dụng hưng phấn thần kinh, chống mệt mỏi.
Tuy nhiên, cần lưu ý khi sử dụng chè xanh: không nên uống lúc đói vì chất tanin dễ gây kích ứng niêm mạc dạ dày. Nước trà xanh dễ thiu cho nên khi rửa trà phải thật sạch, chần nước thật sôi và không nên uống nước chè xanh đã để qua đêm. Với những người thần kinh nhạy cảm, khó ngủ thì không nên uống trà vào buổi tối, vì chất cafein trong chè xanh sẽ gây kích thích làm mất ngủ.

 Tác dụng của chè xanh từ lâu đã được khẳng định, không chỉ giúp chữa bệnh, lá trà xanh còn chứa nhiều thành phần có tác dụng tăng cường sức đề kháng, giúp cơ thể trở nên dẻo dai, khỏe mạnh hơn. Tuy nhiên, các chị em có thể không biết tới chè xanh cũng chính là một loại thảo dược tốt cho da không thua kém các loại mĩ phẩm.
  
Ngoài chè xanh, người Việt Nam còn uống lá Vằng, một thứ lá hơi đắng. Người ta gọi đi trẫy hội La Vang nhưng danh từ này do Tây đoc sai, viết sai, còn chính thức là "Lá Vằng".Lá vằng hơn đắng, xưa  thường dùng cho đàn bà đẻ uống để trị bệnh của sản phụ. Ngòai ra, người Việt Nam, nhất là dân Bắc rất thich lá vối. Ở nước ta, từ lâu, nụ vối và lá vối được người dân dùng làm trà uống giải khát rất tốt vì ngoài nước ra, cơ thể còn được cung cấp một số muối khoáng và vitamin cần thiết khi uống nước vối. Tuy nhiên, nếu uống khi đói hoặc uống quá nhiều cũng không tốt cho cơ thể. Vậy nên uống bao nhiêu ly nước vối một ngày?

Nhắc đến lá vối chắc hẳn ai cũng nghĩ ngay tới một loại nước uống dân dã, ngon miệng và dễ uống lại có tác dụng thanh nhiệt, kích thích tiêu hóa và chống đầy bụng. Cây vối thường được dùng để lấy lá và nụ để nấu nước uống, vối có hai loại là vối nếp và vối tẻ, lá có màu vàng xanh. Lá vối tẻ thường to hơn lá vối nếp, lá của nó bé bằng hoặc lớn hơn bàn tay người, có hình thoi màu xanh thẫm. Hoa vối thường nở thành chùm đan vào nhau, hoa thường nở vào mùa xuân, còn quả vối thì có màu đỏ thẫm giống với quả bồ quân, vị hơi chát và đắng.


Trên xe lửa Việt Nam, dân Bắc hay lên tàu bán nước vối. Họ cũng bán trà Thái Nguyên rất đậm và rất ngon. Nhưng đó là chuyện thời thực dân và thời quốc gia. Khi cộng sản chiếm miền Nam, chúng giữ độc quyền kinh doanh ẩm thực trên tàu, đám vô sản cấm hẻo lánh nơi sân ga. Trẻ con và dân lao động tức giận ném đá vào tàu đang chạy, cửa kính bể, hành khách u đầu vỡ mặt cho nên từ đó của kính biến mất thành cửa lưới!


Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 1

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Cây vối có tên khoa học là Cleistocalyx operculatus, thuộc họ Sim (Myrtaceae), là loại cây mọc nhiều ở nhiệt đới. Ở nước ta cây vối mọc hoang hoặc trồng, có nhiều ở miền Bắc nước ta. Cây vối thường cao chừng 5 – 6 m, đường kính của cây có thể lên đến 50cm. cuống lá dài 1- 1,5 cm. Phiến lá cây vối dai, cứng. Hoa vối gần như không cuống, màu lục nhạt, trắng. Quả vối hình trứng, đường kính 7 – 12 mm khi chín có màu tím sậm, có dịch. Lá, cành non và nụ vối đều có mùi thơm dễ chịu đặc biệt của vối.
Nước vối hay trà vối là một loại đồ uống giải khát được nấu bằng nụ, hoặc lá vối đã ủ chín rồi phơi khô, cũng có thể dùng ngay khi lá còn tươi. Đây là loại đồ uống rất thông dụng ở nông thôn, thậm chí cả thành thị vùng Đồng bằng Bắc Bộ. Nước vối được dùng để uống hàng ngày giống như nước chè xanh.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 2

Trong lá vối, nụ vối có tanin, một số chất khoáng, vitamin và có khoảng 4% tinh dầu với mùi thơm dễ chịu, một số chất kháng sinh có khả năng diệt được nhiều loại vi khuẩn gây bệnh như Streptococcus, Staphylococcus, vi khuẩn bạch hầu, phế cầu, Salmonella, Bacillus subtilis...Lá vối tươi hay khô sắc đặc được coi là một thuốc sát khuẩn dùng chữa nhiều bệnh ngoài da như ghẻ lở, mụn nhọt. Trong thực tế, nhân dân ta thường lấy lá vối để tươi vò nát, nấu với nước sôi lấy nước đặc gội đầu chữa chốc lở rất hiệu nghiệm.

Theo tài liệu"Thuốc và sức khỏe": Lá vối có tác dụng kiện tỳ, giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt. Chất đắng trong vối sẽ kích thích tiết nhiều dịch tiêu hóa, chất tanin bảo vệ niêm mạc ruột, còn chất tinh dầu có tính kháng khuẩn nhưng không hại vi khuẩn có ích trong ruột. Theo kinh nghiệm của dân gian, lá vối tươi có kết quả trị bệnh cao hơn so với lá đã ủ. Lá vối nấu nước uống có thể trợ giúp tốt trong việc chữa các bệnh hoặc tổn thương sau: Chữa bỏng, viêm gan, vàng da, viêm da lở ngứa.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 3

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Nước vối sử dụng giải khát, giải nhiệt, có tác dụng lợi tiểu và mát, dùng thích hợp cho tất cả các mùa trong năm đặc biệt là mùa nóng. Những nghiên cứu gần đây cho thấy nếu chỉ uống nước lọc, nước trắng thì sau một thời gian ngắn (3-40 phút) cơ thể sẽ đào thải hết, nhưng nếu uống nước vối hoặc nước chè tươi, sau thời gian ấy cơ thể chỉ thải loại 1/5 lượng nước đã uống, phần còn lại sẽ thải ra từ từ sau đó.

Phương thức nấu nước vối rất đơn giản: lá vối khô rửa sạch cho vào ấm, cho nước lạnh vào đun đến sôi rồi uống nóng hoặc uống lạnh. Nụ vối cũng được đun trong nước đến khi sôi hoặc, thường hơn, có thể được hãm trong nước sôi như cách hãm trà.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 5

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Nước vối có màu đỏ nâu nhạt, uống có vị đắng nhẹ, hơi ngọt, hương thơm ngai ngái, thường sử dụng chủ yếu làm đồ uống giải khát, cũng dùng chan cơm như một loại canh, ăn kèm cà pháo muối chua. Bên cạnh đó, nước sắc đặc có thể dùng làm thuốc sát khuẩn chữa nhiều bệnh ngoài da như ghẻ lở, mụn nhọt. Ngoài ra, lá vối để tươi vò nát, nấu với nước sôi có thể gội đầu chữa chốc lở.
Hiện nay, nụ vối khô được đóng gói bày bán nhiều trong các siêu thị.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Công trình nghiên cứu về vối

Công trình nghiên cứu của Viện Dinh dưỡng Việt Nam kết hợp với trường Đại học Phụ nữ Nhật Bản về các tác dụng của nụ vối trong hỗ trợ phòng và điều trị bệnh đái tháo đường.
Sau gần 6 năm nghiên cứu, các nghiên cứu được tiến hành trên phòng thí nghiệm đến các thử nghiệm trên chuột đái tháo đường đã cho thấy nụ vối có tác dụng bình ổn đường huyết lâu dài, hỗ trợ giảm mỡ máu, chống oxy hóa, bảo vệ tổn thương tế bào beta tuyến tụy, phòng ngừa đục thủy tinh thể ở bệnh đái tháo đường.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 6

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Hơn nữa, một thử nghiệm lâm sàng mới đây, với sự hợp tác nghiên cứu của Viện Dinh dưỡng và Trường Đại học Phụ nữ Nhật Bản tiến hành trên 72 bệnh nhân đái tháo đường type 2 tại Hà Nội cho thấy, trà nụ Vối (với liều 6g/lần uống) đã hạn chế tăng đường huyết sau ăn của bệnh nhân đái tháo đường.
Sau khi uống trà nụ Vối liên tục trong 3 tháng (ít nhất 4 -6 g nụ Vối khô/lần uống x 3 lần/ngày), nhóm bệnh nhân uống trà nụ Vối đã giảm đường huyết xuống một cách đáng kể so với trước khi tham gia, và giảm hơn so với nhóm chứng (nhóm không dùng nụ Vối). Nồng độ HbA1c – chỉ số đánh giá sự ổn định về đường huyết, nồng độ creatinin- chỉ số chức năng thận, nồng độ acid uric đã giảm xuống một cách có ý nghĩa thống kê ở nhóm bệnh nhân uống trà nụ Vối.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 7

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Nhóm uống nụ Vối cũng đã giảm rối loạn lipid máu sau 3 tháng uống nụ Vối, nồng độ cholesterol, triglyceride giảm, nồng độ HDL-cholesterol (cholesterol tốt) tăng lên một cách đáng kể so với nhóm chứng không uống nụ Vối.
Các thử nghiệm trên ống nghiệm và trên động vật, trên bệnh nhân đái tháo đường cho thấy trà nụ Vối có khả năng hạn chế tăng đường huyết sau ăn và hỗ trợ ổn định đường huyết, phòng ngừa biến chứng đái tháo đường khi điều trị lâu dài. Kết quả nghiên cứu của Viện Dinh dưỡng về nụ vối đã được đăng ký sở hữu trí tuệ tại Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Tác dụng của lá vối tươi

Lá vối có tác dụng kiện tì, giúp tiêu hóa tốt, ăn ngon. Khi dùng lá vối làm thuốc thì nên dùng lá vối tươi vì nó tốt hơn lá vối đã ủ. Người ta thường dùng nước lá vối tươi dùng để chữa các chưng bệnh noài da như bỏng, viêm da, vàng da, lở ngứa rất hiệu quả.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 8

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Bên cạnh đó uống nước lá vối còn giúp cơ thể giải khát, giải nhiệt, lợi tiểu, đào thải độc tố trong cơ thể ra ngoài… Với nhiều công dụng như vậy nên nước vối rất được ưa dùng nhất là trong những ngày hè nắng nóng.

Lá vối khi kết hợp với một số loại lá khác còn được dùng làm thuốc chữa các chứng bệnh như đau bụng đi ngoài, viêm đại tràng mãn tính, các chứng đầy bụng ăn không tiêu….
Lá vối còn được dùng để nấu nước tắm có tác dụng chữa các bệnh ngoài da như lở ngứa và chốc đầu. Dùng rất tốt để chữa chốc lở cho trẻ em.
Lá vối giúp làm giảm mỡ máu Chữa lở ngứa, chốc đầu : Lá vối lượng vừa đủ nấu kỹ lấy nước để tắm, rửa nơi lở ngứa và gội đầu chữa chốc lở. Nếu bị viêm da có thể lấy lá vối sắc thật đặc và dùng bôi vào chỗ bị lở ngứa.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 9

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Cây vối là loại cây khác đặc biệt vì từ lá vối, nụ vối, vỏ, rễ của cây vối đều có tác dụng rất tốt trong việc làm thuốc chữa bệnh. Đặc biệt là lá vối tươi rất được ưa dùng vì nó giúp ăn ngon và hỗ trợ tiêu hóa. Người ta thường uống nước lá vối sau bữa ăn vì theo quan niệm dân gian chất đắng trong vối sẽ kích thích tiết nhiều dịch tiêu hóa, chất tanin bảo vệ niêm mạc ruột, còn chất tinh dầu có tính kháng khuẩn nhưng không hại vi khuẩn có ích trong ruột.


Trong tự nhiên có rất nhiều bài thuốc chữa bệnh viêm đại tràng như nha đam, bắp cải … thì nay chúng ta lại được biết thêm một nguyên liệu cũng có tác dụng không kém trong điều trị bệnh đó là cây vối. Cây vối vốn rất quen thuộc trong cuộc sống của người dân ở vùng nông thôn. Nếu như người miền nam ưa dùng trà xanh để nấu nước uống thì ở các vùng nông thôn người ta lại dùng lá và nụ vối để nấu nước uống hàng ngày rất tốt cho sức khỏe. Ngoài công dụng chữa bệnh đại tràng, cây vối còn được biết đến với nhiều công dụng khác như giảm mỡ máu, trị đau bụng, chữa đầy bụng, lở ngứa, viêm gan…

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Chữa viêm đại tràng bằng lá vối tươi

Chữa viêm đại tràng mạn tính, đau bụng âm ỉ, thường xuyên đi phân sống: Lá vối tươi 200g, vò nát, thêm 2 lít nước sôi, ngâm trong 1 giờ để uống thay nước.

 Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 10

Ngoài tác dụng chữa viêm đại tràng thì các bộ phận của cây vối cũng có một số công dụng chữa bệnh dưới đây:
Hỗ trợ điều trị tăng mỡ máu: Nụ vối 15 – 20g, hãm lấy nước uống thay trà trong ngày hoặc nấu thành nước đặc chia 3 lần uống trong ngày. Uống thường xuyên sẽ cho kết quả điều trị tốt.
Hoặc dùng 5 loại hoa, gồm nụ vối, kim ngân hoa, hoa cúc, hoa đại, hoa mộc miên (hoa gạo), chế thành dạng trà, uống mỗi ngày, rất tốt cho người bệnh mỡ máu cao.
Trị đau bụng đi ngoài, phân sống: Lá vối 3 cái, vỏ ổi 8g, núm quả chuối tiêu 10g. Tất cả thái nhỏ phơi khô sắc với 400ml nước, còn 100ml chia 2 lần uống trong ngày, dùng liền 2 – 3 ngày.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 11

Chữa đầy bụng, không tiêu: Vỏ thân cây vối 6 – 12g, sắc kỹ lấy nước đặc uống 2 lần trong ngày hoặc dùng nụ vối 10 – 15g, sắc lấy nước đặc uống 3 lần trong ngày.

Chữa lở ngứa, chốc đầu: Lá vối vừa đủ nấu kỹ lấy nước để tắm, rửa nơi lở ngứa và gội đầu.
Hỗ trợ điều trị viêm gan, vàng da: Dùng rễ vối 200g sắc uống mỗi ngày.
Từ lâu, lá vối hay nụ vối với cách chế biến đơn giản tạo thành loại trà nấu hay hãm lấy nước uống thường ngày. Lá vối cũng có thể dùng tươi hay phơi khô dùng dần. Đặc biệt, nó lại giàu dược tính nên được dùng làm thuốc chữa trị nhiều bệnh chứng.
Đông y cho rằng, lá vối có tác dụng kiện tỳ, giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt. Chất đắng có trong vối sẽ kích thích tiết nhiều dịch tiêu hóa, mặt khác chất tannin lại bảo vệ niêm mạc ruột, còn chất tinh dầu có tính kháng khuẩn cao nhưng không làm tổn hại đến những loại vi khuẩn có ích cư trú tại ống tiêu hóa.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 12
Lá vối nấu nước uống có khả năng trợ giúp chữa trị các bệnh chứng hoặc các tổn thương như bỏng, viêm gan, vàng da, viêm da lở ngứa. Đông y còn dùng vỏ cây vối làm thuốc gọi là hậu phác; Được sử dụng để trị đau bụng, đầy trướng ăn không tiêu, nôn mửa... Lá vối tươi hay khô sắc đặc được coi như một loại thuốc sát khuẩn dùng trị liệu các bệnh ngoài da như ghẻ lở, mụn nhọt hoặc lấy lá vối tươi nấu lấy nước đặc để gội đầu chữa chốc lở rất hiệu nghiệm.
Nước vối còn có công hiệu giải khát trong những ngày hè nóng nực, làm mát và lợi tiểu nên có công năng đào thải các độc chất trong cơ thể qua đường niệu. Dưới đây là vài phương thuốc trị liệu từ vối.

Cải thiện hệ tiêu hóa
Trong lá vối có rất ít tannin, vết ancaloit và 4% tinh dầu mùi thơm dễ chịu. Theo Đông y, lá vối có tính vị qui kinh, nụ và lá vối có tính hàn mát, vị đắng không có độc có tác dụng thanh nhiệt giải biểu (mồ hôi), kiện tỳ, tiêu thực trừ được tích trệ (ăn không tiêu); chữa được ngoại cảm phát sốt, sợ rét đau đầu.
Chất đắng trong lá và nụ vối kích thích nhiều dịch vị tiêu hóa. Mặt khác, chất tannin giúp bảo vệ niêm mạc ruột, chất tinh dầu có tính kháng khuẩn cao nhưng không gây hại cho những vi khuẩn có ích cư trú trong ống tiêu hóa. Vì vậy lá và nụ vối kiện tỳ giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt, chữa bệnh đại tràng mãn, chữa viêm gan, vàng da và bỏng.

Quên đi nỗi lo tiểu đường
Qua nghiên cứu của Viện Đông y cho thấy, nụ vối và lá vối có tác dụng kháng sinh đối với nhiều loại vi khuẩn Gram dương và Gram âm. Trong đó có Streptococcus (hemolytic và staman) (vi khuẩn gây ra nhiễm trùng). Tụ cầu khuẩn Staphylococcus và khuẩn phế cầu Pneumococcus, Salmonella (vi khuẩn làm cho thức ăn trở thành độc), Bacillus (khuẩn hình que), Subtilisin (enzim có thể phá vỡ protein và peptide, được chiết xuất từ vi khuẩn). Không gây độc đối với cơ thể.
Do vậy, lá vối tươi hoặc khô sắc đặc được xem như là một loại thuốc sát khuẩn trị bệnh ngoài da như ghẻ lở, loét ngoài da, mụn nhọt, chốc đầu…

Các kết quả được tiến hành trong phòng thí nghiệm cho thấy nụ vối có khả năng triệt tiêu các gốc tự do chống oxi hóa mạnh. Khả năng chống oxi hóa (antioxidants) của nụ vối đã làm giảm sự hình thành đục thủy tinh thể, bảo vệ sự tổn thương tế bào tuyến tụy, phục hồi các men chống oxy hóa trong cơ thể.
Đề tài hợp tác nghiên cứu giữa Viện Dinh dưỡng quốc gia và Đại học Phụ nữ Nhật Bản còn phát hiện nụ vối có hàm lượng polyphenol cao tương đương với 128mg catechin/g trọng lượng khô và hoạt chất ức chế men alpha-glucosidase nên có khả năng hạn chế tăng đường huyết sau ăn, hỗ trợ ổn định đường huyết, giảm rối loạn lipid máu, có thể hỗ trợ phòng và điều trị bệnh tiểu đường với các biến chứng của nó.

Hỗ trợ điều trị gout
Tác dụng của lá và nụ vối giúp tiêu hóa thức ăn, nhất là thức ăn có nhiều dầu mỡ, giảm béo, lợi tiểu tiêu độc. Đối với bênh nhân gout do ăn uống nhiều chất béo ngọt, ứ đọng nhiều chất uric; mặt khác do hệ thống tiêu hóa và thận bài tiết đào thải không tốt dẫn đến uric ứ đọng ở các khớp gây nên tình trạng sưng, nóng, đỏ, đau.
 Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 13

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Do vậy, nếu dùng thường xuyên lá và nụ vối có tác dụng hỗ trợ tiêu tích, làm tan các chất uric đào thải ra ngoài nên góp phần trong phòng ngừa, điều trị bệnh gout. Tuy nhiên, dùng lá và nụ vối sẽ hỗ trợ phần nào cho bệnh nhân gout nhưng không chữa hoàn toàn vì gout do nhiều nguyên nhân. Người bệnh cần có chế độ ăn uống và luyện tập hợp lý.
Lá vối ủ uống thơm ngon hơn nhưng để làm thuốc nên dùng lá tươi hoặc lá phơi khô là được. Dùng nước vối sau bữa ăn, có thể thay nước uống hàng ngày mà không lo có tác dụng phụ. Tuy nhiên, những người quá gầy, sức khỏe suy nhược thì không nên dùng lá và nụ vối.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Nụ vối - Giảm cân, giảm mỡ máu, trị tiểu đường

Nụ Vối: được sử dụng có hai loại, một loại lá nhỏ hơn bàn tay, màu vàng xanh gọi là vối kê hay vối nếp; còn loại lá to hơn bàn tay, hình thoi, màu xanh thẫm gọi là vối tẻ. Hoa thành chùm tới hàng trăm nụ đan cài vào nhau và nở vào xuân, quả vối chín có màu đỏ thẫm giống quả bồ quân, ăn hơi chát và vị hơi đắng.
Các kết quả nghiên cứu về vối cho thấy trong lá và nụ vối chứa tanin, khoáng chất và vitamin... khoảng 4% tinh dầu với mùi thơm dễ chịu.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 14

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: nụ vối tươi

Đặc biệt chứa một số chất kháng sinh có khả năng diệt được nhiều loại vi khuẩn gây bệnh như Streptococcus, Staphylococcus, vi khuẩn bạch hầu, phế cầu, Salmonella, Bacillus subtilis, chính vậy mà lá vối tươi hay khô sắc đặc được coi như một loại thuốc sát khuẩn dùng trị liệu các bệnh ngoài da như ghẻ lở, mụn nhọt hoặc lấy lá vối tươi nấu lấy nước đặc để gội đầu chữa chốc lở rất hiệu nghiệm.
Gần đây người ta còn phát hiện trong nụ vối chứa một hàm lượng polyphenol cao (tương đương 128mg catechin/gam trọng lượng khô) và hoạt chất ức chế men alpha-glucosidase nên có thể hỗ trợ phòng và điều trị chứng tiểu đường. Các kết quả được tiến hành trong phòng thí nghiệm cũng cho thấy nụ vối có khả năng triệt tiêu các gốc tự do, chống ô xy hóa mạnh. Khả năng chống ô xy hóa (antioxydants) của nụ vối đã làm giảm sự hình thành đục thủy tinh thể, bảo vệ sự tổn thương tế bào bê-ta tuyến tụy, phục hồi các men chống ô xy hóa trong cơ thể.

Theo các kết quả nghiên cứu trên động vật, các nhà khoa học của Viện dinh dưỡng quốc gia và Đại học phụ nữ Nhật Bản đã rút ra kết luận: Nụ vối có khả năng hạn chế tăng đường huyết sau ăn và hỗ trợ ổn định đường huyết, hỗ trợ giảm lipid máu, phòng ngừa biến chứng của đái tháo đường khi điều trị lâu dài mà được sử dụng nước nụ vối uống thường xuyên.
Theo Đông y lá vối có tác dụng kiện tỳ, giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt. Chất đắng có trong vối sẽ kích thích tiết nhiều dịch tiêu hóa; mặt khác chất tanin lại bảo vệ niêm mạc ruột, còn chất tinh dầu có tính kháng khuẩn cao nhưng không làm tổn hại đến những loại vi khuẩn có ích cư trú tại ống tiêu hóa.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 15

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Nụ vối khô

Kinh nghiệm dân gian cho biết lá vối tươi có công hiệu trị bệnh cao hơn hẳn lá vối đã ủ. Do vậy lá vối nấu nước uống có khả năng trợ giúp chữa trị các bệnh chứng hoặc các tổn thương như bỏng, viêm gan, vàng da, viêm da lở ngứa. Đông y còn dùng vỏ cây vối làm thuốc gọi là hậu phác; được sử dụng để trị đau bụng, đầy trướng ăn không tiêu, nôn mửa...
Song nước vối còn là loại có công hiệu giải khát trong những ngày hè nóng nực, làm mát và lợi tiểu nên còn có công năng đào thải các độc chất trong cơ thể qua đường niệu. Các nghiên cứu còn cho thấy nếu chỉ uống nước lọc hoặc nước trắng thì sau 30 - 40 phút là cơ thể đào thải hết; nhưng nếu uống nước lá vối hoặc nụ vối thì cũng trong thời gian ấy cơ thể chỉ thải loại 1/5 lượng nước đã uống, phần còn lại sẽ được đào thải từ từ sau đó.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Cơ chế tác dụng chính của nụ vối

Các cơ chế tác dụng của Nụ Vối đã được các nhà khoa học của Viện Dinh dưỡng và trường Đại học Phụ nữ Nhật Bản xác định là:
\
Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 16


- Các hoạt chất trong Nụ Vối (chủ yếu là polyphenol) có khả năng ức chế hoạt tính men alpha-glucosidase, làm chậm quá trình phân giải đường, chậm quá trình hấp thu đường từ thức ăn vào máu. Từ đó, hạn chế tăng đường huyết sau ăn, kiểm soát đường huyết lâu dài.
- Nụ Vối có khả năng triệt tiêu gốc tự do, chống oxy hóa, phòng chống lão hóa hiệu quả.
- Bảo vệ sự tổn thương oxy hóa của tế bào tuyến tụy.
- Hỗ trợ giảm mỡ máu bởi sự có mặt của thành phần beta-sitosterol trong nụ Vối, có tác dụng điều hòa chuyển hóa cholesterol trong máu..
Tải toàn bộ tài liệu về công trình nghiên cứu về vối tại đây

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Cách pha nước vối như thế nào

Lá vối tươi hay nụ tươi có thể sử dụng được ngay, hoặc lá vối tươi phơi nắng thật kỹ, thật khô giòn rồi dùng.
Tuy nhiên để nước vối được ngon, theo kinh nghiệm dân gian cổ truyền người ta thực hiện qua giai đoạn gọi là ủ lá.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 17

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: lá vối khô

Sau quá trình ủ thì chất ngái do nhựa và chất diệp lục của lá sẽ bị phá huỷ và nước vối sẽ ngon hơn. Lá hoặc nụ vối sau khi thu hoạch được rửa sạch nhựa, cho vào thùng, thúng, bồ,... rồi phủ rơm rạ cho đến khi đen đều thì lấy ra rửa sạch phơi khô. Nếu dùng chum, vại để ủ thì chất lượng sản phẩm sẽ ngon do chum, vại giữ được nhiệt và giữ được độ ẩm trong quá trình ủ tốt hơn. Lót lá chuối khô hoặc ít rơm xuống đáy chum, lấy lá vối và các cuống con, bỏ các cuống già, các lá chết, cho vào chum, phía trên lớp lá vối lại phủ kín bằng rơm rạ hay lá chuối khô, sau đó úp sấp chum xuống mặt đất, để vào nơi thoáng mát, sau một thời gian theo kinh nghiệm (và tùy theo mùa) lấy ra phơi thật khô rồi cất đi để dùng dần. Ở nông thôn người dân thường cất lá vối lên gác bếp vì ở bếp khô ráo luôn có khói và bồ hóng nên các vi khuẩn bị hạn chế phát triển, lá vối không bị ẩm mốc.

Quá trình ủ tốt là khi lấy ra phơi lá chín tới và chín đều, tức là sau khi ủ lấy ra phơi lá phải ngả màu vàng chuyển đen đều nhau. Lá vối ủ đúng cách thì được nước và uống thơm ngon hơn.
Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 18
Cách 1: . Nhân dân ta vẫn ủ lá vối theo lối cổ truyền : thái nhỏ, rửa sạch nhựa, cho vào thùng, thúng, bao tải, bồ, sọt rồi phủ rơm rạ cho đến khi đen đều thì lấy ra rửa sạch phơi khô. Lá vối tươi rất ngái vì có nhiều chất diệp lục nên phải ủ để phá huỷ chất này. Trong quá trình ủ dưới tác dụng của các men oxy hoá có sẵn trong lá vối, tanin sẽ bị biến đổi một phần và hàng loạt phản ứng sinh hoá diễn ra.
Cách 2: Cho nụ vối hoặc lá vối vào các bao tải buộc kín và ngâm nước khoảng 48 giờ sau đó vớt lên phơi dưới nắng đến khi gần khô hẳn trong thì lại cho vào ủ khoảng 6 giờ. Sau đó đem phơi tiếp cho khô hẳn. Cách ủ tốt nhất là khi trời đang còn nắng to thì ta thu lại và trùm bạt lên khi đó nhiệt độ đang rất cao sẽ giúp rút ngắn thời gian ủ mà sản phẩm sẽ thơm ngon.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Tốt cho bệnh nhân gout

Trên diễn đàn webtretho và lamchame, câu chuyện về lá vối trị bệnh gout đang được truyền đi và được nhiều chị em ca tụng. Thành viên kunkute của diễn đàn lamchame kể: Ai có người thân bị gout chắc hiểu được nỗi đau dai dẳng của bệnh này. Nhà mình có bố và bác đều bị gout. Được người ta mách cho dùng lá vối uống thay nước lọc hàng ngày. Kết quả xét nghiệm máu trở về bình thường. Thành viên này còn nhấn mạnh là dùng lá vối rồi thì không phải kiêng khem gì. Chia sẻ của này đã thu hút không ít người quan tâm và đánh giá là “quá hay”.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 19

Lương y đa khoa Bùi Hồng Minh, Chủ tịch Hội Đông y quận Ba Đình, Hà Nội cho biết: Lá và nụ vối có công dụng giúp tiêu hóa thức ăn, nhất là thức ăn có nhiều dầu mỡ, giảm béo, lợi tiểu tiêu độc. Bệnh nhân gout là do ăn uống nhiều chất béo ngọt, ứ đọng nhiều chất uric; mặt khác do hệ thống tiêu hóa và thận bài tiết đào thải không tốt dẫn đến uric ứ đọng ở các khớp gây nên tình trạng sưng, nóng, đỏ, đau khớp. Do vậy, nếu dùng thường xuyên lá và nụ vối có tác dụng hỗ trợ tiêu tích, làm tan các chất uric đào thải ra ngoài nên góp phần trong phòng ngừa, hỗ trợ điều trị bệnh gout.

Nhưng không điều trị hoàn toàn
Mặc dù khẳng định công dụng của lá vôi, nhưng lương y Hồng Minh cho rằng dùng lá và nụ vối sẽ hỗ trợ phần nào cho bệnh nhân gout nhưng không chữa hoàn toàn. Đó là bởi bệnh gout không chỉ do thực phẩm mà có thể vì nhiều nguyên nhân khác (như do gene, tiểu đường, tăng lipid máu…). Bởi thế, người bệnh không chỉ trông chờ vào lá vối mà cần có chế độ ăn uống và luyện tập hợp lý hoặc dùng thuốc theo chỉ định của bác sỹ.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 20
Trước câu hỏi nên dùng lá vối tươi hay khô, lương y Hồng Minh đưa ra ý kiến: Lá vối ủ uống sẽ thơm ngon hơn nhưng để làm thuốc nên dùng lá tươi.
Mặc dù lá vối tốt cho sức khỏe nhưng lương y Bùi Hồng Minh khuyên những người quá gầy, sức khỏe suy nhược thì không nên dùng lá và nụ vối.
Một số bài thuốc khác từ vối

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Nụ vối và lá vối ở đâu tốt?

Có lẽ đây là câu hỏi nhiều người quan tâm, Cây vối có ở rất nhiều nơi ở nước ta từ đồng bằng đến miền núi nhưng ở miền Bắc có nhiều hơn. Có thể chia ra làm 2 loại vối là vối ở đồng bằng và vối rừng. Vối rừng không ngon bằng vối ở đồng bằng, ở miền Bắc có một vùng có vối ngon có tiếng là Hải Hậu – Nam Định.
Tuy nhiên theo tôi được biết thì ngày nay tại Hải Hậu cũng có nhiều người trồng vối nhưng vối ở đây hiện nay là từ nhiều nguồn, nhiều nơi đổ về theo thương lái nên không biết còn giữ được chất lượng đảm bảo như trước đây không? Như quê tôi chỉ cách Nam Định một con sông Đáy, do việc buôn bán không phát triển nên nụ vối từ trước đến giờ chủ yếu do người Nam Đinh sang thu mua cho nên nó thành vối Nam Định.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 21

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối

Có người còn nói là có cả vối Trung Quốc hoặc người ta có thể pha những loại tạp chất khác vào nụ vối. Bản thân tôi cũng từng nghe nhiều người nói nhưng chưa từng được thấy vối Trung Quốc hay vối pha tạp chất giống nụ vối. Ai có hình ảnh về những sản phẩm này thì chia sẻ để mọi người cùng biết để tránh.
Vì vậy khi mua nụ vối hay lá vối thì cần mua ở những địa chỉ tin cậy, uy tín, biết rõ về nguồn gốc thì càng tốt. (Chúng tôi cung cấp nụ vối chất lượng tốt, bảo đảm chất lượng từ khâu thu hoạch, bảo quản cho đến tay người tiêu dùng từ Kim Sơn – Ninh Bình)
Phụ nữ sau khi sinh uống nụ vối rất tốt: Đây là kinh nghiệm của ông cha để lại, giúp cho tiêu hóa, ăn ngủ tốt, mau săn bụng…
Gỗ của cây vối dùng để làm nhà cũng rất tốt. Không biết trong gỗ vối có chất gì mà hầu như không bị mối mọt.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: Bà bầu có nên uống nước lá vối tươi không?

Trước đây khi nền y học hiện đại chưa phát triển, việc kiêng cữ trong thời kì mang thai hầu hết đều dựa theo kinh nghiệm mà không dựa trên những luận chứng y tế. Một số địa phương thì cho rằng uống nước vối tươi không tốt cho sức khỏe của bà bầu. Một số địa phương lại cho rằng, uống nước vối tươi rất hữu ích cho thai kì. Vậy đâu là quan niệm đúng?

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 22

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối: nước vối tốt cho bà bầu

Dựa trên những nghiên cứu và thí nghiệm của y học hiện đại, các nhà khoa học đã chứng minh được rằng một số thành phần có trong lá vối tươi rất tốt cho sức khỏe nói chung và sức khỏe bà bầu nói riêng. Theo đó, mẹ bầu uống nước lá vối khi mang thai con sinh ra sẽ có làn da trắng hồng, mẹ có được vóc dáng đẹp sau sinh và nhiều ích khác đi kèm.

Các kết quả nghiên cứu đã chỉ ra, trong lá và nụ vối có chứa một hàm lượng lớn chất tanin, khoáng chất, vitamin, tinh dầu và mùi hương rất dễ chịu. Đặc biệt, trong thực phẩm này còn chứa một số chất kháng sinh có khả năng diệt được nhiều loại vi khuẩn gây bệnh nguy hiểm cho sức khỏe. Nước vối tươi có những đặc trưng khá giống với nước chè xanh do đó đây là nguồn dinh dương và dược tính rất cần thiết đối với thai kì. Chính vì vậy các nhà khẳng định, trong thời gian mang bầu, các bà mẹ nên uống lá vối tươi với hàm lượng vừa phải để có một sức khỏe hoàn hảo. Những tác dụng của thể cuả nước lá vối tươi

Chúng ta có thể điểm qua một số tác dụng chính yếu của lá vối tươi đối với sức khỏe của mẹ và bé trong thời kì mang bầu:
Ngăn ngừa tiểu đường cho mẹ bầu thời kì sau sinh:
Trong giai đoạn mang thai, cá mẹ bầu phải nạp một khối lượng khổng lồ thức ăn để chăm sóc bé và duy đảm bảo lượng sữa cho thời kì sinh nở. Điều này đã khiến cho các mẹ bầu dễ mắc phải nguy cơ thừa cần và mắc bệnh tiểu đường.

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 22

Trong lá vối tươi có chứa hàm lượng polyphenol cao và hoạt chất ức chế alpha-glucosidase có khả năng hạn chế sự hình thành của hàm lượng đường trong máu. Đồng thời, lá vối tươi còn giúp ổn định đường huyết, giảm lipid máu, phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm của bệnh tiểu đường. Chính vì vậy, trong thời kì mang bầu, mẹ bầu nên uống nước lá vối thường xuyên để tăng cường khả năng ngăn ngừa tiểu đường khi mang thai và sau khi sinh.

Chống ô-xy hóa cho bà bầu:

Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối 23

Các nghiên cứu mới nhất của trường đại học OhiO đã chứng minh rằng nụ vối có khả năng tiêu diệt các gốc tự do, chống ô-xy hóa, từ đó giảm sự hình thành đục thủy tinh thể, bảo vệ sự tổn thương tế bào tuyến tụy, đồng thời phục hồi các men chống ô-xy hóa trong cơ thể. Điều này giúp chống lại sự lão hóa của đồng loạt các bộ phận trên cơ thể mẹ bầu trong giai đoạn mang bầu. Các mẹ cầu có thể hạn chế được hiện tượng hở chân răng, rụng tóc, nhăn da. Tính năng này của vối tươi được đánh giá là tương đương với lá trà xanh.

Lá vối tươi tốt cho hệ tiêu hóa mẹ bầu:
Thành phần dược tính có trong lá vối có tác dụng kiện tỳ, giúp tăng cảm giác ngon miệng và kích thích hệ tiêu hóa hoạt động. Chất đắng có trong thành phần thúc đẩy quá trình tiết dịch tiêu hóa, trong khi đó tanin lại giúp bảo vệ niêm mạc ruột. Đây chính là điều mà các mẹ bầu rất cần vì trong giai đoạn mang bầu, số lượng thức ăn mà các mẹ bầu tiếp nạp nhiều hơn 1,5 đến 2 lần. Nếu không có chất xúc tác lợi tiêu hóa thì rất dễ xảy ra các trường hợp đầy hơi, chướng bụng.
Uống nước vối giúp lợi sữa:
Sữa mẹ là yếu tố quan trọng nhất đối với sự phát triển của trẻ so sinh và trẻ nhỏ. Nếu thời kì mang thai các mẹ có một chế độ sdinh dưỡng hợp lý sẽ góp phần nuôi dưỡng lượng sữa dự trự ch thời kì sinh con. Nước vối tươi được cho là có tác dụng thanh nhiệt, giải độc và đặc biệt là lợi sữa. Vì vậy, bà bầu nên có thói quen uống nước vối ngay từ những ngày đầu thai kỳ để giúp cơ thể khỏe mạnh, đồng thời lợi sữa khi con được sinh ra. Các mẹ có thể nấu búp lá vối cùng với chân heo hay chân bò để ăn vào tháng gần ngày sinh để đảm bảo đủ lượng sữa cho bé sau khi sinh.
Tốt cho hệ tiêu hóa mẹ bầu:
Theo Đông y, lá vối có tác dụng kiện tỳ, giúp tăng cảm giác ngon miệng và kích thích hệ tiêu hóa hoạt động. Chất đắng có trong thành phần thúc đẩy quá trình tiết dịch tiêu hóa, trong khi đó tanin lại giúp bảo vệ niêm mạc ruột,…
Dinh dưỡng khi mang thai cực kỳ quan trọng, nhưng ăn nhiều mà hấp thụ chẳng bao nhiêu hóa ra lại công cốc. Vì vậy, mẹ bầu lúc nào cũng phải chăm sóc hệ tiêu hóa để duy trì sức khỏe bản thân, đồng thời giúp bé cưng trong bụng phát triển toàn diện nhất.
Ngăn ngừa tiểu đường trong thời gian thai kỳ:
Chứa hàm lượng polyphenol cao, khoảng 128mg/gram trọng lượng khô, và hoạt chất ức chế alpha-glucosidase, nụ vối có khả năng hạn chế tăng đường huyết sau khi ăn. Đồng thời, còn giúp ổn định đường huyết, giảm lipid máu, phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm của bệnh tiểu đường.
Chống ô-xy hóa, đảm bảo sức khỏe bà bầu
Rất nhiều nghiên cứu kết luận rằng nụ vối có khả năng tiêu diệt các gốc tự do, chống ô-xy hóa, từ đó giảm sự hình thành đục thủy tinh thể, bảo vệ sự tổn thương tế bào tuyến tụy, đồng thời phục hồi các men chống ô-xy hóa trong cơ thể.
Uống nước vối giúp lợi sữa:
Nước vối có thể được ủ từ lá vối, nụ vối đã khô hoặc tươi… Các nghiên cứu khẳng định, trong nước vối có nhiều thành phần vitamin, có tác dụng thanh nhiệt, giải độc và đặc biệt là lợi sữa. Vì vậy, bà bầu nên có thói quen uống nước vối ngay từ những ngày đầu thai kỳ để giúp cơ thể khỏe mạnh, đồng thời lợi sữa khi con được sinh ra.
Nước vối giúp bà bầu làm đẹp:
Lấy lá vối đun nước hàng ngày để uống thay nước lọc. Mỗi ngày uống đều đặn 1 lít nước vối, sẽ giúp da đẹp mịn màng, hết sạch mụn, nó còn giúp đánh tan mỡ thừa, eo săn chắc. Nước vối có tác dụng rất tốt cho da mặt nhờn và hỗn hợp hoặc da có nhiều mụn, dễ nổi mụn. Lá vối có tác dụng kiện tì, giúp ăn ngon, tiêu hóa tốt. Chất đắng, chát trong vối sẽ kích thích tiết nhiều dịch tiêu hóa, chất tanin bảo vệ niêm mạc ruột, tinh dầu vối có tính kháng khuẩn nhưng đặc biệt không hại vi khuẩn có ích trong ruột. Do đó mẹ bầu uống rất tốt không những mẹ còn tốt cho con.
Lá vối có tác dụng gì và ai cần kiêng lá vối:Bà bầu uống nước vối thế nào là đúng cách?
Lá vối khô rửa sạch cho vào ấm, cho nước lạnh vào đun đến sôi rồi uống nóng hoặc uống lạnh. Nụ vối cũng được đun trong nước đến khi sôi hoặc hãm trong nước sôi như cách hãm trà xanh. Nước vối từ lá khô có màu đỏ nâu nhạt, còn hãm từ lá tươi có màu xanh như nước trà xanh. Khi uống nước vối có vị đắng nhẹ, hơi ngọt, hương thơm ngai ngái.
Nên uống khoảng 1 ấm nước lá vối/ 1 ngày hoặc một ly nước lá vối/ 1 ngày là được. Không nên uống nhiều quá, sẽ không tốt cho hệ bài tiết.


Sau khi Pháp đô hộ Việt Nam, dân ta nhập cảng văn hóa cà phê. 
Dường như ban đầu các ông Ba Tàu Chợ Lớn chuyên trị món cà phê bit -tất.  Còn các tiệm Tây như La Pagode, Godard, hoặc Việt Nam văn minh   nơi thành phố thì dùng cà phê phin mà sau này cán ngố gọi là "cái nồi ngồi trên cái cốc".


Cà phê thường pha đường nhưng những tay chơi thì không thèm dùng ngọt. Người ta thường uống cà phe với đường hay sữa bò.
Ngày xưa, Trần Tế Xương mai mỉa bọn thông, ký làm việc cho Pháp:
Nào có ra gì cái chữ nho,
Ông nghè, ông cống cũng nằm co.
Sao bằng đi học làm thầy phán,
 Tối rượu sâm banh, sáng sữa bò!

Sữa bò là uống với cà phê đấy! Cà phê và sữa bò là đôi bạn chí thiết từ thời Pháp thuộc.


____

THAM KHẢO:

https://www.youtube.com/watch?v=R7iZfnPI_Q8+

https://yduoc365.com/uong-nuoc-che-xanh-che-tuoi-hang-ngay-co-loi-gi/


http://soha.vn/nguoi-uong-nuoc-voi-can-biet-dieu-nay-20160630113752826.htm
https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%A0_ph%C3%AA
+10 TÁC DỤNG LÁ VỐI, NỤ VỐI - LASEN.COM.VN https://lasen.com.vn/10-tac-dung-la-voi-nu-voi/

No comments: