Monday, October 8, 2012

TIN TỨC GẦN XA

 Vì sao Hội nghị Trung ương 6 diễn ra sớm hơn dự định?

2012-10-08
Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng CSVN khoá XI bất ngờ diễn ra tại Hà Nội từ đầu tháng - thay vì khai mạc vào 15/10 - khiến dẫn tới nhiều bàn tán, đặc biệt là về số phận của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.

Courtesy chinhphu.vn
Buổi khai mạc Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành Trung ương Đảng cộng sản Việt Nam khoá XI tại Hà Nội hôm 01 tháng 10 năm 2012.

Hạ bệ thủ tướng?

Qua bài tựa đề tạm dịch “Tương lai của Thủ tướng VN bấp bênh khi các Uỷ viên Trung ương Đảng CS hội họp”, Trưởng Văn phòng AFP tại Bangkok, ký giả Didier Lauras, trích dẫn lời các chuyên gia rằng tương lai chính trị của Thủ tướng VN Nguyễn Tấn Dũng đang trong tình trạng “chỉ mành treo chuông” vào lúc giới lãnh đạo Đảng tham dự hội nghị trong tình hình đen tối do những vụ tai tiếng tài chính và sa sút kinh tế.

Vẫn theo tác giả thì sự bất mãn của dân chúng gia tăng về mức tăng trưởng kinh tế trì chậm, lạm phát tái diễn, tham nhũng tràn lan và ngân hàng xáo trộn tạo áp lực ngày càng tăng đối với ông Dũng”.
Tác giả trích dẫn lời một viên chức đảng CS lưu ý rằng trước đây, chưa bao giờ xảy ra tình trạng một vị thủ tướng bị công khai công kích mạnh mẽ như thế vì khó khăn kinh tế và nạn tham nhũng; và diễn biến hiện giờ là một cuộc đấu đá giữa một thế lực có tiền và một thế lực có quyền.
Kinh tế gia Rajiv Biswas thuộc công ty tư vấn Global Insight nhận định rằng giữa lúc kinh tế VN gặp phải nhiều khó khăn trầm trọng như vậy, thì ngày càng có nguy cơ là cuộc tranh giành quyền lực gia tăng giữa Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Chủ tịch Trương Tấn Sang có thể dẫn tới sự hạ bệ ông Dũng cùng những phe phái của ông ta.

Nhìn vào những gì đang xảy ra thì ông Dũng chỉ bị đẩy cho lui lại một chút, ông ta sẽ phải chịu trách nhiệm chung trước toàn thể chứ không bị cách chức. GS Carl Thayer
Từ Mascơva, nhà báo Nguyễn Minh Cần nhận xét:
Thực ra bây giờ có 2 phe rõ, một phe của ông Chủ Tịch nước, cùng đứng phe đó có cả ông Tổng Bí Thư. Một phe là của ông Thủ tướng… cuộc đấu tranh là rất gay go vì ông Thủ tướng nắm nhiều quyền lực, đặc biệt là ông nắm về quyền lực kinh tế, nắm bộ máy công an, và phần nữa rất quan trọng là quân đội. Nên lực của ông mạnh hơn nhiều. Cho nên tôi nghĩ là mình không nên đặt vấn đề sẽ có một phe thắng, một phe bại hoàn toàn, vì tương quan lực lượng như vậy nên cuộc đấu tranh còn nhùng nhằng, chưa dứt khoát trong đại hội này.”

Theo GS Carl Thayer thuộc Học Viện Quốc Phòng Úc, thì hội nghị lần này khó tránh một cuộc đối đầu giữa Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và những đối thủ chính trị chỉ trích ông ta, và sự việc có thễ diễn ra là Đảng CSVN ra sức làm giảm quyền lực đáng kể của Thủ tướng Dũng. GS Carl Thayer đề cập tới câu hỏi rằng liệu phe chống ông Dũng có xúc tiến nỗ lực loại ông ta hay không, và rồi nhận định rằng điều này khó có thể xảy ra trong Hội nghị Trung ương 6:

npt250.jpg
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng phát biểu khai mạc hội nghị TW6 hôm 01-10-2012 tại Hà Nội. Courtesy chinhphu.vn
“Theo tôi đánh giá khi nhìn vào những gì đang xảy ra thì ông Dũng chỉ bị đẩy cho lui lại một chút, một phần trong mạng lưới của ông ta bị phá vỡ và ông ta sẽ không còn đầy quyền lực như trước. Và do đó ông ta sẽ phải chịu trách nhiệm chung trước toàn thể chứ không bị cách chức.”
Vẫn theo Giáo sư Carl Thayer, điều rất có thể xảy ra là Ban chấp hành Trung ương Đảng sẽ kỷ luật một vài ủy viên trong tổ chức này mà thôi.

Vì sao triệu tập bất thường?

Qua bài “Tình hình chính trường VN xung quanh Hội nghị TW6”, tác giả Nguyễn Nghĩa lưu ý tới kịch bản phổ biến ở VN là chuyện kỷ luật cán bộ, nếu có, thường là những “con dê tế thần” “loàng xoàng cấp dưới”. Các đợt phê, tự phê trong đảng được ví như cuộc “tắm rửa, kỳ cọ” ở mức cao lắm là “từ vai trở xuống mà thôi”. Tác giả nhận xét:

Phải đưa ra những xấu xa tham nhũng của 1 lãnh tụ cao cấp của đảng ra trước 1 số lượng đảng viên đông 175 ủy viên, là 1 việc làm không có tiền lệ. Nguyễn Nghĩa
Hôm nay, phải đưa vấn đề kết quả kiểm điểm của Thủ tướng, Bộ Chính Trị xuống Hội nghị Trung Ương, phải đưa ra những xấu xa tham nhũng của 1 lãnh tụ cao cấp của đảng ra trước 1 số lượng đảng viên đông 175 ủy viên, đã là 1 việc làm không có tiền lệ. Điều này cho thấy, đấu tranh trong Bộ Chính Trị là chưa ngã ngũ. Phe Trương Tấn Sang-Nguyễn Phú Trọng chưa có đa số trong Bộ Chính Trị. Nếu có đa số, vấn đề kiểm điểm Thủ tướng đã được giải quyết trong nội bộ Bộ Chính Trị mà không cần triệu tập gấp bất thường hội nghị Trung Ương 6 đến như vậy.”
Đề cập tới Hội nghị Trung ương 6 này, blogger Lê Diễn Đức “quan sát” trong thời gian qua nhận thấy:
“Giới quyền lực chóp bu: Đấu đá nhau tranh giành quyền lực, nhưng tay nào cũng có con tin để áp lực lên đối thủ chính trị, vì tay nào cũng có bàn tay ít nhiều nhúng chàm, không bản thân thì người thân trong gia đình, họ hàng. Phương án cuối cùng sẽ là thoả hiệp cứu đảng…
Tầng lớp đại gia, doanh nhân giàu có: Nếu chế độ là thùng phân thì chúng là bầy giòi, sống cộng sinh trên chế độ… Chế độ hiện nay là lý tưởng với giới giàu có này, chúng kiếm tiền bất chính quá dễ dãi, vì có thể mua được tất cả bằng tiền, hoặc bằng rất nhiều tiền, bao gồm cả lương tâm và công lý.
Giới trung lưu, động lực của xã hội: Trong giới này hầu hết là dân có học thức, nhưng đa phần cơ hội, giỏi luồn lách, chấp nhận "sống chung với lũ"…
Giới lao động nghèo: Tính chịu đựng gian khổ và cam phận nô lệ trở thành bản chất… Ví dụ, vỡ đập thuỷ điện, màn trời chiếu đất đấy, nhưng có vị lãnh đạo nào tặng một thùng mì ăn liền rẻ tiền thì rưng rưng nước mắt cám ơn đảng và nhà nước. Kêu trời, phản đối bất công, nhưng chống chế độ thì không.
Người Việt ở nước ngoài: Lực lượng này chỉ mang tính hỗ trợ, không bao giờ có tính quyết định đối với những thay đổi chính trị trong nước.”

twd250.jpg
Các đại biểu của Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ 11 trong phiên họp bế mạc tại Hà Nội ngày 19 tháng 1 năm 2011. AFP PHOTO.
 
 
Mặc dù “Các quan chức chóp bu đang đấu đá dữ dội sau hội trường, các đối thủ đang nỗ lực và hoảng loạn săn lùng các con tin để nắn gân, dí súng vào mạng sườn nhau”, nhưng blogger Lê Diễn Đức cho rằng “ĐCSVN vẫn còn tiếp tục cai trị dài dài. Một sự thay đổi nào đó cho lộ trình dân chủ là hết sức mịt mù, nếu không nói là ảo tưởng, vì rút ra từ tổng hợp các phân tích trên đây, dù phũ phàng, cay đắng, đáng buồn, nhưng là thực tế”.
 
Tác giả Nguyễn Nghĩa khi nhận xét về “Tình hình chính trường VN xung quanh Hội nghị TW6” lưu ý tới “ cái bóng của TQ hằn lên hoạt động của đảng CSVN trong đợt chỉnh đảng này là rất rõ nét”, qua sự kiện Chủ tịch TQ Hồ Cẩm Đào gặp Chủ tịch Trương Tấn Sang tại hội nghị APEC 2012 và Phó Chủ tịch TQ Tập Cận Bình, dù từ chối gặp Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, nhưng đã “ló mặt” gặp Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng vừa rồi, cho thấy TQ ủng hộ cả 2 phe “Ba Dũng”-“Tư Sang” và “không muốn phe nào bị biến mất hoàn toàn trên chính trường VN cả”. Tác giả phân tích rằng một nước VN “lục đục, phe phái, hỗn loạn là có lợi cho TQ”, và thực trạng ở VN là 2 phe này “đấu đá nhau không ngừng làm suy yếu quyết tâm của dân tộc VN đòi lại Hoàng Sa, Trường Sa”. Nhưng, tác giả chua chát, “các người cứ đấu đá nhau đi, miễn là thần phục TQ”:
 
 “Trung Quốc muốn cả 2 phe lùi bước trước những bành trướng của TQ tại Biển Đông. Cả ông Sang và ông Dũng đã cùng đồng thuận giải quyết bất đồng tại Biển Đông với TQ 1 cách hòa bình. Nghĩa là sẽ chỉ phản đối 1 cách hình thức, không có nội dung. Nghĩa là sẽ để cho TQ xâm lược, chiếm đóng Hoàng Sa, Tường Sa của VN trong 5 năm, 10 năm hoặc lâu hơn nữa.”
Tác giả Nguyễn Nghĩa nêu lên câu hỏi rằng có phải chăng TQ đã dàn xếp hoà hoãn cho cả 2 phe kình chống nhau ở VN? Có phải chăng việc triệu tập khẩn cấp uỷ viên T.Ư đảng vào một cuộc họp là đề phòng một cuộc đảo chánh do quân đội chủ trương?
Dù chưa rõ tình hình thực sự sẽ ra sao, nhưng tác giả không quên lưu ý rằng tính bất ngờ, vội vã của Hội nghị Trung ương 6 này cũng có thể hiểu là “điều gì cũng có thể xảy ra đối với ông Nguyễn Tấn Dũng”.
Nhưng có một điều chắc chắn là, theo tác giả, “Ngày nay, các uỷ viên Trung ương đảng CSVN tin vào đồng tiền hơn là tin vào lý tưởng của đảng”.
Tạp chí Điểm Blog xin tạm dừng ở đây. Thanh Quang cảm ơn quý vị.


 


Chuyển giao quyền lực Trung Quốc và cơ hội, thách thức cho Hoa Kỳ

2012-10-08
Đại hội Đảng Cộng Sản Trung Quốc sẽ diễn ra vào ngày 8 tháng 11 tới với sự chuyển giao quyền lực sang thế hệ lãnh đạo thứ 5 tại nước này.

AFP photo
Phó Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (giữa) tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh hôm 29/9/2012
Đây là một thay đổi lớn không những đối với Trung Quốc mà còn đối với cả thế giới và nhất là với Hoa Kỳ khi Trung Quốc đang nổi lên là một cường quốc trên thế giới, thách thức vai trò bá chủ của Mỹ.
Sự chuyển giao quyền lực tại Trung Quốc mang đến những cơ hội và thách thức nào với Mỹ,Việt Hà phỏng vấn Giáo sư Nguyễn Mạnh Hùng, Giáo sư môn quan hệ quốc tế trường đại học George Mason về vấn đề này.

Thách thức cho Hoa Kỳ

Trước hết, nói về tầm quan trọng của sự chuyển giao quyền lực lần này tại Trung Quốc với Hoa Kỳ, Giáo sư Nguyễn Mạnh Hùng nhận xét:
Ngay trong thế hệ mới nhất của Trung Quốc bây giờ là họ có hai điều tương đối mâu thuẫn nhau. Thứ nhất là họ không cảm thấy an toàn, bởi vì họ sợ Mỹ kiềm chế họ, mặt khác họ rất arrogant (ngạo mạn), họ muốn đòi hỏi một thế đứng của họ quan trọng trên mặt trời này. Nên thế hệ thứ 5 này còn có thể ngạo mạn hơn. Hôm nọ có ông kể chuyện là khi ông Giang Trạch Dân bị ông Michael Wallace chỉ mặt nói ông là độc tài, chính thể ông độc tài, còn ông Tập Cận Bình này thì sẽ không chấp nhận chuyện đó.
Việt Hà: Sự chuyển giao quyền lực tại Trung quốc thế hệ thứ 5 này. Nhìn lại quá trình lịch sử quan hệ Trung Mỹ trong suốt 40 năm qua, từ thời ông Nixon đến Trung Quốc lần đầu tiên cho đến nay thì Trung Quốc đặt ra những thách thức và cơ hội nào với nước Mỹ?
GS. Nguyễn Mạnh Hùng: Thứ nhất nó là một thách thức lớn với Mỹ, bởi Trung Quốc là một nước đang lên và họ đòi được đối xử như vậy, vấn đề họ đòi mức đối xử thế nào thì chưa ai có thể nói rõ. Nhưng nhìn hành động của họ thì thấy là họ đang đòi thế trội yếu, nếu không phải là bá chủ của vùng biển Đông. Sau đó là sự cạnh tranh của Trung Quốc về tài nguyên trên khắp thế giới thì Trung Quốc sẽ không thể, không bao giờ chấp nhận là một cường quốc địa phương đâu, mà là cường quốc trên thế giới nữa.
Đó là thách thức cho nước Mỹ. Vậy Mỹ phải đối phó ra sao? Một số bên Mỹ, một số nhỏ nói là tình hình nguy hiểm, nếu Mỹ không cẩn thận thì sẽ bị hất cẳng những chỗ quan trọng nhất, nhất là ở Á châu, các vùng mà Mỹ cho là phát triển mà tương lai là còn hơn cả Âu châu. Đại đa số học giả khác nói là chuyện Trung Quốc lớn mạnh là không thể tránh được, và do đó Mỹ phải thích ứng với chuyện đó. Ngay cả ông Kissinger cũng nói là không phải chia đôi nhau ra mà thích ứng với điều đó, phải nhân nhượng và tôn trọng họ. Cho nên hiện tại đang có hai luồng đó tại Mỹ và người Mỹ phải quyết định.
Sự cạnh tranh của Trung Quốc về tài nguyên trên khắp thế giới thì Trung Quốc sẽ không thể, không bao giờ chấp nhận là một cường quốc địa phương đâu, mà là cường quốc trên thế giới nữa.
GS. Nguyễn Mạnh Hùng
Chuyện này đẩy lại cái chuyện ngày xưa khi chưa có chiến tranh lạnh cũng vậy. Cũng có người chỉ khuyên nói là chỉ mạnh mồm là đủ rồi, có người nói phải kiềm chế, cứng rắn hơn thì như ông Churchill. Nhưng cuối cùng chúng ta thấy là tất cả cảnh cáo xảy ra vào năm 1946 thôi, mãi đến năm 47 thì Mỹ mới có chính sách kiềm chế. Và chính sách này cũng không phải là do Mỹ chọn mà do đẩy Mỹ vào thế phải thế. Nga lúc đó đã ủng hộ các cuộc chiến huynh đảo ở Hy lạp và Thổ Nhĩ Kỳ. Trước đó Anh có vai trò quan trọng nhưng sau Anh nói là tôi bị chiến tranh nặng rồi, tôi phải bỏ, anh muốn làm gì thì làm, thì lúc đó Mỹ mới can thiệp. Trường hợp này cũng tương tự, ai cũng thích có giải pháp tốt nhất nhưng cuối cùng phải có sự chọn lựa. Lần trước sự chọn lựa là không phải là do Mỹ mà Mỹ bị đẩy vào. Còn hiện nay thì Mỹ vẫn chưa có sự chọn lựa rõ rệt.
Đây là một sự thích ứng với một nước đương lên với những đòi hỏi của họ. Vấn đề thích ứng là thế nào, nếu họ lấn lướt như của Nga thì không thể để họ lấn lướt và cuối cùng đưa đến chiến tranh lạnh và kiềm chế. Nếu Mỹ chấp nhận thì phải chấp nhận cho Trung Quốc vai trò địa phương. Vai trò nào, và nếu vai trò trội yếu thì Mỹ sẽ phải ra khỏi vùng đó. Mỹ ra khỏi vùng đó thì thế của Mỹ sẽ yếu rất nhiều vì nếu đây là vùng quan trọng hơn Âu châu thì chẳng còn gì cả, và cuối cùng Mỹ cũng chẳng còn là cường quốc hạng nhất nữa, cũng chẳng còn tương đồng nữa.

Cơ hội cho Hoa Kỳ?

000_Hkg7834449-250.jpg
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta (T) và Phó Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (P) tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh ngày 19 tháng 9 năm 2012. AFP photo
Việt Hà:Có một vấn đề ở đây khi người ta nói đến một thế hệ lãnh đạo mới ở Trung Quốc là ông Tập Cận Bình thì người ta nói rằng ông cũng đã trải qua thời kỳ cách mạng văn hóa, ông cũng biết sự khổ cực thế nào, và ông cũng có kinh nghiệm ngoại giao với nước ngoài, con gái ông học ở trường Havard, và ông có kinh nghiệm với người nước ngoài và có cởi mở hơn. Vậy chúng ta có thể hy vọng lãnh đạo mới của Trung Quốc với cái đầu cởi mở hơn, với kinh nghiệm trong quá khứ thì có thể tạo ra cơ hội phát triển kinh tế hay là hợp tác tốt hơn với Mỹ không?
GS. Nguyễn Mạnh Hùng: Tôi không thấy có bằng chứng để nói… hy vọng là họ cởi mở hơn thì có, bằng chứng thì không có bằng chứng rõ rệt. Bằng chứng con ông học ở Havard thì con gái của các nhà lãnh đạo Việt Nam học ở Havard nhiều lắm, và con cái của các ông kia cũng họ ở Havard nhiều lắm mà không cởi mở gì cả. Thành ra điều đó còn tùy thuộc vào sự tính toán của người đó, thứ nhất là về quyền lợi cá nhân của họ, và cái họ nghĩ là quyền lợi quốc gia của họ phóng qua quyền lợi cá nhân của họ. Thành ra hiện nay chúng ta chưa có bằng chứng rõ rệt, là ông Tập Cận Bình đã đi ngoại quốc, học ngoại quốc, thì chúng ta chưa nhìn thấy cái đó.
Nền kinh tế Trung Quốc không phát triển mạnh mẽ như xưa nữa ... Đó là những vấn đề lớn, và khi mình nghĩ một cách hợp lý thì sẽ phải để ý vào vấn đề trong nước
GS. Nguyễn Mạnh Hùng
Việt Hà: Người ta cũng nói đến rằng khi lãnh đạo mới của Trung Quốc lên thì sẽ phải đối mặt với những khó khăn trong nước, trong nội bộ xã hội Trung Quốc, vấn đề về chênh lệch giàu nghèo, chênh lệch về sự phát triển giữa các vùng duyên hải và vùng trong nội địa, cũng như là sự phát triển của mạng xã hội. Những cái đó sẽ làm cho lãnh đạo Trung Quốc phải tập trung nhiều hơn vào các vấn đề nội địa, thay vì vấn đề bên ngoài, theo giáo sư thì đó có phải là một cơ hội với Mỹ với các nước khác hay không, hay đó là một thách thức?
GS. Nguyễn Mạnh Hùng: Khi một lãnh tụ đối phó với các vấn đề trong nước thì nó có hai cách chứ không phải một phương cách. Phương cách thứ nhất là hướng những khó khăn ra bên ngoài để cho người dân hài lòng, chẳng hạn kích thích chủ nghĩa dân tộc để nó quên đi những khó khăn trong nội bộ. Còn hành động thứ hai là chú trọng đến quyền lợi nội bộ như cô vừa nói, chứ không phải là một. Nó tùy thuộc sự lãnh đạo của anh lãnh đạo đó.
Ai cũng thấy là trong những năm tới Trung Quốc sẽ có nhiều vấn đề. Vấn đề về chênh lệch giàu nghèo đã có từ thời ông Ông Gia Bảo và Hồ Cẩm Đào mới lên nên họ mới có chính sách phát triển hài hòa vì họ thấy cái khó khăn đó rồi. Cái khó khăn bây giờ còn trầm trọng hơn, có nhiều chỉ dấu cho thấy nền kinh tế Trung Quốc không phát triển mạnh mẽ như xưa nữa, rồi vấn đề về hệ thống ngân hàng, xí nghiệp nhà nước, tham nhũng đang lên cao. Đó là những vấn đề lớn, và khi mình nghĩ một cách hợp lý thì sẽ phải để ý vào vấn đề trong nước.
Việt Hà: Xin cảm ơn giáo sư.

 

No comments: