Sontrung's Blog (Sơn Trung)

TRANH BÙI XUÂN PHÁI

2012-01-28T16:16:00.000-05:00

Tranh BÙI XUÂN PHÁI và thơ HỒ XUÂN HƯƠNG

Chân dung họa sĩ Bùi Xuân Phái
TIỂU SỬ BÙI XUÂN PHÁI
Người Hà Nội. / Quê làng Kim Hoàng, tỉnh Hà Đông. / Sinh ngày 1.9.1921. / Năm 1941 vào trường Mỹ Thuật Đông Dương. Bắt đầu vẽ phố. / Tham dự triển lãm Tokyo. / 1946: Tốt nghiệp trường Mỹ Thuật Việt Nam / Giải thưởng triển lãm mỹ thuật toàn quốc; minh hoạ báo Cứu Quốc. / 1956-1957: Dạy trường Mỹ Thuật Việt Nam. / Từ 1960: Minh hoạ báo Văn Nghệ. Vẽ và trang trí sân khấu./ 1966-1970: Giai đoạn vẽ nhiều tranh bột màu trên báo cũ./ Vẽ nhiều chân dung và chân dung tự hoạ./ 1980: Giải thưởng triển lãm toàn quốc (“Sông Đà”, sơn dầu)./ 1981: Giải thưởng triển lãm Thủ đô (“Phố Cổ Hội An”, sơn dầu)./ 1982: Giải thưởng triển lãm Thủ đô (“Ô Quan Chưởng”, sơn dầu)./ 1984: Giải thưởng Triển lãm Thủ đô (“Văn Miếu”, sơn dầu)./ 1988: Được mời qua Paris triển lãm, nhưng ngã bệnh nặng và mất ngày 24.6.1988 tại Hà Nội.

Chơi xuân có biết xuân chăng tá.

Cọc nhổ đi rồi, lỗ bỏ không!

Vịnh Cái Giếng

Ngõ ngay thăm thẳm tới nhà ông,

Giếng tốt thanh thơi, giếng lạ lùng

Cầu trăng phau phau đôi ván ghép,

Nước trong leo lẻo một dòng thông.

Cỏ gà lún phún leo quanh mép,

Cá diếc le te lách giữa dòng.

Giếng ấy thanh tân ai cũng biết

Đố ai dám thả nạ dòng dòng.

Vịnh cái quạt

Một lỗ xâu tự bao giờ,

Chành ra ba góc da còn thiếu,

Khép lại đôi bên thịt vẫn thừa.

Mát mặt anh hùng khi tắt gió,

Che đầu quân tử lúc sa mưa.

Nâng niu ướm hỏi người trong trướng,

Phì phạch trong lòng đã sướng chưa ?

Trống Thủng

Của em bưng bít vẫn bùi ngùi,

Nó thủng vì chưng kẻ nặng dùi,

Ngày vắng đập tung dăm bảy chiếc,

Đêm thanh tỏm cắc một đôi hồi,

Khi giang thẳng cánh bù khi cúi

Chiến đứng không thôi lại chiến ngồi.

Nhắn nhủ ai về thương lấy với,

Thịt da ai cũng thế mà thôi.

Quân tử dùng dằng đi chẳng dứt

Đi thì cũng dở ở không xong

Hiền nhân quân tử ai mà chẳng

Mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo.

Mát mặt anh hùng khi tắt gió,

Che đầu quân tử lúc sa mưa.

Nâng niu ướm hỏi người trong trướng,

Phì phạch trong lòng đã sướng chưa?

Bốn cột khen ai khéo khéo trồng,

Người thì lên đánh kẻ ngồi trông,

Trai đu gối hạc khom khom cật

Gái uốn lưng ong ngửa ngửa lòng.

Bốn mảnh quần hồng bay phấp phới,

Hai hàng chân ngọc duỗi song song.

Chơi xuân có biết xuân chăng tá.

Cọc nhổ đi rồi, lỗ bỏ không!

Ngán nỗi xuân đi, xuân lại lại,

Mảnh tình san sẻ tí con con.

Mùa hè hây hẩy gió nồm đông,

Thiếu nữ nằm chơi quá giấc nồng.

Những bức tranh trên mà các bạn xem là một phần nhỏ trong chủ đề minh họa cho ý thơ của Hồ Xuân Hương. Nhân ngày Xuân, ta cùng thưởng thức một Bùi Xuân Phái trẻ trung, dí dỏm, pha chút hài hước.

HÀNG QUÀ VIỆT NAM

2012-01-28T13:10:00.008-05:00

VẠN THỌ VÔ CƯƠNG,
CHÁO LƯƠN PHỎNG HỌNG

Quà vặt là một nét văn hóa chung cho cả nước mình. (Văn hóa theo xã hội học là lối sống). Nhưng việc nầy nổi bậc ở Saigon vì, về kinh tế, đô thị này giàu có hơn, và về tâm tính, người Saigon rộng rãi hơn, không câu nệ .Tôi không biết sinh hoạt ngoài Bắc trước và sau 1954. Cách đây hơn hai năm tôi có đọc một bài của nữ sĩ Lê Minh Hà, gốc Hà Nội và hiện ở bên Đức nói về quà ở Hà Nội sau 1954. Lê Minh Hà không cho thấy tính chất sinh động và đa dạng như ở Saigon.

Tôi sinh ở Huế và biết Huế cùng với miền Trung nghèo hơn Saigon, thấy rất rõ. Còn tâm tính thì người Huế dĩ nhiên không bộc trực như người xề gòn, xề xòa hồn nhiên. Nhưng dân Huế thuộc loại tổ sư ăn hàng , ăn theo kiểu xứ Huế. Ngồi trong nhà chễm chệ có người gánh vào tận nơi. Những bà bán hàng rong nầy sống nhờ lớp người có tiền chứ còn người dân thì nghèo, năm thì mười họa mới có một tô bún, lại còn xúc chén cơm nguội thêm vô nước bún còn thừa.

Vĩ Dạ là nơi của bà con vua, hoàng thân quốc thích. Cho nên khoảng từ 10 giờ trưa, con đường Thuận An dành cho mấy bà nách cái rỗ bán chả bò, bánh ít bánh ram. Khá hơn một chút là có cái gánh, vừa cháo bò, bánh nậm ….Lại thêm những gánh chè với tiếng rao lớp lang: chè đậu xanh đậu ván bánh trán chè kê. Bà bán cháo thì văn chương hơn chút xíu: vạn thọ vô cương, cháo lương nóng hổi.

Huế thời xa xưa không có việc đứng ăn ngoài đường, các bà các cô ngồi một mình ở quán cốc sẽ được nhìn với con mắt ít thiện cảm. Phần tôi, một tháng sau khi vào Saigon, tôi đã ăn đứng, ngồi bệt, hay ngồi đòn.

Trong các chợ trong nam, hầu như không ngoại lệ, hàng quà vặt chiếm một diện tích khá lớn. Ngay trong chợ Bến Thành, ngồi dưới các sạp hàng mà ăn những thứ ngon nhất, theo tôi. Ai cao lớn một chút thì phải ngồi khòm.

Tôi không biết về hàng vặt ngoài Bắc, nhưng tôi đoán việc nầy cũng hấp dẫn qua câu nói: ăn chơi ngon hơn ăn thật. Nó có giá trị như khẩu hiệu tranh cử, hay vài chữ ngắn gọn thâu tóm nội dung của một chính sách.

Ăn chơi ngon hơn ăn thật đã làm cho một thương gia ở Nam Cali giàu khi ông dùng nó làm khẩu hiệu chính cho mấy nhà hàng của ông “chuyên trị” các món Bắc chính cống. Bánh đúc đậu rán; bún ốc, bún thang, chè đường, bánh tôm… không thiếu một thứ gì.

Những hình ảnh bên dưới làm bừng lên một Saigon ngon ngọt như chén chè thưng. Bừng lên tiếng nói của Thanh Thúy, của Minh Hiếu, của Lệ Thanh quá nửa đêm ngồi ăn bánh cuốn ngõ hẻm nối Phan Đình Phùng và Trần Quí Cáp vùng Chợ Vườn Chuối. Bừng lên hình ảnh sinh viên trường hành chánh ra góc Cao Thắng/Phan Thanh Giản mua mì thịt, mua Bastos xanh từng điếu.

Và quan trọng nhất đối với tôi đã gặp cô bé theo Lê Hữu Bôi đi mua bánh mì, cô nầy sau thành vợ tôi, và hiện là một nông dân trong vùng quê của Georgia.

Xin được phép trích lại đọan nói về góc đường nầy trong hồi ký Từ Cái Chết của Trâm:Tôi sờ trong túi và biết mình có hai đồng.

Với hai đồng đó tôi sẽ huy hoàng vô cùng. Trong đầu tôi, nhanh như chớp, tôi phân tích ngân sách như người ta dạy tôi phân phối ngân sách quốc gia, ngân sách từng cơ quan. Một đồng rưởi sách cũ, năm mươi xu bốn điếu Bastos xanh rồi nằn nì xin thêm trái cốc xanh nhỏ xíu. (Sách cũ nó có cái thú vị của nó. Thứ nhất, mua để có vật sở hữu trong khi sách mượn thư viện là của người ta. Thứ đến, viết vẽ gì lên chẳng ai nói. Thứ ba nhiều khi còn thấy chủ cũ viết mấy dòng thơ ngây: Lan, je t'aime, Hương anh yêu em, không quên kèm theo hình vẽ trái tim với mũi tên xuyên qua).

Con đường Cao Thắng nghi ngút hương khói như lăng Ông Bà Chiểu. Đó là những cây nhang to bằng ngón tay út để mồi thuốc lá, chỉ có khói mà không dấu vết trầm hương. Những miếng thịt luộc, những sợi lòng heo hay lá gan móc ở xe hàng cháo rung động nhè nhẹ mỗi khi xe chạy qua. Cái xô bồ ấy nó cũng êm ả, nó cũng ăn nhịp với mớ sách vĩa hè. Nó cũng ngọt ngào với chén chè hay chuối xào dừa v.v..
Nhưng điều tha thiết tôi muốn nói qua những hình ảnh nầy là: tướng tại tâm sinh. Không phải giờ nầy ai ai cũng có những khuôn mặt như hai cô áo dài bên gánh hàng, khuôn mặt của các bà hàng gánh. … của tất cả. Những người ta thấy trong mấy tấm hình nầy chưa dính líu cảnh đấu tố, như cô gái kia ở Nghệ An kéo người ta ra đấu đến chết và chung cuộc chia của chỉ được cái ghè (cái chum) để muối dưa, muối cà, mặt mày hung tợn, sát khí đằng đằng.

Xe khô mực nướng :

Gánh trái cây các loại:

Xe bò bía

Phá lấu :

Bánh mì phá lấu :

Bánh mì nóng hổi :

Cháo gà

Cóc chẻ , mía

Đá bào xi rô :

Bánh canh:

Xoài xanh ,sơri ....

mía mía ghim ..đây

hàng rong :xoài xanh ,sơri ...

xôi gà ..đây

bún thịt nướng ..đây

trái cây ướp lạnh ..đây

bún riêu ..đây
bún măng.đây

mía ghim ..đây

rau má nước ngot..đây

CACH MẠNG MIẾN ĐIỆN

2012-01-28T10:32:00.008-05:00

>MIẾN ĐIỆN TIẾN MẠNH TRÊN ĐƯỜNG DÂN CHỦ:
CÁCH MẠNG HOA SEN HÀI HOÀ PHẬT GIÁO ?

"(Với góp ý của Diễn Đàn Quốc Tế Của Các Phong Trào Dân Chủ VN cho trường hợp VN )Nguyen.ThaiSon@neuf.fr, 1/13/2012, 6.06AM

TIN VUI CHO ĐÔNG NAM Á : Hôm nay 13/01/2012, Chinh phủ dân sự của Tổng Thống Thein Sein đã trả tự do cho 651 tù chính trị,trong đó gồm có nhiều nhân vật đối lập quan trọng như nguyên Thủ tướng Khin Nyunt...
Theo nhiều chuyên gia về Miến điện thì tiến trình " cách mạng hoa sen " sẽ được khai triển trong tương lai, trong ổn định hài hoà nhờ truyền thống Phật giáo sâu đậm và quyết tâm vì dân và quốc gia của cặp bài trùng Tổng Thống Thein Sein + Daw Aung San Suu Kyi, lãnh tụ đối lập.
Một bài học quí hiếm và một gương sáng cho Việt Nam và Đông Nam Á và ngay cả thế giới !
(NGUYỄN THÁI SƠN)

Nouvelles/rapport de référence:

Vague sans précédent de libérations de prisonniers politiques birmans

L'ancien Premier ministre Khin Nyunt, victime d'une purge, a également été libéré à l'occasion de cette amnistie.
L'ancien Premier ministre Khin Nyunt, victime d'une purge, a également été libéré à l'occasion de cette amnistie.

Reuters/James YeAungThu
Par RFI http://www.viet.rfi.fr/

Les autorités birmanes continuent de donner des signes d’ouverture : des prisonniers politiques de premier plan ont été libérés vendredi 13 janvier 2012. Les plus connues sont Min Ko Naing et Khin Nyunt, un ancien Premier ministre. Cette amnistie sans précédent concerne 651 personnes au total. Des centaines d’anciens prisonniers politiques, de militants et de familles ont brandi des guirlandes de jasmin et des bouquets de fleurs pour accueillir les libérés.

Avec notre envoyé spécial à Rangoon, Arnaud Dubus L’ambiance est fiévreuse devant la prison d'Insein au nord de Rangoon, l’ancienne capitale de Birmanie. Des centaines d’anciens prisonniers politiques, de militants et de familles, brandissent des guirlandes de jasmin et des bouquets de fleurs pour accueillir leurs camarades ou leurs parents tout juste libérés. La scène s’est répétée dans plusieurs provinces. Cette vague de libérations est la plus importante depuis douze mois. Des héros de la lutte pro-démocratique, comme Min Ko Naing, ont retrouvé la liberté. Min Ko Naing était le fondateur de Génération 88, un mouvement qui avait relancé la mobilisation contre la junte en 2005.

Parmi les libérés, figurent aussi trois journalistes de Democratic Voice of Burma, une radio clandestine d’opposition. L’ancien Premier ministre Khin Nyunt, assigné à résidence depuis 2004 dans le cadre d’une purge, a aussi été libéré. L’actuelle politique d’ouverture du gouvernement s’appuie fortement sur la feuille de route pour la démocratie élaborée par Khin Nyunt avant son arrestation. Immédiatement après sa libération, l’ex-Premier ministre a dit qu’il se félicitait de l’orientation prise par le nouveau gouvernement, mais qu’il voulait désormais s’abstenir de tout engagement politique.

(Fwd: Nguyen.ThaiSon@neuf.fr - Cộng Sản chính là cái chết thứ nhất. Đây không khác gì một sự tự tử vì cái cặp đôi định mệnh nó dính vào nhau từ thời xa xưa: ĐẢNG CS TRUNG HOA/ĐẢNG CSVN. Nó có nguyên ủy từ những mắc mớ và cam kết từ thời Hồ/Mao, và bây giờ người Việt mất nước là do những cam kết từ thời xa xưa (Công Hàm Bán Nước Phạm Văn Đồng là một).

Đảng CSVN không tự gỡ ra được và chỉ có thể càng ngày càng lún sâu vào để cuối cùng VN lọt vào tay Tàu Phù dưới chế độ Bắc Thuộc thế kỷ 21 mà bây giờ đang bị rồi, dù các kế hoạch trước kia dự định thời gian để VN hoàn toàn xáp nhập vào Tàu Phù là năm 2020. Nhưng do tình thế gấp rút, Tàu Cộng đã thúc ép CSVN phải tiến hành ngay và CỜ 6 SAO đã chính thức được sử dụng để đón tiếp Tập Cận Bình trong tháng 12/2011. Việc để cho “Việt Nam trở về với Trung Quốc vĩ đại” theo kế hoạch của hai Đảng (do Tình Báo Hoa Nam tiết lộ) được tiến hành trước 10 năm.

- VN không có những Gorbachov/Yeltsin, cũng không có những Daw Aung San Suu Kyi (chỉ có một Nguyễn Hộ và Trần Xuân Bách nhưng cũng đã qua đời hết rồi), thành ra không mong gì cuộc đứng lên của chính người CS, mà chỉ có toàn dân mới làm được việc này, qua CUỘC ĐỨNG LÊN CỦA TOÀN DÂN “TIÊU DIỆT CỘNG SẢN” ĐỂ GIẢI THOÁT CHO CHÍNH MÌNH KHỎI VÒNG BẮC THUỘC ĐANG MẮC VÀO. Và cuộc CÁCH MẠNG THẾ KỶ của VN sẽ do giới trẻ tiến hành bằng hai lợi khí vô địch sát tinh của CS là: TRUYỀN THÔNG ĐIỆN TOÁN và LÝ THUYẾT LOẠN BIẾN, sẽ đưa đến cuộc CÁCH MẠNG 1789 THẾ KỶ 21 TẠI VN “SAN THÀNH BÌNH ĐỊA LĂNG BA ĐÌNH” để cứu nước, trong những năm sắp tới, khi tỷ lệ người dân dùng Cell Phone và Internet ở VN vượt 50% dân số, và con số này ở các thành phố lớn chiến lược là 75 - 80%.

Cộng Sản sẽ phải chết là một định mệnh không thể nào gỡ được. Nếu không, Dân Tộc VN sẽ phải chết dưới họa Bắc Thuộc của Tàu Phù và đám Thái Thú Bắc Kinh. Bọn Thái Thú Bắc Kinh hiện nay chính là bọn bán nước nguy hiểm hơn Trần Ích Tắc và Lê Chiêu Thống nhiều lắm, thành ra bằng mọi giá, người dân VN phải đứng lên tiêu diệt bọn này để tự cứu mình.

Nhìn CỜ 6 SAO tung bay tại Hà Nội trong ngày đón tiếp Tập Cận Bình, các nhà ái quốc VN và giới trẻ VN cũng như trí thức, sinh viên VN rơi nước mắt, và biết rằng không có con đường nào khác để giải thoát VN khỏi họa Bắc Thuộc khác hơn là con đường ĐỨNG LÊN CỦA GIỚI TRẺ và TOÀN DÂN, vận dụng TRUYỀN THÔNG ĐIỆN TOÁN và LÝ THUYẾT LOẠN BIẾN, như người dân Tunisie và Ai Cập đã làm. Cách Mạng VN sẽ mãnh liệt hơn nhiều lắm chứ không hiền hòa như CÁCH MẠNG MIẾN ĐIỆN với cặp: Thein Sein + Daw Aung San Suu Kyi và tinh thần Phật Giáo. Đâu là Thein Sein + Daw Aung San Suu Kyi của VN?

Không có! Thành ra đối với các con giòi bọ Trần Ích Tắc, Lê Chiêu Thống của VN (như NGUYỄN PHÚ TRỌNG, ĐINH THẾ HUYNH, TÔ HUY RỨA, NGUYỄN CHÍ VỊNH, UÔNG CHU LƯU v.v.), chỉ có dứt điểm chúng bằng cuộc CÁCH MẠNG kiểu CÁCH MẠNG 1789 THẾ KỶ 21 TẠI VN “SAN THÀNH BÌNH ĐỊA LĂNG BA ĐÌNH” là có thể giúp VN thoát được họa CS và họa Bắc Thuộc mà thôi! Vague sans preùceùdent de libeùrations de prisonniers politiques birmans

L'ancien Premier ministre Khin Nyunt, victime d'une purge, a eùgalement eùteù libeùreù aø l'occasion de cette amnistie.

L'ancien Premier ministre Khin Nyunt, victime d'une purge, a eùgalement eùteù libeùreù aø l'occasion de cette amnistie.

　
Reuters/James YeAungThu

Par RFI http://www.viet.rfi.fr/

Les autoriteùs birmanes continuent de donner des signes d’ouverture : des prisonniers politiques de premier plan ont eùteù libeùreùs vendredi 13 janvier 2012. Les plus connues sont Min Ko Naing et Khin Nyunt, un ancien Premier ministre. Cette amnistie sans preùceùdent concerne 651 personnes au total. Des centaines d’anciens prisonniers politiques, de militants et de familles ont brandi des guirlandes de jasmin et des bouquets de fleurs pour accueillir les libeùreùs.

Avec notre envoyeù speùcial aø Rangoon, Arnaud Dubus

L’ambiance est fieùvreuse devant la prison d'Insein au nord de Rangoon, l’ancienne capitale de Birmanie. Des centaines d’anciens prisonniers politiques, de militants et de familles, brandissent des guirlandes de jasmin et des bouquets de fleurs pour accueillir leurs camarades ou leurs parents tout juste libeùreùs.

La sceøne s’est reùpeùteùe dans plusieurs provinces. Cette vague de libeùrations est la plus importante depuis douze mois. Des heùros de la lutte pro-deùmocratique, comme Min Ko Naing, ont retrouveù la liberteù. Min Ko Naing eùtait le fondateur de Geùneùration 88, un mouvement qui avait relanceù la mobilisation contre la junte en 2005.

Parmi les libeùreùs, figurent aussi trois journalistes de Democratic Voice of Burma, une radio clandestine d’opposition.

L’ancien Premier ministre Khin Nyunt, assigneù aø reùsidence depuis 2004 dans le cadre d’une purge, a aussi eùteù libeùreù.

L’actuelle politique d’ouverture du gouvernement s’appuie fortement sur la feuille de route pour la deùmocratie eùlaboreùe par Khin Nyunt avant son arrestation. Immeùdiatement apreøs sa libeùration, l’ex-Premier ministre a dit qu’il se feùlicitait de l’orientation prise par le nouveau gouvernement, mais qu’il voulait deùsormais s’abstenir de tout engagement politique.

(Fwd: Nguyen.ThaiSon@neuf.fr, 1/13/2012, 6.06AM)

Tết Nhâm Thìn: Vài tin vui

Bùi Tín viết riêng cho VOA

Hình: Reuters

Ngày Tết bạn bè gặp nhau thường hỏi: có gì vui? Xin thưa ngay, vâng, có nhiều niềm vui, vui thật là vui.

Từ Moscow, từ nước Nga vốn thân thiết một thời với Việt Nam, tin vui mới là hàng trăm ngàn nhân dân các thành phố lớn xuống đường đòi bầu lại nghị viện Duma, đòi cuộc bầu tổng thống tháng 3/2012 phải được thực hiện một cách dân chủ và công bằng, không gian lận. Từ khi Liên Xô tan vỡ, đây là những cuộc đấu tranh đông đảo, mạnh mẽ và quyết liệt nhất - nhưng ôn hòa và có trật tự - đòi tự do dân chủ, với yêu cầu chính là đòi ông Putin rút lui sau 3 nhiệm kỳ làm tổng thống và thủ tướng, chấm dứt một chế độ độc đoán. Báo chí Pháp và Hoa Kỳ bình luận rằng những thành tựu của quá trình dân chủ hóa ở Ðông Âu như Ba lan, Tiệp, Ðức...và phong trào Mùa Xuân Bắc Phi đã là động lực thúc đẩy sự bừng tỉnh của con Gấu Liên bang Nga giàu tiềm năng ở Châu Âu. Nếu có dân chủ thật sự, có xã hội dân sự trưởng thành, thì Liên bang Nga sẽ là một chuyển biến lớn rất sâu sắc trên bản đồ chính trị thế giới.

Ở Châu Á, Miến Ðiện vừa có những bước đi khá mạnh theo hướng dân chủ hóa. Hàng trăm tù nhân chính trị, trong đó có những nhà lãnh đạo tôn giáo, công đoàn, sinh viên, nhà văn, nhà báo được tự do. Bà Aung San Suu Kyi ra tranh cử, Liên minh toàn quốc vì dân chủ hoạt động công khai. Quan hệ ngoại giao Miến Ðiện - Hoa Kỳ và Miến Ðiện - Liên Âu được nối lại. Vị trí Miến Ðiện trong khối Ðông Nam Á được nâng cao, có tác động quan trọng đến so sánh lực lượng trong khối Ðông Nam Á. Trong số 10 quốc gia thành viên của ASEAN, đã có nhiều nước thực hiện dân chủ đa đảng như Thái Lan, Philippines, Singapore, Malaysia, Indonesia và nay thêm Miến Ðiến; đây là những nước có tiềm năng kinh tế phát triển mạnh mẽ nhất.Thế và lực của khối này sẽ khác hẳn. Thế thì Việt Nam nên ở trong nhóm nào, dân chủ hay độc đoán?

Theo tin từ Washington DC và New Delhi, Hoa Kỳ và Ấn Độ đã thỏa thuận cùng với chính phủ Nhật Bản chuẩn bị một cuộc thao diễn hải quân lớn phối hợp giữa 3 nước vào năm 2012, tiêu biểu cho mối liên minh toàn diện Hoa Kỳ - Ấn Độ - Nhật Bản đang được thắt chặt, trong khi châu Á nổi lên là khu vực chiến lược trọng điểm của toàn thế giới.

Chỉ 3 tin tức nói trên cũng đủ mang thêm niềm vui sâu đậm cho hương vị Tết Nhâm Thìn, bánh chưng như ngon hơn, cốc rượu thêm nồng, cành đào cành mai thêm hương sắc, những cuộc đàm luận sôi nổi đầu Xuân về các chủ đề này có tác dụng khơi dậy niềm tin.

Vì 3 tin sốt dẻo trên đều có ảnh hưởng thuận lợi đến cuộc đấu tranh giành tự do của nhân dân ta, cũng là 3 tin rất chẳng lành cho thế lực bành trướng Trung Quốc đang bị ngăn chặn và bị cô lập hơn bao giờ.

Con Gấu Liên bang Nga to lớn ngủ đông lâu ngày đang bừng tỉnh vươn dậy để sớm hòa nhập trọn vẹn với thế giới dân chủ, vĩnh biệt những di sản bi thảm của chế độ cộng sản. Đây là một bước tiến lịch sử, có tác động chính trị sâu rộng đến đảng cộng sản Việt Nam từng coi Liên Xô là thần tượng.

Bộ Chính trị và đảng viên đảng cộng sản Việt Nam không thể không suy nghĩ khi thấy những người cầm quyền cao nhất ở Miến Điện biết đi những nước cờ quả đoán theo hướng hòa hợp dân tộc, hòa giải với những người bất đồng chính kiến, công nhận chính thức và công khai một tổ chức chính trị từng bị ngăn cấm và giải tán. Nhân dân Miến Điện ghi công họ đã biết đặt quyền lợi dân tộc lên cao nhất, bằng hành động chứ không ở đầu lưỡi. Sao người ta có dũng khí để dám làm việc ích nước lợi dân mà nhà cầm quyền ở Việt Nam lại không dám làm như họ? Đây là câu hỏi cay nghiệt sẽ còn chất vấn lương tâm của tổng bí thư và 14 ủy viên Bộ Chính trị đảng cộng sản Việt Nam, cho đến khi nào dân chủ thực sự và hòa hợp dân tộc trở thành hiện thực trên đất nước ta. Tình hình mới ở Miến Điện gần sát nước ta cổ vũ mạnh mẽ nhân dân ta kiên quyết đòi tự do và dân chủ trong thời gian sớm nhất, không thể trì hoãn.

Liên minh tay ba Hoa Kỳ - Nhật Bản - Ấn Độ được thắt chặt là sự tiếp nối của việc củng cố các trục liên minh tay đôi Hoa Kỳ - Indonesia, Hoa Kỳ - Úc, Hoa Kỳ - Nhật Bản, Hoa Kỳ - Ấn Độ trong năm qua. Đó là sự hợp tác giữa 3 nước lớn có tiềm nâng hùng hậu về quân sự, đặc biệt có hải quân và kỹ thuật công nghiệp về biển rất phát triển. Đúng vào lúc Trung Quốc công khai mưu đồ phát triển hải quân thành lực lượng nòng cốt của một cường quốc đại dương, thì cuộc thao diễn hải quân phối hợp 3 nước trên là sự trả lời rõ ràng cho mưu toan của Trung Quốc. Vành đai ngăn chặn, bao vây Trung Quốc đang khép chặt.

Sự kiện trên đây thúc đẩy chính quyền nước ta đáp ứng gấp sự chìa tay hữu nghị của Hoa Kỳ, Nhật Bản và Ấn Độ; sự đáp ứng cần rõ ràng, ngay thật, chân thành, không thể cứ lấn cấn, nửa vời, dấm dớ như vừa qua. Không thể vừa bắt tay hẹn hò kết bạn chiến lược và toàn diện với Hoa Kỳ, Nhật Bản, Ấn Độ xong lại đi chầu thiên triều, dở trò bắt tay lắc đi lắc lại hàng chục lần, bá vai bá cổ hôn hít, rồi xưng tụng nhau đồng chí đồng chóe “Bốn Tốt” lại còn xoen xoét “16 chữ vàng”. Mà ông “Đồng chí tốt” nhất trên đời này của họ lại đang là đối tượng chính nguy hiểm nhất mà 3 ông bạn nói trên đang ra sức ngăn chặn và kiềm chế công khai.

Thử hỏi làm chính trị mà cứ úp mở, không nhất quán, lộ trò hai mặt như thế thì làm sao tạo được niềm tin trong quan hệ quốc tế rất phức tạp và tinh tế hiện nay. Ai còn muốn làm bạn, chưa nói gì đến kết liên minh. Hãy nhìn rộng ra ngoài. Tại sao Miến Điện dám mạnh dạn nói không với Bắc Kinh, đình lại việc xây đập khổng lồ Mytsone trị giá hơn 5 tỷ đôla? Tại sao Ấn Độ dám bác bỏ lập tức đe dọa của Bắc Kinh cấm không được tham gia việc thăm dò và khoan dầu trong vùng biển quốc tế mà Bắc Kinh nhận xằng là của họ? Tất cả vấn đề là chọn bạn liên minh tốt đáng tin cậy, không có dã tâm bành trướng xâm lược. Thời cơ đang thuận lợi cho sự lựa chọn mới, rõ ràng sòng phẳng. Bộ Chính trị hãy dựa vào ý chí của nhân dân, có dũng cảm chính trị đi một nước cờ đối ngoại mới dựa trên quyền tự quyết thiêng liêng của dân tộc.

Ba tin vui từ Liên bang Nga, Miến Điện, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Ấn Độ chứng minh một nét khởi sắc sang năm mới. Thế giới đang chuyển động phức tạp nhưng vẫn theo chung một hướng: hòa bình, dân chủ, độc lập dân tộc, hợp tác quốc tế, phát triển và phân phối công bằng thành quả phát triển. Đây là những giá trị và yêu cầu phổ quát của cộng đồng toàn thế giới ngày nay.

Những khó khăn kinh tế tài chính toàn cầu không làm lu mờ được nét son tươi đẹp trên đây.

Những tin vui đầu Xuân, vui thật là vui, làm ấm lòng các anh chị em dân chủ đang bị giam cầm phi lý.

Chúng ta nhớ đến các bạn Cù Huy Hà Vũ, Trần Huỳnh Duy Thức, Nguyễn Tiến Trung, Bùi Minh Hằng, Phạm Thanh Nghiên, Nguyễn Văn Hải, Tạ Phong Tần, Phan Thanh Hải…cùng nhiều thanh niên Công giáo đang phải ăn Tết xa gia đình. Mọi người Việt Nam yêu nước cảm phục luôn nghĩ đến các bạn.

Lời cầu mong khẩn thiết và thiêng liêng đầu Xuân là nhóm lãnh đạo tự dành quyền cai trị đất nước hãy tỉnh táo nhận rõ thời cơ mới, nghe cho thật rõ nguyện vọng của nhân dân, cải cách có hệ thống đường lối cai trị, thực hiện dân chủ chân thực, hòa nhập trọn vẹn vào thế giới dân chủ, cùng dân tộc mở ra kỷ nguyên Dân chủ vẻ vang có thực chất trong lịch sử của nước ta.

http://www.voanews.com/vietnamese/blogs/tin/tet-nham-thin-vai-tin-vui-01-19-2012-137660523.html

VIỆT KHANG

2012-01-27T23:05:00.009-05:00

Vua Quang Trung.

Mẹ Việt Khang:
Hy vọng gia đình sớm đoàn tụ

Posted on 25/01/2012 by Doi Thoai

Quỳnh Chi, phóng viên RFA, Bangkok

2012-01-25

Trước dịp lễ Giáng sinh, anh Võ Minh Trí, người được biết đến với tên gọi Việt Khang, đã bị bắt giam.

Anh Việt Khang là tác giả hai bài hát “Việt Nam tôi đâu” và “Anh Là Ai?” nói về lòng yêu nước và phản đối thái độ trấn áp người biểu tình của công an Việt Nam. Một tháng sau khi anh bị tạm giam điều tra, bà Chung Thị Thu Vân, mẹ anh Việt Khang cho biết gia đình rất mong sớm được đoàn tụ.

Mời quý vị theo dõi cuộc trò chuyện của bà Chung Thị Thu Vân với Quỳnh Chi sau đây:

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi chỉ biết Trí bị giữ trên Sài Gòn, thỉnh thoảng chúng tôi có đi thăm.

Quỳnh Chi: Anh Trí bị tạm giam bao lâu rồi thưa bà?

Bà Chung Thị Thu Vân: Từ tháng 12.

Quỳnh Chi: Đã hơn một tháng, gia đình bà đi thăm anh Trí được bao nhiêu lần?

Bà Chung Thị Thu Vân: Ba lần.

Quỳnh Chi: Chính xác là anh Trí bị giam ở đâu?

Bà Chung Thị Thu Vân: Trí bị giam ở số 4 Phan Đăng Lưu, quận Bình Thạnh (Cơ quan an ninh điều tra TPHCM – PV).

Quỳnh Chi: Vậy trong những lần thăm như thế bà thấy sức khỏe và tinh thần anh Trí như thế nào?

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi không được thấy mặt mà chỉ thông qua người của trại giam. Chúng tôi cũng được nghe nói sức khỏe Trí bình thường.

Quỳnh Chi: Thưa, do đâu gia đình biết anh Trí bị giam ở số 4 Phan Đăng Lưu?

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi có nhận được giấy báo của chính quyền.

Quỳnh Chi: Vâng, giấy báo đó có nói lý do vì sao anh bị bắt?

Bà Chung Thị Thu Vân: Tôi không nhớ rõ nhưng đại khái là tội “tuyên truyền chống phá (nhà nước – PV)”.

Quỳnh Chi: Trước khi sự việc xảy ra, gia đình có biết anh Trí có một tên khác là Việt Khang?

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi không biết.

Quỳnh Chi: Xin bà nói sơ qua tính cách cũng như công việc của anh Trí?

Bà Chung Thị Thu Vân: Đối với mọi người thì Trí rất cởi mở. Đối với chị em thì Trí rất hoà thuận. Còn đối với cha mẹ thì Trí rất hiếu thảo. Công việc thì Trí chơi trống cho đám tiệc hội hè để sinh sống.

Quỳnh Chi: Anh Trí sinh sống ở đâu ạ?

Bà Chung Thị Thu Vân: Ơ ̉ thành phố Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang cùng với chúng tôi. Nhà của vợ chồng Trí ở cách nhà tôi hai căn.

Quỳnh Chi: Thưa, công việc cũng như quan hệ bạn bè của anh Trí như thế nào?

Bà Chung Thị Thu Vân: Bạn của Trí đa số là giới nghệ sĩ. Thường gặp gỡ uống cà phê mà thôi. Trí không biết uống rượu. Trí chỉ hút thuốc mà cứ bị gia đình “rầy” hoài.

Quỳnh Chi: Còn gia đình riêng của anh Trí thì như thế nào?

Bà Chung Thị Thu Vân: Trí có một đứa con trai sắp tròn 4 tuổi.

Quỳnh Chi: Khi biết tin anh Trí bị tạm giam, gia đình có bất ngờ không?

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi rất bất ngờ vì nói đúng ra chuyện công việc của Trí chúng tôi không được biết. Chúng tôi cũng buồn lắm.

Quỳnh Chi: Sau khi anh bị bắt thì bao lâu sau thì gia đình nhận được giấy thông báo tạm giam?

Bà Chung Thị Thu Vân: Tôi không nhớ rõ nhưng chắc là dưới một tháng.

Quỳnh Chi: Hôm nay là ngày Tết, vợ con anh Trí có ở đây ăn Tết?

Bà Chung Thị Thu Vân: Hai mẹ con về bên ngoại. Con dâu tôi nói ở đây thì nó buồn vì nhớ chồng. Thỉnh thoảng thì cháu về thăm tôi. Con dâu tôi nói là bây giờ ra đường nhìn đâu cũng thấy bóng dáng chồng và rất buồn.

Quỳnh Chi: Xin chia buồn cùng gia đình. Vậy trong thời gian này, chính quyền có tiếp xúc gia đình không?

Bà Chung Thị Thu Vân: Không có, chỉ có bà con lối xóm hỏi thăm thôi.

Quỳnh Chi: Vâng, năm mới, gia đình có hy vọng gì không thưa bà?

Bà Chung Thị Thu Vân: Chúng tôi chỉ có hy vọng duy nhất là gia đình được đoàn tụ. Trí được ra ngoài để chăm sóc gia đình, con cái. Những ngày Tết này gia đình người khác sum vầy làm gia đình Trí cũng tủi thân lắm.

Con của Trí cũng vậy. Nếu không dẫn về nhà thì thôi chứ về nhà là cháu thấy hình ba nó rồi cứ hỏi. Cho đến bây giờ chúng tôi vẫn nói dối cháu là ba nó đi làm xa, không về nhà được, cũng không gọi điện thoại được. Cháu cũng đòi về nhà ở nhưng mẹ nó cũng tìm cách nói dối nó. Bởi mỗi lần về nhà là cháu hỏi ba cho nên mẹ nó cũng đau lòng lắm. Tôi cũng hy vọng là Trí sớm được đoàn tụ với gia đình.

Quỳnh Chi: Xin chia sẻ cùng gia đình và hy vọng gia đình sẽ sớm được gặp anh Trí. Cám ơn bà.
Việt Khang, sinh năm 1978, tên thật là Võ Minh Trí. Anh được biết đến qua hai bài hát “Anh là ai?” và “Việt Nam tôi đâu?” sáng tác vào tháng 8 năm ngoái, khi phong trào biểu tình phản đối Trung Quốc xâm phạm lãnh hải Việt Nam đang sôi nổi.

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/interview-vkhang-mom-01252012070604.html

SBTN Phát Động Chiến Dịch Vận Động Cho Nhạc Sĩ Việt Khang

Posted on January 21, 2012

*Nhạc Sĩ Việt Khang

Như tin SB-TN và SET đã loan, một nhạc sĩ trẻ tại Việt Nam nổi tiếng qua hai ca khúc do anh sáng tác và phổ biến trên mạng là nhạc phẩm Anh Là Ai, và Việt Nam Tôi Đâu? đã bị nhà cầm quyền Cộng sản Việt Nam bắt giữ cho đến nay vẫn không hề có tin tức. Đài SB-TN và SET đã chính thức phát động chiến dịch vận động trả tự do cho người nhạc sĩ anh hùng này, và kêu gọi quý vị khán thính giả của đài xin hãy gọi điện thoại, viết thư, email cho các Dân biểu hay Thượng nghị sĩ nơi vùng mình cư ngụ, để xin vận động trả tự do cho nhạc sĩ Việt Khang bằng cách gây áp lực với bộ Ngoại giao và tòa đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam.

Xin mời quý vị nghe hai nhạc phẩm Việt Nam Tôi Đâu và Anh Là Ai của Việt Khang dưới đây:

Việt Nam tôi đâu?

Anh Là ai?

Kim Nhung Show với Nhạc Sĩ Trúc Hồ về Nhạc Sĩ Việt Khang

Viet Khang, Songwriter with a Conscience Jailed for expressing his patriotic feelings

Viet Khang, a songwriter currently detained by the public security police without charges, has quickly become the symbol and voice of conscience of the post-war generation of Vietnamese. His arrest has prompted a movement among Vietnamese artists and intellectuals in Vietnam and overseas calling for his immediate and unconditional release.

Born into a poor family in 1978 as Vo Minh Tri, he grew up and lives in My Tho, Tien Giang with his wife and their four-year old son. He discovered his love for music from an early age and has made a living as a songwriter under the pen name “Minh Tri”. He is also a drummer performing with several local bands. He operates a small recording studio to provide for his family’s livelihood.

As he toured many cities to perform, he increasingly noticed rampant social injustices and widening poverty that affect his people and threaten his country’s future. Disturbed, he shared his feelings and thoughts with other like-minded young Vietnamese. In April 2011 they founded “Patriotic Youth,” a loose network of college students, young professionals and young artists, to promote public consciousness about social justice and civic engagement. Some association members created blogs and websites to advocate for the respect of human rights, freedom, and free elections. Others passed out fliers calling for democratic reforms and the defense of Vietnam’s sovereignty against China’s expansionism. Under the new pen name of “Viet Khang,” Vo Minh Tri wrote two songs that spread virally through the internet.

His song “Who are you?” questions the conscience of public security police members who brutally assaulted, arrested and detained demonstrators for peacefully expressing concern over China’s territorial ambitions. In “Where is my Viet Nam?”, Viet Khang confesses disillusionment with a regime that pays little attention to the spreading social injustices, decries the leadership’s lack of resolve to defend the country’s sovereignty, and calls on citizens to assume responsibility for Vietnam’s future. He personally performed both songs and posted them on the internet.

Soon after their posting, on September 16, 2011 the police arrested Viet Khang and two other members of Patriotic Youth. The police confiscated Viet Khang’s computer and all equipment at his recording studio. He was released and then re-arrested on December 23, 2011. He is currently held in police custody.

Nhạc sĩ Việt Khang bị bắt

Posted on December 30, 2011 by DaVang

Những hình ảnh biểu tình xuất hiện trong video clip của Việt Khang

Tin từ một người bạn của nhạc sĩ Việt Khang cho hay, công an Mỹ Tho đã bắt đi nhạc sĩ Việt Khang vào trước lễ Noel vừa rồi. Việt Khang có tên thật là Võ Minh Trí là cộng tác viên trẻ thuộc Đoàn Nghệ Thuật Tổng Hợp Tiền Giang.

Lý do Việt Khang bị bắt giữ có thể liên quan tới một ca khúc do chính anh sáng tác và biểu diễn. Ca khúc có tên “Việt Nam Tôi Đâu”. Bài hát ca ngợi tình yêu nước, chống Trung Quốc và bảo vệ chủ quyền biển đảo của Việt Nam. Cùng với lời ca là các hình ảnh biểu tình chống Trung Quốc ở Hà Nội, Sài Gòn, video do anh sáng tác được phát tán rộng rãi trên mạng.

Bài hát có đoạn “Hoàng Trường Sa đã bao người dân vô tội chết ngậm ngùi vì tay súng giặc Tầu...”, tiếp theo đó là lời kêu gọi đứng lên “chống giặc tầu và những kẻ bán nước”…

Liên quan tới những sáng tác “nhạy cảm” về chủ quyền biển đảo, tháng trước đây, bộ phim “Hoàng Sa- Nỗi đau mất mát” do ông André Menras-Hồ Cương Quyết hợp tác với Đài Truyền hình TPHCM thực hiện năm 2011 đã bị cấm chiếu. Ngay buổi công chiếu đầu tiên ở một quán cafe vào đêm 29 tháng 11 thuộc khu du lịch Văn Thánh, công an quận Bình Thạnh đã thô bạo giải tán những người tới xem, đồng thời ngắt điện của tiệm cafe.

Mặc dù trong năm rồi, nhà nước đã có những động thái nhất định chính thức thừa nhận chủ quyền đối với Hoàng Sa cũng như những tranh chấp với Trung Quốc trên biển Đông. Từ chỗ đề cập úp mở, báo chí Việt Nam đã đề cập trực diện tới các xung đột trên biển Đông. Nhiều quan chức đứng đầu nhà nước như các ông Nguyễn Minh Triết, Trương Tấn Sang, Nguyễn Tấn Dũng đã chính thức lên tiếng về chủ quyền biển đảo, thay vì những thông cáo nhàm chán do các thế hệ người phát ngôn bộ Ngoại Giao lặp đi lặp lại nhiều năm nay.

Song, tình yêu nước vẫn bị kiểm duyệt khắt khe. Những hành động “yêu nước tự phát”, ở các mức độ khác nhau, đều bị trấn áp. Những người mặc áo, đội nón NO- U (nói không với đường lưỡi bò) vẫn bị làm khó, người biểu tình bị giải tán, bắt bớ tùy tiện.

TÌNH HÌNH VIỆT NAM TRONG NGÀY XUÂN

2012-01-27T18:12:00.005-05:00

Đầu năm và những tín hiệu mạnh mẽ

Nam Nguyên, phóng viên RFA

2012-01-27

Kỳ nghỉ tết ở Việt Nam kéo dài 9 ngày, nhưng các báo có trang điện tử vẫn có nhiều thông tin đáng chú ý với những tín hiệu mạnh mẽ về xu hướng mong muốn cải cách ở Việt Nam.

RFA

Báo online

278 triệu giúp người hùng gặp nạn

Ghi nhận tích cực nhất đầu năm mới Nhâm Thìn là sự kiện báo chí chính thống được xả cản phanh phui những sai trái, lạm quyền của chính quyền địa phương đối với vụ cưỡng chế đất ở Tiên Lãng xảy ra hồi đầu tháng 1/2012. Vụ cưỡng chế dẫn tới việc gia đình ông Đoàn Văn Vươn dùng súng và mìn tự chế chống lại lực lượng cưỡng chế làm 6 công an và bộ đội bị thương, 6 người trong gia đình ông Vươn bị bắt nhưng sau đó hai phụ nữ được thả.

Gia đình Đoàn Văn Vươn bị khép tội giết người và chống người thi hành công vụ. Nhưng lại được dư luận thương cảm và đề cao như những người anh hùng khai phá lấn biển lập ấp. Và khi bị tước đoạt tất cả, họ đã đứng lên chống lại bọn cường hào ác bá.

Sự kiện đặc biệt chưa từng có là người dân trong nước và kiều bào ở nước ngoài đã đóng góp hơn 270.000.000 đồng để giúp đỡ gia đình Đoàn Văn Vươn đang gặp nạn, số tiền đóng góp tiếp tục tăng lên từng ngày.

Sự kiện đặc biệt chưa từng có là người dân trong nước và kiều bào ở nước ngoài đã đóng góp hơn 270.000.000 đồng để giúp đỡ gia đình Đoàn Văn Vươn đang gặp nạn, số tiền đóng góp tiếp tục tăng lên từng ngày. Quĩ từ thiện ngoạn mục này là ý tưởng của TS Nguyễn Xuân Diện và bạn hữu của ông ở Hà Nội, TS

Hai anh Đoàn Văn Vươn và Đoàn Văn Quý. RFA file/Source phapluat.vn

Diện đã công bố tài khoản ngân hàng của ông để những ai muốn đóng góp có thể tham gia. Theo thông tin ghi nhận TS Nguyễn Xuân Diện và bạn hữu đã trao tặng quà Tết và số tiền mặt 60 triệu cho đại diện gia đình Đoàn Văn Vươn, Đoàn Văn Quý và 6 triệu đồng cho 6 công an, bộ đội bị thương trong vụ cưỡng chế. Những đợt trao tiền tiếp theo sẽ tiếp tục được thực hiện

Trao đổi nhanh với Đài ACTD vào tối 26/1 tức mùng 4 Tết Nhâm Thìn, TS Nguyễn Xuân Diện cho biết:

“Hôm nay (26/1/2012) chị Thương và Chị Hiền vợ anh Vươn và anh Quí lên Hà Nội chúng tôi đón tiếp họ, tối nay họ ở Nhà thờ Thái Hòa. Việc quyên góp giúp gia đình Đoàn Văn Vươn không gặp khó khăn gì… chúng tôi đã giao cho họ bằng tiền mặt 60 triệu đồng, còn lại là quà, tổng cộng là 71.790.000 đ…”

Câu chuyện Tiên Lãng và sự phẫn nộ của người dân đã khiến nguyên Chủ tịch Nước Lê Đức Anh phải lên tiếng chỉ ra 4 điều sai của chính quyền địa phương mà ông khẳng định nguyên văn rằng “chính quyền sai từ xã đến huyện”. Tướng Lê Đức Anh nói với báo Người Lao Động là chính quyền thu hồi đất trái pháp luật, cố tình vi phạm luật pháp, dồn người dân vào chân tường, làm họ uất ức đến mức phải chống lại. Cựu chủ tịch Lê Đức Anh nhấn mạnh rằng, vụ việc ở Tiên Lãng là một bài học mà chính quyền cả nước phải rút kinh nghiệm.

Hôm nay (26/1/2012) chị Thương và Chị Hiền vợ anh Vươn và anh Quí lên Hà Nội chúng tôi đón tiếp họ, tối nay họ ở Nhà thờ Thái Hòa. Việc quyên góp giúp gia đình Đoàn Văn Vươn không gặp khó khăn gì… chúng tôi đã giao cho họ bằng tiền mặt 60 triệu đồng, còn lại là quà, tổng cộng là 71.790.000 đ…
TS Nguyễn Xuân Diện

Nguyên Thứ trưởng Tài nguyên Môi trường GS Đặng Hùng Võ được nhiều báo phỏng vấn vì ông là người nắm vững pháp luật về đất đai. Ông Võ nhận định là chính quyền Tiên Lãng Hải Phòng đã sai lầm một cách có hệ thống về việc cấp đất, thu hồi đất, hủy hoại nhà của dân bên ngoài khu vực cưỡng chế, cán bộ địa phương

Người nông dân chắt chiu, góp nhặt từng hạt lúa..."Con cò lặn lội bờ sông...

không thực thi đúng pháp luật, thậm chí không hiểu rõ các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước. Trường hợp gia đình Đoàn Văn Vươn là người sử dụng đất đã có công sức khai phá đất đai hoang hóa, đất bãi bồi thì việc thu hồi đất phải tính toán cẩn thận vì Nhà nước không lấy không công sức của nông dân đã bỏ ra nhiều năm cải tạo.

Trên báo Saigon Tiếp Thị, GS Đặng Hùng Võ có phát biểu đáng chú ý: “Vụ việc ở Tiên Lãng là một hồi chuông quan trọng để cho chúng ta một thực tế đầy gai góc. Từ lâu rồi giới văn nghệ đã cảnh báo về những thảm họa đất đai trong truyện ngắn ‘Kẻ Sát Nhân Lương Thiện’. Người xây dựng pháp luật về đất đai nông nghiệp phải trải mình trong thực tế nông thôn mới biết rõ những gì mà cuộc sống thực tế đang cần tới pháp luật.”

Từ lâu rồi giới văn nghệ đã cảnh báo về những thảm họa đất đai trong truyện ngắn ‘Kẻ Sát Nhân Lương Thiện’. Người xây dựng pháp luật về đất đai nông nghiệp phải trải mình trong thực tế nông thôn mới biết rõ những gì mà cuộc sống thực tế đang cần tới pháp luật

GS Đặng Hùng Võ

Vụ cưỡng chế thu hồi đất ở Tiên Lãng gây phẫn nộ xã hội một cách rộng lớn khiến Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhanh chóng yêu cầu Chủ tịch UBND Thành phố Hải Phòng phải kiểm tra làm rõ đúng sai, trách nhiệm của cá nhân, tổ chức trong việc giao đất, sử dụng đất, thu hồi đất, tổ chức cưỡng chế đối với hộ gia đình ông Đoàn Văn Vươn và phải báo cáo Thủ tướng.

Tận cùng nước Việt Nam ở vùng Đất Mũi Cà Mau, một cư dân nông thôn biểu lộ thái độ theo cảm quan của mình:

“Nói chung xã hội bức xúc quá thì nó cũng phải xì một vài điểm chứ em ông Vươn có nói rồi, ở đây là cướp chứ không phải là công vụ, cướp đất của dân đó là sai…những người bị bắt này tất nhiên bị tội, nếu mình bên ngoài nhìn vô thì thấy chống người thi hành công vụ. Nhưng rõ ràng là cướp chứ đâu phải công vụ, người

Người nông dân Việt Nam chân lấm tay bùn. AFP

ta bảo vệ vì ăn cướp đến buộc lòng người ta phải đánh lại. Những người này đúng ra còn phải được khen là khác…”

Chúng ta đều mắc nợ nông dân

Các cựu lãnh đạo cao cấp như Chủ tịch Nước, Chủ tịch Quốc hội, Phó thủ tướng và các Bộ trưởng trong vài năm gần đây có xu hướng nói thẳng nói thật và phê bình không khoan nhượng như ông Lê Đức Anh, Nguyễn Văn An, Vũ Khoan và nhiều vị khác. Nhưng đầu năm Nhâm Thìn chúng tôi được biết tới một nhà khoa học đang làm việc cho chính phủ đã thẳng thắn nhận định: “Tất cả chúng ta đều mắc nợ nông dân”, đó là phát biểu của TS Đặng Kim Sơn, Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển Nông nghiệp Nông thôn khi ông trả lời phỏng vấn của Báo Nông Nghiệp.

TS Đặng Kim Sơn sinh năm 1954 là một nhà nghiên cứu đầy nhiệt huyết đã nói rằng, ước mơ về nông thôn của ông cực kỳ giản dị. Nó đã thực tế ở nhiều nơi trên thế giới rồi. Đấy là thu nhập, vị thế, quan trọng nhất là tạo cơ hội công bằng cho cư dân nông thôn phát triển không khác gì ở đô thị.

TS Sơn cho biết sau thời gian 5 năm, Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển Nông nghiệp Nông thôn đã có được chục tiến sĩ, vài ba chục thạc sĩ từ các nước về. Viện đã có 150 chuyên viên, trang bị khá đầy đủ, nhiều người làm việc tận tình. Nhưng có nghĩa lý gì so với yêu cầu to lớn và và chính đáng của 10 triệu hộ nông dân Việt Nam?

“tất cả chúng ta đều mắc nợ nông dân. Từ cấp lãnh đạo cao nhất đến từng cán bộ trong viện nghiên cứu…Chúng ta đều mắc nợ nông dân.” Bản thân ông vẫn cố vượt mọi trở ngại, cố làm một cơ quan nghiên cứu thực sự để trả được món nợ này.
TS Đặng Kim Sơn

Quân đội Việt Nam: Chiến đấu cơ Su-30MK2 và tàu ngầm "Kilo" 636 của Nga. Source wikipedia

TS Đặng Kim Sơn tâm sự, các nhà khoa học của Viện đã làm được rất ít, không đáng kể cho nghiên cứu thị trường để người dân có hướng đầu tư đúng hơn. Về chính sách, chiến lược cũng rất hạn chế, chưa có nhiều mưu kế được người lãnh đạo đem dùng. Nghiên cứu về nông thôn chưa nhiều…TS Đặng Kim Sơn kết lời “tất cả chúng ta đều mắc nợ nông dân. Từ cấp lãnh đạo cao nhất đến từng cán bộ trong viện nghiên cứu…Chúng ta đều mắc nợ nông dân.” Bản thân ông vẫn cố vượt mọi trở ngại, cố làm một cơ quan nghiên cứu thực sự để trả được món nợ này.

TS Đặng Kim Sơn từng nhận định trong cuộc phỏng vấn của chúng tôi hồi trước Tết Nhâm Thìn:

“Nhìn chung, đặc biệt trong ba năm gần đây khi kinh tế chung trên toàn thế giới có chiều hướng xấu, đặc biệt là quản lý kinh tế vĩ mô trong nước có nhiều biến động thì gánh nặng chính vẫn đổ một phần quan trọng lên vai của người nông dân Việt Nam. Có thể nói trong thời gian qua cái làm được là duy trì tốc độ giảm nghèo, cái chưa làm được là cải thiện đời sống của nông dân; so với sự đóng góp của người ta và so với mức độ cải thiện nhanh hơn về đời sống và điều kiện sống của cư dân thành thị thì khoảng cách với cư dân nông thôn vẫn chưa được thu hẹp một cách rõ rệt và đây vẫn là một thách thức trong tương lai.”

Trong cuộc phỏng vấn của báo Nông Nghiệp, TS Đặng Kim Sơn đã trả lời về vấn đề tích tụ đất đai để tạo điều kiện sản xuất lớn, nâng cao giá trị nông sản và lợi nhuận cho nông dân. Theo ông việc tích tụ đất đai còn liên quan tới sửa đổi hiến pháp, luật đất đai và quyền tư hữu. Một trong những điểm đáng chú ý qua nhận định của ông Sơn, đó là đổi mới tư duy của lãnh đạo, tư duy về quản lý kinh tế, tư duy về vấn đề công bằng xã hội. Theo TS Sơn, công bằng xã hội là tạo cho người lao động tiến vào tương lai chứ không phải giữ tư liệu sản xuất quá khứ.

đặc biệt trong ba năm gần đây khi kinh tế chung trên toàn thế giới có chiều hướng xấu, đặc biệt là quản lý kinh tế vĩ mô trong nước có nhiều biến động thì gánh nặng chính vẫn đổ một phần quan trọng lên vai của người nông dân Việt Nam.
TS Đặng Kim Sơn

TS Sơn nhận định như vừa nêu, do trong thời gian dài Việt Nam chủ trương chia đều ruộng đất, ngăn không để có người tích tụ nhiều đất làm địa chủ, người mất đất thành tá điền làm thuê. Người cày có ruộng được cho là thực hiện công bằng xã hội.

Đầu Năm Nhâm Thìn ngoài khát vọng cải cách kinh tế xã hội, một thông tin đáng chú ý mà chúng tôi ghi nhận được là cải cách quân đội, cụ thể liên quan đến lực lượng Hải Quân.

Báo Tuổi Trẻ đưa lên mạng ngày 24/1/2012 tức mùng Hai Tết Nhâm Thìn bài phỏng vấn Thiếu tướng, chuẩn đô đốc Nguyễn Văn Ninh-phó tư lệnh hải quân. Tướng Ninh tâm sự, hình ảnh diện mạo của người lính hải quân Việt Nam hôm nay đã khác rất nhiều như: hiện đại hơn, mạnh mẽ hơn, đẹp hơn, lãng mạn và hấp dẫn

Các tàu hải quân Việt Nam hiện đại đều được trang bị hỏa tiễn. Source QDND

hơn.

Hải quân Việt Nam đã có thêm lực lượng hải quân đánh bộ cũng như máy bay hiện đại. Bên cạnh đó, quân chủng đã được trang bị nhiều loại chiến cụ vũ khí thiết bị kỹ thuật đời mới như tàu ngầm lớp kilo, tàu hộ vệ tên lửa, các tàu tên lửa, tàu pháo tuần tiễu.
Chuẩn đô đốc Nguyễn Văn Ninh

Theo những phát biểu của Chuẩn đô đốc Nguyễn Văn Ninh, Hải quân Việt Nam đã có thêm lực lượng hải quân đánh bộ cũng như máy bay hiện đại. Bên cạnh đó, quân chủng đã được trang bị nhiều loại chiến cụ vũ khí thiết bị kỹ thuật đời mới như tàu ngầm lớp kilo, tàu hộ vệ tên lửa, các tàu tên lửa, tàu pháo tuần tiễu.

Một trong những tiết lộ thú vị nhất liên quan đến chuyện hiện đại hóa hải quân Việt Nam, đó là việc quân chủng này được chính phủ cho phép xây dựng những thành phố quân sự, là nơi tất cả sĩ quan hải quân tại ngũ được cấp nhà ở cho gia đình trú ngụ. Lương và phụ cấp của sĩ quan chiến sĩ hải quân thuộc biên chế tàu ngầm được ấn định rất cao. Theo đó một trung úy có mức lương không dưới 35 triệu đồng/tháng và một đại tá khoảng 55 triệu đồng/tháng.

Khát vọng hiện đại hóa cải cách quân đội của Việt Nam đang trở thành hiện thực trong bối cảnh đất nước này trực diện với nhu cầu cải cách kinh tế và xã hội. Nói như nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, Việt Nam có thành hổ thành rồng hay không thì chưa biết, nhưng phải thay đổi tái cơ cấu kinh tế thành công thì mới tiếp tục phát triển được.
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/review-domestic-press-01272012-01272012063114.html

TẾT BUỒN CỦA NÔNG DÂN TRỒNG HOA

Hòa Ái, phóng viên RFA

2012-01-27

Trong khi cả nước bước sang ngày mùng 4 vui Tết Nhâm Thìn thì bên cạnh đó có thể xem cái Tết này là một Tết buồn đối với những nông dân trồng hoa kiểng khắp mọi miền của đất nước.

RFA Một trại trồng hoa cho mùa Tết ở ngoại ô Saigon
Nghề trồng hoa: Đánh bạc với ông trời
Khoảng một tuần trước Tết Nguyên Đán hằng năm hầu như khắp nơi xuất hiện các chợ hoa với nhiều màu sắc, hương thơm đủ loại khác nhau khiến mọi người nôn nao rằng Tết đến gần kề. Không biết tự bao giờ chợ hoa được hình thành như một nét văn hóa đặc trưng gắn liền với Tết cổ tuyền của người Việt. Hầu hết những người trồng hoa được kế truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Họ thầm lặng và cần mẫn với công việc của mình quanh năm cùng hy vọng sẽ có một mùa bán hoa Tết được giá. Trong những ngày cuối chuẩn bị cho mùa tết này, người trồng hoa lo lắng vì thời tiết thất thường. Một nông dân trồng hoa ở Lâm Đồng cho biết:
Mùa này có khi có mưa. Mưa gió thất thường. Bây giờ mùa này lạnh lắm, làm cho cây trái thất bại. Trái cây, hoa mai đều đứng lại hết
Nông dân trồng hoa

“Mùa này có khi có mưa. Mưa gió thất thường. Bây giờ mùa này lạnh lắm, làm cho cây trái thất bại. Trái cây, hoa mai đều đứng lại hết.”

Những nông dân này chăm sóc nâng niu từng chậu bông, nhánh hoa của mình rất công phu và kỹ lưỡng. Chị

Chợ bán hoa đào ở Hà Nội. AFP Hiền, một nông dân ở làng hoa kiểng Tân Qui Đông-Sa Đéc được ba chị truyền nghề trồng hoa mà cả đời ông cặm cụi để nuôi chị khôn lớn. Trong suốt hai mươi hai năm nối nghiệp cha mình, chị cho chiết chỉ có hai năm là có dư. Năm nay chị mang hoa lên bán ở Sài Gòn. Chị Hiền chia sẻ:

“Bán chừng một ngàn (chậu hoa), bỏ một ngàn. Ăn Tết không được vui. Lỗ nhưng không nhiều. Có người lỗ nhiều dữ lắm. Như năm trước thì có lời, năm nay thì gãy. Rồi sang năm không biết sẽ ra sao.”
Bán chừng một ngàn (chậu hoa), bỏ một ngàn. Ăn Tết không được vui. Lỗ nhưng không nhiều. Có người lỗ nhiều dữ lắm. Như năm trước thì có lời, năm nay thì gãy. Rồi sang năm không biết sẽ ra sao

Mồ hôi và nước mắt
Do trời lạnh và mưa phùn nên chợ hoa xuân trước Tết ở Hà Nội khá vắng vẻ. Các khu vực bán hoa gần như trong tình cảnh người bán đông hơn người mua. Trong miền Nam, các chợ hoa có vẻ tấp nập hơn, nhưng chủ yếu chỉ ngắm hoa chụp hình, người mua hoa không bao nhiêu. Do tình hình khó khăn nên người dân chẳng mua sắm Tết là bao.

Và nếu hạn chế được thứ gì thì họ cũng sẵn sàng do tiết kiệm. Trong khi các mặt hàng nhu yếu phẩm tăng giá vào 2 ngày 28 và 29 Tết, nhưng riêng về hoa thì có vẻ như là một mặt hàng “xa xỉ” trong dịp Tết này. Chợ hoa những giờ phút chót có phần đông đúc hơn vì đại hạ giá. Như mai, đào giảm giá đến từ 50% đến 70%. Hay một cặp chậu hoa hồng được bán với giá 300 ngàn chỉ còn lại 30 ngàn trước khi chợ hoa đóng cửa. Hầu hết họ bán đổ bán tháo để lấy được đồng nào hay đồng đó. Có người tiếc của tiếc công mình bỏ ra, đã thuê xe chở ngược về nhà. Cũng có không ít phải bỏ của chạy lấy người vì 12 giờ trưa phải đóng chợ.
Chợ hoa những giờ phút chót có phần đông đúc hơn vì đại hạ giá. Như mai, đào giảm giá đến từ 50% đến 70%. Hay một cặp chậu hoa hồng được bán với giá 300 ngàn chỉ còn lại 30 ngàn trước khi chợ hoa đóng cửa.

Em bé đi chợ Hoa. RFA Dù có kinh nghiệm nhiều năm chăng nữa, nhưng người trồng hoa cũng không thể tiên liệu trước được chuyện gì sẽ xảy ra. Một nông dân trồng hoa ở Đà Lạt chia sẻ:

“Điều này không nói trước được. Bông có giá là bông Lys. Bông này đầu tư rất cao, bán rất đắt, mà năm nay là thua. Ai cũng đầu tư vô đó: thua. Bông này là đặc sản của Đà Lạt, mọi năm làm giàu vì nó. Năm nay, 1 bó mấy cành mà chỉ có 20 ngàn là chết rồi.

Năm nay sức mua giảm, chắc là vì ảnh hưởng kinh tế gì đó. Thứ hai nữa là nhiều quá. Đẩy đi Sài Gòn, người ta trả lại. Có người tự tử rồi. Họ vay ngân hàng mấy tỷ để trồng hoa Lys rồi. Họ mong gỡ gạc sao đó. Họ gửi đi Sài Gòn. Sài Gòn trả lại, hai vợ chồng tự tử luôn. Mấy người trồng vườn xung quanh kể lại vậy thôi.”
Hầu hết họ bán đổ bán tháo để lấy được đồng nào hay đồng đó. Có người tiếc của tiếc công mình bỏ ra, đã thuê xe chở ngược về nhà. Cũng có không ít phải bỏ của chạy lấy người vì 12 giờ trưa phải đóng chợ.

Theo như ý kiến của bác nông dân này đã là người trồng hoa thì không có loại hoa nào là trồng không được. Người nông dân có chuyên môn kỹ thuật, kinh nghiệm và đầu tư cơ sở vật chất tốt thì họ sẽ đạt được kết quả như mong muốn trong công việc trồng hoa của mình. Nhưng điều trở ngại lớn nhất là họ không biết được loại hoa nào sẽ có giá cao và đáp ứng nhu cầu thị trường Tết mỗi năm.

Trong hầu hết những chia sẻ của các nông dân ở khắp mọi miền đất nước với đài RFA, họ tin rằng như là một qui luật: sau một năm thất thu sẽ là một năm được giá. Và dù Tết này có lỗ nặng, ăn tết không được vui, nhưng trong giọng cười đôn hậu họ có hy vọng mùa Tết năm sau sẽ là một mùa được giá.

Sau 3 ngày Tết Nhâm Thìn này, họ sẽ trở lại với công việc thường nhật: ủ mầm, ươm hạt, bón phân, tưới tiêu, cắt tỉa… cùng với sự chờ đợi cho mùa tết sau và ấp ủ một hy vọng sẽ được mùa. Dù công việc có cực nhọc, dù những gì họ thu về không được như mong đợi nhưng đối với những nông dân trồng hoa này thì đây là nghề truyền thống có lẽ sẽ theo họ suốt đời để làm đẹp cho những mùa Tết quê hương.
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/unhappy-new-year-fo-flower-farm-01272012055154.html

'Trí thức chỉ có con đường dấn thân'

Cập nhật: 16:34 GMT - thứ ba, 24 tháng 1, 2012

Ông Jean-Francois Sabouret tin rằng đảng cộng sản Việt Nam sẽ phải thay đổi để tránh các cuộc cách mạng của quần chúng.

Một học giả của Pháp chuyên nghiên cứu về các vấn đề châu Á cho BBC hay đảng Cộng sản Việt Nam buộc phải tự thay đổi nếu muốn tránh các cuộc đấu tranh của quần chúng.

Trong cuộc trao đổi với BBC hôm 24/01/2012, Tiến sĩ Jean-Francois Sabouret cho rằng Đảng Cộng sản cần có một lộ trình rõ ràng, hàng năm, để chủ động chuyển đổi theo hướng trả lại quyền lực cho nhân dân.

Người đứng đầu Viện Nghiên cứu Thế Giới Châu Á, Institut des Mondes Asiatiques tại Paris cũng cho rằng đảng đang đứng trước sự lựa chọn nghiêm trọng hoặc là tiếp tục đóng cửa, không lắng nghe trí thức và các tầng lớp tiến bộ trong xã hội, hoặc cải cách toàn bộ để tránh sự đổ vỡ phức tạp, khó tránh khỏi.

Học giả người Pháp cũng lưu ý tới việc không riêng gì đảng cộng sản, mà theo quy luật chung, bất cứ ai "nắm quyền lực" quá lâu sẽ không tự giác "tự động" trao trả quyền lực cho nhân dân, điều được cho là một ngưỡng thách thức quan trọng đối với các lãnh đạo đảng và nhà nước ở Việt Nam hiện nay.

Bình luận về vai trò của trí thức trong quá trình biến đổi xã hội này, ông Sabouret cho rằng người trí thức "không có sự lựa chọn nào khác" ngoài dấn thân và tiếp tục dũng cảm lên tiếng vì lợi ích chung của xã hội, cộng đồng và nhân loại, dù là họ ở Pháp, ở Việt Nam hay ở bất cứ đâu.

Nói về tương lai của Đảng Cộng sản ở Việt Nam, ông Sabouret đánh giá:

"Một cách chính thức mà nói, đảng không thể nắm quyền mãi mãi được. Có nghĩa là những người nắm quyền trên cả nước từ năm 1975, ngày nay là con cháu của họ, bạn bè và đồng minh của họ đang muốn tiếp tục quyền lực lãnh đạo trong một số thời gian nữa.

"Nhưng chúng ta biết rằng những người nắm chính quyền ở Liên Xô năm 1917 chỉ có thể giữ được quyền lực trong vòng 70 năm. Còn những người nắm quyền lực ở Việt Nam từ năm 1975 tới nay, có thể còn độ 20-30 năm năm nữa, tùy vào những diễn biến cụ thể.

"Người ta chỉ có thể bắt bớ một, hay một vài người thôi, chứ làm sao có thể bắt bớ cả một dân tộc được? Điều đó là không thể!"

TS. Jean-Francois Sabouret

"Nhưng cũng có thể là ngắn hơn là bởi vì những người lãnh đạo không thể làm gì thay đổi được trước xu thế của những thế hệ trẻ, những khát vọng dân chủ, khát vọng tự do, khát vọng về tự do phát ngôn, tự do tư tưởng, tư duy."

'Không thể đi ngược'

Chuyên gia về châu Á này cho rằng Đảng Cộng sản sẽ không thể 'kháng lại được những khát vọng này' vì ông ví những nhân tố nằm trong "tư duy" con người này như nhưng lực xã hội khó có thể cưỡng lại được:

"Bạn sẽ không thể cưỡng lại được chúng, bởi vì chúng là những cơn sóng thần (tsunami) đang ập tới ở trên biển. Tư duy con người là như thế, bạn đơn giản là không thể ngăn chặn được tư duy của con người."

Học giả người Pháp cũng nhắc tới trường hợp của Miến Điện và Bắc Triều Tiên.

Ông cho rằng, những biến đổi đã xảy ra ở Miến Điện theo chiều hướng mới về cải tổ xã hội dân chủ, cởi mở, thậm chí sẽ có thể một ngày nào đó xảy ra ở Bắc Triều Tiên, trong một thế giới khó lường như hiện nay.

"Đảng Cộng sản ở Việt Nam đã mở cửa ít nhiều. Họ đã lựa chọn việc mở cửa từng bước có kiểm soát. Tôi không nói về chi tiết. Nhưng nay họ không thể đi ngược trở lại. Họ phải mở cửa. Nếu họ cứ giữ nguyên cánh cửa đóng như thế, tình thế sẽ trở nên nguy hiểm đối với họ."

Bình luận về điều gì mà những người trí thức ở Việt Nam cần phải làm vì tương lai của đất nước, lợi ích của cộng đồng, sau khi điểm lại những nỗ lực trong lịch sử tranh đấu của trí thức Pháp và trí thức nói chung trên thế giới, ông tổng kết:

"Những người trí thức Việt Nam phải tranh đấu thôi. Họ phải đoàn kết lại. Họ phải xuất bản những tạp chí, những trang web mà tại đó họ phải phản biện, phải có đầu óc phê phán. Đương nhiên điều đó là không đơn giản.

"Nhưng người ta chỉ có thể bắt bớ một, hay một vài người thôi, chứ làm sao có thể bắt bớ cả một dân tộc được? Điều đó là không thể!"

'Tới lúc can đảm'

"Nếu những người cộng sản Liên Xô cũ đã hiểu quy luật về "tự do" và đã tiến hành "cải tổ", "minh bạch" từ sớm hơn, thì có lẽ tới nay họ vẫn còn được nắm quyền lực"

TS. Jean-Francois Sabouret

Theo học giả này, đã đến lúc Việt Nam cần có những tiếng nói "can đảm" vì lợi ích chung là lựa chọn của cả quốc gia, dân tộc.

Ông nói:

"Cần phải có những người đứng lên và nói rằng đây là viễn kiến, tầm nhìn mà chúng tôi thấy phải có về Việt Nam. Chẳng hạn như một đất nước mở ra đối với nhiều đảng phái, với một nền dân chủ thực sự, với một đối lập được công nhận.

"Đó là một điều quan trọng đáng làm và những người trí thức Việt Nam phải lên tiếng. Không những chỉ khi họ ở nước ngoài vì điều đó dễ dàng. Mà ở trong nước, họ phải đoàn kết lại, xuất bản, thảo luận những tạp chí, sách vở, mở ra những hội thảo."

Điểm qua một số bài học lịch sử gần đây, kể cả trường hợp các nước diễn ra phong trào Mùa Xuân Ả Rập, ông Sabouret tin rằng lúc đầu chính quyền sẽ "không hài lòng" nhưng sau đó sẽ có sự thay đổi nhận thức:

"Chính quyền sẽ hiểu ra rằng đó là một điều hữu ích, điều hay mà họ có thể sử dụng một cách nào đấy. Họ sẽ hiểu rằng tự do là điều tất cả mọi người đều quan tâm, đó là một quy luật."

"Nếu những người cộng sản Liên Xô cũ đã hiểu quy luật về tự do và đã tiến hành Cải tổ (perestroika), và Minh bạch (Glasnost) từ sớm hơn, thì có lẽ tới nay họ vẫn còn được nắm quyền lực," học giả Pháp nói với BBC.

Tiến sĩ Jean-Francois Sabouret còn là Giám đốc Mạng lưới Nghiên cứu Châu Á, Réseau Asie, thuộc Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học - CNRS của Pháp. Ông từng sang Việt Nam làm việc về nghiên cứu.

http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/2012/01/120124_vn_intelligentsia_sabouret.shtml

TÀI LIỆU TỔNG HỢP * CÁC LOẠI HOA NGÀY TẾT

2012-01-27T16:41:00.007-05:00

Mùa đông lạnh giá rồi chuyển sang xuân. Cây cỏ bắt đầu phát triển, bắt đầu ra hoa nẩy mầm.Tết là hội hoa, là dịp mọi nhà chưng hoa trái cho đẹp cửa đẹp nhà.Hoa màu đỏ tương trưng cho may mắn, hoa màu vàng là màu vương giả, hoa trắng thanh bạch. Còn các màu sắc kỳ lạ mang tính cách quý hiếm, sang trọng.

1. Hoa đào

Cây hoa đào tương đối khó trồng vì chúng có các yêu cầu về độ lạnh, độ ẩm mà các khu vực cận nhiệt đới khó có thể phù hợp. Cây hoa đào thường được trồng ở nơi có nhiều ánh nắng, thoáng gió.

Để đào ra hoa đúng dịp Tết, người trồng đào phải vặt bớt lá vào mùa Thu, uốn cành tạo thế vào đầu Đông. Ngoài các loại hoa đào bích, đào phai, đào bạch, Hà Nội còn có giống đào thất thốn (bảy tấc) hoa mọc đôi rất đặc biệt. Hiện nay giống đào này chỉ còn thấy ở một vài tư gia.

ảnh minh họa

2. Hoa mai

Cùng họ với đào là mai. Đối với các gia đình ở miền Nam, hoa mai vàng là biểu tượng của ngày Tết đến. Hoa mai vàng có 5 cánh tượng trưng cho năm thần cát tường là Phúc, Lộc, Thọ, Khang, Ninh. Màu vàng của hoa mai tượng trưng cho sự vinh hiển cao sang.

Trong dân gian, người xưa đã chia hoa mai thành những loại gồm: Khánh Khẩu Mai (mai trồng ở vùng núi Khánh Khẩu); Hà Hoa Mai (cánh mai giống cánh hoa sen ôm tròn vào nhụy); Đàn Hương Mai (mai vàng màu sậm, nhiều hoa, hương thơm nồng, nở sớm); Ban Khấu Mai (cánh hoa cong cong, không nở xòe như các loại khác); Cẩu Đăng Mai (hoa nhỏ không có hương thơm). Ngoài các loại mai vàng trên, tại Lục Tỉnh còn một loại mai trắng, còn có tên gọi là Nam Mai.

Khi chọn những cây mai cho ngày Tết, người ta thường dựa vào những đặc điểm gồm gốc to, da sần sùi, mọc rêu càng tốt và có những dáng như: Chân quỳ, Hạc bay, Phụng Hoàng…

Ngoài những nét trên, người mua mai còn chú trọng đến sự phân chia các nhánh trên một gốc mai. Nhánh to, nhánh nhỏ, sự sắp xếp các nhánh. Các cành phân chia thứ lớp, bông rải đều, nhánh to khỏe, nhánh uyển chuyển, nụ bụ bẫm, lá non vừa nhú.

3. Hoa cúc

Hoa cúc được trồng quanh năm, là loài hoa phong phú về chủng loại (cúc châu sa, đầm hồng, hạc linh, hoàng long trảo, hoàng kim tháp, bạch thọ mi, hoàng yến, vạn thọ, kim tiền...) và đậm đà về hương sắc. Cúc được xếp vào hàng tứ quý (tùng, cúc, trúc, mai).

Được mệnh danh là “băng thanh ngọc khiến," hoa cúc chịu sương chịu gió, tượng trưng cho phẩm chất cao thượng, tinh khiết, cho nếp sống khiêm tốn, điềm đạm. Người xưa còn coi hoa cúc là biểu trưng của trường thọ.

Hoa cúc vừa có ý nghĩa về cả mặt nghệ thuật và y học. Hoa cúc được dùng ướp trà, lấy hương pha chế thành một loại rượu ngon hoặc sử dụng như một vị thuốc chữa nhức đầu, sáng mắt.

4. Hoa thủy tiên

Hoa thủy tiên là một trong các loài hoa nở sớm nhất vào lúc chớm xuân và có hương thơm thuần khiết. Người chơi hoa cho rằng, nếu hoa nở đúng vào lúc giao thừa hoặc sáng mồng Một Tết là báo hiệu một năm tốt lành.

Ngoài ra tên hoa có chữ “tiên," nên rất cát lợi, do vậy người ta thường dùng hoa để chúc phúc nhau. Thủy tiên còn tượng trưng cho đôi tân hôn hạnh phúc; do vậy, trong phòng tân hôn người ta thường đặt bát hoa thủy tiên.

5. Cây quất

Chơi cây quất từ lâu là một thú chơi tao nhã mang tính phổ biến ở nhiều vùng miền ở Việt Nam, gắn với tâm thức cầu phúc, cầu may. Cây quất với lộc xanh, hoa trắng, quả vàng sum suê, tượng trưng cho sự sinh sôi, thịnh vượng, viên mãn.

Chữ “quất” và chữ “cát” gần đồng âm, nên người ta thường gọi cây quất là “cây cát," do đó đã trở thành vật cát tường, nhất là khi Tết đến.

Cây quất có nhiều loại “kim quất” dự báo điềm phát tài; “tứ quý quất” dự báo điềm bốn mùa bình an; “châu sa quất” treo ở đầu giường đầu năm để cầu “cát tinh chiếu."

Chơi xong, quả quất vẫn còn dùng được để làm thuốc ho hoặc làm mứt.

6. Hoa cát tường

Cát tường – có nghĩa là may mắn. Hoa không rực rỡ nhưng toát ra vẻ đẹp ngọt ngào, đằm thắm và quý phái. Cát tường là giống hoa được người Nhật Bản nói riêng và Á Đông nói chung rất ưa chuộng, vì cát tường có ý nghĩa là “may mắn”.

Một loài hoa mềm mỏng như lụa, sắc hoa dịu dàng nhưng cũng rất da dạng: trắng, hồng, tím, đỏ... Nhìn những bông Cát tường luôn khiến người ta nghĩ đến vẻ đẹp dịu dàng e ấp của những thiếu nữ mới lớn.

7. Hoa hải đường

Theo quan niệm của người xưa thì đây là loài hoa tượng trưng cho mùa Xuân. Chữ “ Đường” mang hàm ý là một ngôi nhà lớn. Chính vì thế, đây là loài hoa thể hiện cho sự giàu sang và phú quý - điều mà bất cứ gia đình nào cũng mong muốn đạt được trong năm mới.

Hoa hải đường.

8. Hoa đồng tiền

Cây hoa đồng tiền còn gọi là cây kim tiền. Trong những dịp đầu xuân năm mới, nếu trồng hoa hoặc cắm hoa đồng tiền sẽ mang đến nhiều tài lộc và tiền của cho gia đình. Vì thế loài hoa này được rất nhiều người lựa chọn để trồng trong vườn hay cắm hoa trang trí dịp đầu năm như một lời chúc đầy ý nghĩa cho cả gia đình.

Hoa đồng tiền.

9. Hoa cau

Loài hoa này xuất hiện trong sự tích "trầu cau" nói lên sự thủy chung, tình yêu thương gắn bó.

Hoa cau

Loài hoa này thường được chưng trong nhà vào dịp Tết ở làng quê Việt Nam.

11. Hoa trâm ổi

Hoa trâm ổi có mùi thơm của trái ổi chín, mùi nồng ngai ngái của cỏ dại. Hoa có từng chùm, nhiều cái hoa nhỏ kết hợp lại, mỗi hoa có một màu sắc riêng biệt như hồng nhạt, hồng đậm, cam cam, vàng vàng....

Hoa trâm ổi

Cây trâm ổi còn gọi là bông ổi, thơm ổi, hoa ngũ sắc (hoa có năm màu), tứ quý (trổ hoa bốn mùa).

12. Lan hồ điệp

Từ xưa đến nay, lan vẫn được biết đến như một loài hoa quý phái, hoa của bậc vua chúa vương giả. Lan Việt Nam nhiều chủng loại và chứa đựng nhiều ý nghĩa.

Lan hồ điệp.

Riêng hoa lan hồ điệp từ lâu đã được phong tặng danh hiệu của sự cao sang, quý phái trong số hàng trăm loài phong lan. Bên cạnh đó, nó còn biểu tượng cho sự ngây thơ và trong sáng.

Lan hồ điệp

Lan hồ điệp là loại lan cánh to, đẹp, hoa tươi có thể kéo dài từ 3 - 5 tuần. Đây là món quà tình nhân vừa ý nghĩa vừa tô điểm thêm cho ngôi nhà của bạn thêm sức sống.

Lan Hồ điệp có màu sắc phong phú, không thua kém bất cứ giống lan nào khác từ trắng, hồng, đỏ, vàng, tím đến các loại hồ điệp có sọc nằm ngang hoặc thẳng đứng, hoặc có đốm to hay nhỏ v.v…

13. Lan Mokara vàng

Tiền tài, sự hoàn hảo, của cải, sắc đẹp, trong trắng - với khả năng thu hút những nguồn năng lượng như vậy, hoàn toàn có thể hiểu tại sao lan lại trở thành một trong những giống hoa được trồng trong nhà nhiều nhất ở phương Tây.

Lan Mokara vàng.

Loài lan màu vàng này mang đến thông điệp về tình yêu, sắc đẹp, sự tinh tế, trang nhã, sang trọng.

14. Hoa hồng

Được mệnh danh là chúa tể các loài hoa, cũng là biểu tượng của tình yêu bất diệt nên hoa hồng được rất nhiều người yêu thích.
Một lọ hoa hồng cắm trong nhà ngày tết cũng sẽ khiến ngôi nhà bạn thêm tràn đầy sức sống.

Hoa hồng-

15. Hoa thược dược

Thược dược là một trong những loài hoa mỏng manh với hương thơm mềm mại. Hoa thược dược thường dùng trong phong thuỷ với ý nghĩa là phương pháp hoà giải những vướng mắc trong tình yêu và sự lãng mạn. Đặc biệt đối với hoa thược dược hồng.

16. Hoa cẩm tú cầu

Đây là loài hoa điển hình mà người ta thường sử dụng trong hôn lễ với một ý nghĩa hạnh phúc, vui vẻ tràn đầy

Hoa cẩm tú cầu có nhiều sắc màu: trắng, xanh, hồng, tím..

Loài hoa này cánh mỏng manh, chen chúc kề vai nhau tạo thành từng chùm tròn xanh ngát. Nó tượng trưng cho lòng biết ơn và những cảm xúc chân thành.

17. Hoa đỗ quyên

Đỗ quyên còn có tên là sơn thạch lựu, ánh sơn hồng, mãn sơn hồng, báo xuân hoa, thanh minh hoa, sơn trà hoa. Đỗ quyên có nhiều giống với nhiều màu hoa: Tử quyên đỏ tía, Hồng quyên đỏ nhạt, Bạch quyên trắng, Hoàng quyên vàng.

Theo quan niệm Trung Hoa, Đỗ quyên mang ý nghĩa: dịu dàng, ôn hòa, nữ tính. Còn ở phương Tây, khi nhắc đến loài hoa ấy, người ta nghĩ ngay đến một tình yêu chân thành…

18. Hoa hồng môn

Khoác trên mình màu đỏ thắm nồng ấm - một màu xanh hy vọng - hay màu trắng của sự thuần khiết. Ở bất cứ gam mà nào đều toát lên một vẻ đẹp sang trọng và đầy quý phái.

Có nguồn gốc từ Hawai, loài hoa này rất phổ biến và tươi lâu nhất trong các loại hoa thuộc vùng nhiệt đới. Loại hoa này còn biểu trưng cho lòng hiếu khách.

19. Hoa dạ yến thảo

Tên Việt Nam chính xác nhất là "Dã yên thảo" nhưng người ta thường gọi là Dạ yến thảo, có lẽ đây là do cách phát âm của từng địa phương. Dã yên thảo là cây bản địa của các nước có khí hậu nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới ở khu vực Nam Mỹ.

Hoa này dễ trồng, sai hoa, rất nhiều mầu sắc. Hiện trên thế giới có hơn 100 mầu khác nhau. Cây phù hợp trồng trong chậu treo, trồng bồn hoa.

20.Hoa Lay ơn

Lay ơn được ưa chuộng vì hoa có dáng đẹp, cành dài, cánh mỏng như vành khuyên nhìn rất hấp dẫn và hoa tươi rất lâu, cắm vào nước có thể tươi từ 10-15 ngày. Cây hoa lay ơn có dạng thân thảo, thân giả được kết bởi các bẹ lá xếp chồng lên nhau, bẹ lá trước xếp phủ lên bẹ lá sau.

Hoa này còn một cái tên khác nghe rất đài các nữa là "kiếm lan".

21. Hoa hướng dương

Hoa hướng dương thể hiện niềm tin và hy vọng trong tình yêu, luôn hướng về điều tươi sáng nhất.

Hoa hướng dương.

22. Hoa bách nhật

Là loài hoa của đồng quê nhưng hoa hiện nay được rất nhiều bạn trẻ yêu thích. Màu tím của hoa là biểu tượng của sự thủy chung.
Vào mùa này, hoa bách nhật đang có màu sắc "hút hồn" nhất ... có ý nghĩa đặc biệt lớn là cầu trường thọ, cầu quốc thái dân an.

Hoa bách nhật hay hoa cúc áo.

23. Hoa Trạng Nguyên

Mang ý nghĩa thể hiện sự thành đạt, việc bày hoa Trạng Nguyên ngày Tết vừa mang đến vẻ đẹp cho ngôi nhà của bạn vừa là sự thể hiện mong muốn một năm mới thành công và may mắn cho cả gia đình.

Ngày Tết, với bao công việc bận rộn, bạn cũng không có nhiều thời gian để thay đổi các loại hoa liên tục. Chính vì thế, để giữ hoa tươi lâu bạn nên chú ý đến việc chăm sóc hoa đúng cách. Nên đem các chậu hoa, cây cảnh ra sân vào buổi tuối để đảm bảo hoa tươi lâu hơn. Dọn lá vàng hay vứt bỏ những cây hoa đã héo cũng là việc bạn cần phải làm với hoa, cây cảnh ngày Tết.

CÁC LOẠI HOA MAI TRONG NGÀY TẾT

2012-01-27T16:22:00.005-05:00

Các loại Hoa Mai trong Ngày Tết

Trên đất nước Việt Nam, người ta thường biết đến hoa mai qua loại hoa mai vàng năm cánh đặc trưng xưa nay mà người ta còn gọi là mai rừng, mai tự nhiên hay mai thiên nhiên chỉ có năm cánh, hoa nhỏ và thân cao to có khi đạt đến chiều cao hơn chục mét, hương thơm thoang thoảng, lây lất mùi gỗ rất dễ chịu và mát, không nồng và đậm như một số loài hoa khác.Nhưng thật ra trên thế giới có tất cả hai mươi bốn loài mai thuộc họ mai, tức là chi họ Ochna (Ochnaceae) khác với loài mai mơ gần giống như hoa đào của Trung quốc có màu trắng hoặc trắng hồng, cánh nhỏ, nhụy rậm và dày thường mọc thành chùm và hoa rậm, thân giống cây hoa đào, đoạn xù xì, đoạn trơn láng, màu xanh, da bóng và mọc cao to như cổ thụ.

Hoa mai tại Việt Nam mọc phổ biến ở miền Trung và miền Nam, đa phần là mai rừng tự nhiên. Sau này người ta sử dụng một số loại mai ghép lại với nhau và cho ra đời một loại mai nhân tạo đó chính là mai giảo nhiều cánh, số lượng cánh có thể lên đến hàng chục cho đến hàng trăm cánh xếp chồng lên nhau thành một đóa hoa dày và lớn. Nhưng thật ra hoa mai vàng trong tự nhiên cũng có loài đạt đến số lượng cánh rất cao (từ 12 cho đến 18 cánh). Mai tự nhiên có mùi hương tự nhiên rất thơm và thường nực nồng vào buổi sáng và dần dần mất mùi vào những khoảng thời gian còn lại trong ngày. Có lẽ vì buổi sáng sớm, nhiệt độ còn thấp, sương chưa tan nên hương thơm còn giữ lại trong không khí, đến khi mặt trời lên, nhiệt độ tăng dần, sương tan hết cũng là lúc hương hoa cũng tản ra trong không khí nên chúng ta nghĩ là hoa mất mùi sau khi mặt trời lên cao.

Hoa Mai tại Việt Nam có mười tám loại như sau:
1 - Mai năm cánh: Loại mai vàng mọc phổ biến tại miền Trung (Từ Đà Nẵng, Quảng Nam cho đến Khánh Hòa) và trên dãy trường Sơn, trong những khu rừng già. Đây là loại mai năm cánh tự nhiên, hoa nhỏ, thân vừa và nở hoa không nhiều và rậm như một số loài mai khác mà nở thưa thớt. Nhưng nếu lạc vào rừng mai này vào mùa xuân thì chúng ta sẽ thấy sắc hoa vàng rực rỡ cả một khu rừng, cả một triền núi và xác hoa rơi có khi vàng cả một dòng suối. Hương thơm ngập tràn và lan tỏa cả một vùng rộng lớn. Ở một số ngọn núi thuộc đồng bằng sông Cửu Long như tại vùng Thất sơn (bảy núi) cũng có loại mai này nhưng ít hơn và rải rác không tập trung.

2 - Mai núi: Cũng là một loại mai rừng nhưng có số lượng cánh nhiều hơn từ 12 cho đến 18 cánh, có khi còn hơn thế nữa. Mai này mọc trên những núi đá khô khốc và sống chủ yếu bằng hơi sương, nước mưa và nước ngầm trong lòng đất cộng với khí hậu ẩm thấp của miền núi. Loài mai này thường xuất hiện nhiều tại các vùng núi thuộc Tây Nguyên và nước bạn Campuchia.

3 - Mai chủy: Cũng là một loại mai rừng nhưng thân cây rất to, hoa nhiều, lá rộng, xanh bóng và có hình răng cưa. Loại mai này có hoa mọc thành chùm rất đẹp nên gọi là mai chủy (chủy có nghĩa là chùm, quần thể, quây quần lại, đặc nghẹt).

4 - Mai động, mai Sẻ: Là một loại mai chuyên mọc ở những vùng cát trắng gần biển. Loại mai này có thân suôn thẳng và tròn và trổ bông thưa thớt. Nếu chúng trổ năm cánh thì gọi là mai sẻ, còn nếu có hơn năm cánh thì đúng là loại mai động. Mai động và mai sẻ mọc rải rác từ các tỉnh từ Quảng Bình, Quàng Trị vào tận các vùng duyên hải thuộc miền trung và có khi thấy chúng ở các vùng đồi cát trắng thuộc miền nam như Tây Ninh, Đồng Nai, Biên Hòa v..v..

5 - Mai chùm gửi, mai Tỳ bà, mai Vương: Là một loại mai sống nhờ trên thân cây khác, nhất là các loại cây cổ thụ to lớn, chúng sống bám vào thân cây, một phần hút chất dinh dưỡng từ đất, một phần hút chất dinh dưỡng từ cây mà chúng bám vào. Không giống các loại chùm gửi khác chỉ bám trên thân cây khác, mai chùm gửi sống phân nửa dựa vào bộ rễ bám vào lòng đất của nó. Mai chùm gửi có thân ghồ ghề, cứng và xù xì cùng với những khối u kì dị. Chồi và tược cũng như hoa đâm ra từ những khối u đó. Hoa trổ khá dày và khít thành từng chùm đặc nghẹt. Có nơi còn gọi nó là mai tỳ bà hay mai vương.

6 - Mai hương, mai thơm hay mai ngự: Là một loại mai vàng có mùi hương rất thơm, thơm hơn tất cả các loài mai khác. Mùi hương của nó rất đặc biệt và có lẽ là nồng nàn hơn tất cả các loài mai nên nó được gọi là mai hương cho đúng với tính chất đặc biệt của loài mai vàng năm cánh này. Ở Bến Tre cũng có rất nhiều loại mai này mà người dân ở đây gọi nó bằng một cái tên rất miệt vườn là "Mai thơm" vì nó rất thơm, thơm hơn những loại mai thông thường mà người dân Nam bộ thường gặp. Ở Huế, loại mai này còn được gọi là "Mai ngự" vì nó được trồng trong cung và rất được Hoàng tộc mến chuộng dùng làm quà biếu cao cấp nên nó gọi là "Mai ngự".

7 - Mai châu (Mai trâu): Là một loại mai trổ hoa rất lớn, hoa của loài mai này lớn một cách lạ thường, cánh to và rộng, màu vàng rực. Mỗi đóa hoa có đường kính hơn 5cm nên người ta gọi nó là mai trâu mà người Nam bộ thường đọc trại ra thành "mai châu".
8 - Mai liễu: Là một loại mai có cành rất mềm và rũ xuống như cây liễu, hoa trổ rất ít. Lá mai nhọn và nhỏ, thon dài như lá liểu nên được gọi là mai liễu.
9 - Mai nhọn: Là một loại mai có lá dài và nhọn, nụ hoa và cánh hoa cũng có hình dạng tương tự.

10 - Mai Cà Ná: Là loại mai đặc trưng mọc tại vùng biển Cà Ná thuộc tỉnh Ninh Thuận. Loài mai này có thân nhỏ, èo uột, cành rất giòn, dễ gẫy, lá hình bầu dục, trơn láng và có răng cưa quang rìa lá. Người dân ở đây gọi nó là mai rừng Cà Ná.
11 - Mai Vĩnh Hảo: Vào địa phận của tỉnh Bình Thuận, thuộc huyện Tuy Phong, xã Vĩnh Hảo, nơi có nguồn nước khoáng thiên nhiên nổi tiếng nhất Việt Nam là "Nước khoáng Vĩnh Hảo" thì có một loại mai vàng nữa cũng là loài đặc trưng của vùng này, không khác gì mấy so với mai Cà Ná nhưng nó lại được người dân ở đây đặt cho cái tên theo địa danh nơi nó đang sống là "Mai Vĩnh Hảo". Mai Vĩnh Hảo có thân cứng, lá nhỏ, hoa to và phẳng, đặc biệt rất lâu tàn.

12 - Mai tứ quý: Loài mai đặc trưng của vùng Nam bộ. Mai này cũng trổ hoa vàng nhưng sau khi cánh hoa rụng đi thì đài hoa còn lại năm cánh màu đỏ với nhụy hoa và ba hạt màu đen như hạt đậu. Năm cánh hoa màu đỏ cũng tròn trịa và giống hình một đóa hoa mai. Do tính chất nở hai lần trên cùng một đóa nên người ta còn gọi mai tứ quý là nhị độ mai. Mai này trổ bông lác đác quanh năm nên mới gọi là mai tứ quý (xuân, hạ, thu, đông đều trổ hoa). Mai tứ quý thân sần sùi và đen. Có cây phát triển rất to và cao nhưng đa số là những cây lâu năm. Càng lâu năm nhìn nó càng cổ kính và chắc chắn.

13 - Mai giảo: Là loại mai có rất nhiều cánh được ghép lại từ nhiều loại mai khác nhau trên cùng một cây mai. Mai giảo lấy gốc mai vàng làm chủ đạo sau đó ghép nhánh của các loại mai khác vào để cho ra đời một loại mai có rất nhiều cánh, rất nhiều màu sắc trên cùng một cây mai. Loại này là loại mai nhân tạo mà chúng ta thấy rất nhiều hiện nay trên thị trường mai tết.

Sáu loại mai trên thế giới:
1 - Mai vàng Campuchia (Mai Cao Miên): Tên khoa học là Ochna integerrima. Hoa mai có từ 5 đến 9 cánh, khi nở ra thì úp ngược về phía cuống hoa chứ không xòe rộng như các loại mai Việt Nam, hoa có màu vàng tái (sậm gần như cam đậm). Loại mai này cũng có thấy ở Việt Nam, phần nhiều mọc trong những khu rừng thuộc miền Nam và miền Trung. Chúng là loài cây hoang dã cũng có phân bố ở một số nơi có cồn cát nóng và ven những bờ sông râm mát. Mai vàng Campuchia thuộc dạng thân gỗ, nhánh gầy, mảnh và dài. Lá đơn màu xanh nhạt và bóng mọc thưa trên cành, mép lá có răng cưa nhỏ. Hoa mọc ra từ nách lá thành chùm, cuống hoa ngắn, đài hoa xanh bóng và không che kín nụ. Ở Việt nam người ta thường dùng loại mai này để ghép thành mai giảo vì nó có khả năng tăng số lượng cánh lên rất cao. Không những thế mà hiện nay nó còn có ba màu do lai ghép là đỏ, vàng và trắng.

2 - Mai vàng Nam Phi: Có khoảng 12 loài mai thuộc chi họ mai Ochna bao gồm dạng cây lẽ và cây mọc thành bụi. trong đó có hai loài phổ biến là Ochna pretoriensis và Ochna pulchra. Hai loài này xuất hiện rất nhiều tại vùng Koppie. Loài Ochna pulchra cao khaong3 7m, vỏ cây thường có hiện tượng tróc ra, lá dễ rụng. Chúng mọc hoang dã ở rừng, vỏ cây màu xám, xù xì ở gốc, pah62n thân cây bị tróc vỏ màu kem nhạt. Mai Châu Phi có hai màu vàng và hồng. Ngoài ra ở Nam Phi còn có các loại mai rất giống với mai tứ quý tại Việt Nam.

Ochna pretoriensis

Ochna pulchra

3 - Mai vàng Myanmar (Miến Điện): Ở đất nước Phật giáo này có một loài mai mang tên khoa học là Ochna serrulata gần giống với loại mai Nam Phi. Tuy nhiên hình thức của hoa mai có khác đôi chút ở chổ cánh hoa bẹt hoặc có bầu noãn đỏ như mai tứ quý, tồn tại rất lâu trước khi rụng hoàn toàn.

4 - Mai vàng Indonesia: Có tên khoa học là Ochna kirkii Oliv, Ochna serrulata. Tất cả đều có nguồn gốc từ Châu Phi, tuy nhiên do địa chất khác nhau nên chúng có ngoại hình lớn hơn mai Châu Phi. Có loài nở hoa vào mùa xuân, mùa hè hoặc nở cả bốn mùa như mai tứ quý.

5 - Mai vàng Madagascar: Là loại mai có tên khoa học là Ochna greveanum với năm cánh tròn trịa, dúm bèo theo rìa cánh giống như mai cánh dúm ở Việt Nam, lá mai dài và rũ xuống từng chùm.

6 - Mai vàng Châu Phi: Khác với mai vàng Nam Phi vì nó giống mai vàng năm cánh của Việt Nam nhưng có tên khoa học khác là Ochna thomasiana thuộc dạng cây bụi, lá hình oval, đầu lá nhọn và bén dài khoảng 10cm. Hoa rộ trên cành vào mùa xuân, nhưng đôi khi lại bất chợt nở hoa vào mùa hè nhưng số lượng ít hơn. Cánh hoa thon dài khoảng 2cm, đài hoa bung ra rộng và trở thành màu đỏ tía, bên trong có trái non màu xanh giống như mai tứ quý của Việt Nam.

Đó là 19 loại mai của Việt Nam và thế giới, trong đó có loài thứ 4, thứ 6 và thứ 7 đã mang bảy cái tên khác nhau theo cách gọi của dân gian Việt Nam. Nếu tính tổng cộng là có 24 loài mai trên khắp thế giới hoặc có thể còn nhiều hơn nữa. Đúng là hoa mai rất đa dạng và phong phú chủng loại. Ở Trung Quốc họ vẫn gọi cây đào là cây mai vì có nhiều loại rất giống hoa mai nhất là hồng đào và bạch đào mà họ hay gọi là hồng mai và bạch mai, nhưng cánh mai tròn và nhỏ như cánh đào, nhụy hoa rậm và dày, thân cây giống hệt như cây đào nên thường gọi là đào chứ không gọi là mai.

Ngày tết nói chuyện về sự phong phú của cây mai để chúng ta cùng nhau tìm hiểu về loại hoa đặc trưng của mùa xuân này. Hoa mai là biểu tượng của sự mai mắn, tốt đẹp, một sự khởi đầu hoàn hảo và thịnh vượng cho một năm mới. Hoa mai còn có ý nghĩa xua đuổi những điều xấu xa, không tốt đẹp cho một năm luôn được bình an, hanh thông và phát đạt.

__._,_.___

TẠP CHÍ VĂN HÓA VIỆT NAM 206

2012-01-26T16:33:00.013-05:00

SƠN TRUNG
chủ biên

ĐẦU XUÂN NHÂM THÌN

số 206

ngày 27 tháng 1 năm 2012

PHONG TỤC TẾT NGÀY NAY

2012-01-26T14:21:00.006-05:00

Đầu năm đi lễ chùa
Thy Nga, phóng viên đài RFA

2010-02-28

“Tôi lên chùa” ... Hôm nay là rằm tháng Giêng, hay còn được gọi là lễ Thượng Nguyên. Từ xa xưa, trong dân gian Việt Nam đã truyền tụng câu ca:

AFP photo/Hoang Dinh Nam

Múa lân khánh thành một ngôi chùa ở tỉnh Ninh Bình

“Lễ Phật quanh năm

không bằng ngày rằm tháng Giêng”

Câu này nói lên tầm quan trọng của ngày rằm tháng Giêng trong tâm linh người Việt. Theo tài liệu của trang mạng Dân Gian thì Thượng Nguyên vừa được gọi là lễ, vừa được gọi là Tết.

“Tôi lên chùa” Mộng Lan phổ ý thơ Huệ Thu, và trình bày …

Ngay sau Tết Nguyên Đán, các phủ, đền, chùa đã sửa soạn, giăng đèn hoa, chuẩn bị đón phật tử mười phương về lễ Phật. Gọi là rằm nhưng từ ngày 12 tháng Giêng, hầu hết các ngôi chùa đã rộng cửa đón phật tử và du khách. Không khí lễ Thượng Nguyên có thể thấy ở tất cả các chùa từ Bắc vào Nam.

Lễ Thượng Nguyên

Riêng tại Hà Nội thì chùa Thọ Lão tuy nằm khuất trong ngõ nhỏ phố Lò Đúc nhưng là một chùa đẹp và có tiếng là linh thiêng. Từ sáng sớm, đã có nhiều phật tử tới tế lễ, xin lộc, làm lễ giải sao, xin quẻ may mắn. Rời chùa Thọ Lão ngược lên Phủ Tây Hồ, vòng vào chùa Sùng Quang, … đâu đâu ta cũng gặp không khí tôn nghiêm lễ chùa ngày rằm đầu tiên của năm. Chùa Đình Quán được coi là ngôi chùa có địa thế đẹp nhất nhì Hà Nội. Theo qui định, chùa Đình Quán bắt đầu lễ Thượng Nguyên vào ngày 12 tháng Giêng. Giải thích điều này, các thầy ở chùa cho biết lễ Thượng Nguyên tổ chức trong 4 ngày từ 12 đến rằm, nhưng ngày 12 bao giờ cũng là lễ chính. Đúng ngày này, phật tử ở khắp nơi về lễ chùa đông tới cả chục nghìn người.

Ngày Tết, ở các chùa chiền, các miếu chật cứng người xin xăm. AFP photo/Hoang Dinh Nam

Có sách ghi lễ Thượng Nguyên có nguồn gốc từ thời Tây Hán. Lễ bắt đầu vào buổi tối để cúng thần sao, cầu một năm mưa thuận gió hòa cho mùa màng tốt tươi. Song, Thượng Nguyên cũng được coi là ngày vía Phật. Vào ngày này, Phật tổ giáng trần tại các chùa để chứng độ lòng thành của tăng ni, phật tử. Vì thế, các lão bà thường tới chùa để cầu kinh niệm phật. Các cụ vừa lần tràng hạt vừa kể lại sự tích của Đức Phật, của chư vị Bồ Tát, cũng như sự hy sinh cao cả của các người.

Thành kính khấn cầu

Trong làn khói hương, mọi người thành kính khấn cầu cho bản thân và gia đình những điều tốt lành. Nhiều học sinh sinh viên mang đồ lễ tới chùa cầu xin may mắn trong học tập thi cử và con đường công danh sự nghiệp. Nam thanh nữ tú cũng đến cửa Phật, cung kính khấn nguyện. Chùa Hà ở Cầu Giấy là nơi đông các đôi trai gái tới khấn vái xin được se duyên kết tóc với nhau đến trọn đời.

“Em lễ chùa này” nhạc bản của Phạm Duy, tiếng hát Lệ Thu

Vào ngày rằm tháng Giêng, ở tất cả các chùa, đền, phủ đều nghi ngút khói nhang của người đến cúng bái. Phật tử đổ về đông, các dịch vụ đèn nhang, hương hoa, vàng mã cũng rất đắt khách, người mua không mặc cả và người bán không nói thách. Trong không khí trang nghiêm, thiêng liêng nơi cửa Phật, mọi người đều hòa nhã vui vầy.

Phong tục truyền thống

Cùng với tín ngưỡng tâm linh, đầu năm đi lễ rằm tháng Giêng đã trở thành một phong tục đẹp, một nét sinh hoạt văn hoá của dân tộc Việt Nam.

Du khách trên đường đến Chùa Hương. AFP photo/Hoang Dinh Nam.

Không biết những thỉnh cầu có đến được cửu trùng hay không, nhưng mọi người đều tin rằng sau khi đi lễ đầu năm hay đi trảy hội trở về, tâm hồn của họ như được thắp sáng lên và ngày mai cuộc sống sẽ tươi đẹp hơn.

Nhập vào dòng người đi lễ đầu Xuân, ta cảm thấy như đất trời giao hòa, con người dường như cảm thông với nhau hơn.

Ở miền Bắc, ta đi lễ hội Chùa Hương, hoặc hành hương đến chốn bồng lai tiên cảnh Yên Tử của Thiền phái Trúc Lâm; hay thành kính thắp hương tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám cầu mong cho con cháu trở nên những người hiền tài cho tương lai của đất nước.

http://www.rfa.org/vietnamese/programs/MusicForWeekend/Tradition-of-going-to-the-pagoda-at-the-beginning-of-the-new-year-tnga-02282010140531.html

Ngày Xuân nói chuyện Tết
Quỳnh Như, phóng viên RFA

2011-01-28

Ở Việt Nam cứ đến khoảng 23 tháng Chạp Âm lịch, ngày đưa Táo Quân về chầu Trời là mọi nhà bắt đầu chuẩn bị đón Tết.

AFP PHOTO

Chợ Hoa Xuân.

Tuy nhiên cuộc sống bận rộn hiện nay khiến ai nấy cũng tất bật với công việc hàng ngày nên không có thời gian rảnh rổi để tìm hiểu về ý nghĩa của một số vấn đề liên quan đến dịp đầu năm trong văn hóa dân gian.

Quỳnh Như có cuộc trò chuyện với nhà nghiên cứu Nguyễn Vinh Phúc, người được mệnh danh là “Nhà Hà Nội học vĩ đại” để tìm hiểu về các vấn đề liên quan đến Tết ta. Mời quý vị theo dõi…

Tết trong văn hóa Việt

Tết tức là ngày bà con làng xóm tụ hội lại với nhau để vui chơi giải trí, ăn mừng thắng lợi của một vụ mùa. Ý nghĩa của Tết đầu tiên là như vậy.

Ô. Nguyễn Vinh Phúc

“Nhà Hà Nội học” là cách gọi trân trọng mà nhiều ngành dành cho ông Nguyễn Vinh Phúc, một người chuyên nghiên cứu về Hà Nội. Mặc dù đã bứơc sang tuổi thập bát ông vẫn say mê nghiên cứu về văn hóa, lịch sử, và nhiệt thành chia sẻ kho kiến thức mà ông đã tích luỹ được. Đề cập đến khái niệm Tết trong văn hóa Việt Nam ông Nguyễn Vinh Phúc cho biết:

“Tết tức là ngày bà con làng xóm tụ hội lại với nhau để vui chơi giải trí, ăn mừng thắng lợi của một vụ mùa. Ý nghĩa của Tết đầu tiên là như vậy. Đó là một cái đốt, gần như một cái đốt tre, một cái mấu quan trọng trong một năm, đánh dấu mùa màng đã xong, mà thực tế là đến Tháng Chạp ta là đã cấy, đã cày xong rồi, đã thu hoạch lúa mùa rồi, bây giờ là lúc nghỉ ngơi, nông nhàn, cho nên bà con tổ chức ngày hội họp gia đình, làng xóm, để vui vẻ giải trí với nhau, là một dịp để mọi người vui chơi, để mọi người tỏ lòng biết ơn thiên nhiên, biết ơn trời đất đã giúp cho mình, cho mình một cái vụ mùa gọi là "mưa thuận gió hòa". Đầu tiên là lễ ăn mừng thắng lợi về vụ mùa của người nông dân. Trước kia, chín mươi mấy phần trăm dân số ta là nông dân, cho nên đầu tiên ý nghĩa của cái Tết chính là như vậy.”

Với ý niệm đó người xưa tổ chức nhiều hoạt động lễ hội trong năm để ăn mừng và đều gọi đó là Tết. Ông Phúc nói:

Hoa mai ngày Tết. Photo courtesy of ChaobacsyBlog.

“Ở Việt Nam thì mình có rất nhiều Tết. Tết Nguyên Đán còn gọi là Tết Cả, rồi thì nào là Tết Hàn Thực mùng 3 tháng 3 âm lịch, rồi nào là Tết Đoan Ngọ mùng 5 tháng 5 âm lịch, rồi thì Tết Trung Thu là rằm tháng 8, rồi Tết Hạ Nguyên là rằm tháng 10, nhưng mà tất cả các tết kia đó thì đều là đàn em của Tết Nguyên Đán. Theo cách nói của người Việt Nam ngày xưa, các cụ ta gọi Tết Nguyên Đán là Tết Cả. Khi tiếp xúc với văn hóa Hán thì các cụ dùng cái từ ngữ Hán gọi là Nguyên Đán.”

Quan trọng nhất là Tết Nguyên Đán vì nó được xem như cái Tết Cả. Cụ Nguyễn Vinh Phúc giải thích chữ Nguyên Đán như sau:

“Nguyên tức là khởi đầu, là bắt đầu và Đán là buổi sáng, tức là sớm đầu tiên của một năm. Tết Nguyên Đán là như cái Tết bắt đầu; mở đầu một buổi sáng sáng sủa, đẹp đẽ, bởi lẽ rằng bắt đầu từ đó là hết một năm cũ và sang một năm mới, nên Tết Nguyên Đán là cái Tết tổ chức vào ngày mùng Một tháng Giêng âm lịch của chúng ta.”

Đêm Giao thừa

Giao thừa: giao là giao lại, còn thừa tức là tiếp lấy, có nghĩa là cái năm cũ giao lại và năm mới tiếp nhận lấy, kế thừa là thế.

Ô. Nguyễn Vinh Phúc

Nói đến Tết ai cũng nghĩ đến những thời khắc thiêng liêng của năm mới mà mọi người đều không thể bỏ sót là đêm Giao thừa, thế nhưng có đôi khi người ta còn gọi là đêm Trừ tịch. Vậy Giao thừa và Trừ tịch có nghĩa là gì trong tiếng Hán Việt. Ông Phúc diễn giải.

Trước tiên thế nào là đêm Trừ tịch:

“Trừ là trừ hết đi, tịch là một tối, một đêm. Trừ tịch là cái đêm trừ hết những cái cũ để thay đổi, thay đổi sang cái mới. Đêm Trừ tịch, đêm ba mười tết đó là cái đêm mà mọi người quan niệm rằng là sẽ trừ hết đi, bỏ hết đi những cái cũ kỹ, và thay vào đó là những cái mới, cho nên gọi là Trừ tịch.”

Còn hiểu thế nào là đêm Giao thừa?

“Bởi vì lúc nửa đêm, 12 giờ đêm của ngày 30 tháng Chạp là lúc gọi là Giao thừa: giao là giao lại, còn thừa tức là tiếp lấy, có nghĩa là cái năm cũ giao lại và năm mới tiếp nhận lấy, kế thừa là thế. Chữ Giao thừa bắt nguồn từ một tín ngưỡng cổ. Thường các cụ ta ngày xưa quan niệm rằng mỗi một năm có một vị quan trên trời gọi là quan Hành khiển coi sóc năm đó, cứ đến giờ phút cuối cái năm này, mở đầu năm kia, quan hành khiển của năm cũ bàn giao công việc cai trị của mình trong cõi nhân gian này cho ông Hành khiển của năm mới; ông mới tiếp thu lấy, cho nên gọi là đêm Giao thừa. Khoảnh khắc ấy có tính chất thiêng liêng. Đối với người dân chúng ta thì thấy đó là giờ phút trời đất giao hòa. Cả một vụ Đông Hàn đến đây là chấm dứt, và từ đây sẽ mở ra một mùa Xuân nồng ấm, cho nên những cái gì lạnh buốt, những cái gì thê lương, những cái gì khô úa của mùa đông đến đây coi như chấm dứt. Thế cho nên đối với mọi người dân Việt Nam chúng ta đêm Giao thừa mang tính chất thiêng liêng. Thế cho nên Tết Nguyên Đán, Đêm Giao Thừa và chữ Trừ Tịch nó là một cụm với nhau. Điểm đỉnh của Tết Nguyên Đán là tối Trừ Tịch.”

Nhân dịp đầu năm không thể nào không nhắc tới ngày Rằm Tháng Giêng, còn được gọi là Tết Nguyên Tiêu. Ông Nguyễn Vinh Phúc cho biết:

Ngày Tết mua chữ cầu may. AFP PHOTO.

“Mười lăm ngày sau Tết, người Việt chúng ta nôm na gọi là Rằm Tháng Giêng, nhưng theo chữ Hán thì người ta gọi là Tết Nguyên Tiêu, hay là Tết Thượng Nguyên. Nguyên Tiêu là gì? Tiêu đồng nghĩa với chữ "dạ" là đêm. Nguyên tiêu là cái đêm đầu tiên. Tại sao gọi là đầu tiên? Là vì đêm này là đêm đầu tiên chúng ta chứng kiến mặt trăng tròn trịa. Trước kia chúng ta cũng tôn thờ trăng, coi mặt trời là dương – là cha, trăng là mẹ – là âm, cho nên đêm Nguyên Tiêu mà ta gọi là Rằm Tháng Giêng. Đầu tiên Rằm Tháng Giêng hay đêm Nguyên Tiêu là để cho mọi người hưởng thụ ánh trăng rằm đẹp đẽ mát mẻ của trời xuân. Thế rồi từ đó mới chuyển thành một ngày hội, người ta chăng đèn kết hoa. Các nhà văn hóa học thì cho rằng đó là sự chuyển hóa từ dương sang âm.”

Giải thích màu sắc tôn giáo của ngày Rằm Tháng Giêng, nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc nói thêm:

“Sau đó thì tín ngưỡng Phật Giáo mới gia nhập vào nước ta thì nó chuyển thành một tín ngưỡng về Phật Giáo, tức là theo kinh của Phật thì ngày rằm tháng giêng chính là cái ngày mà chư Phật ở trên cõi Cực Lạc xuống dưới trần gian này xem xét mọi việc để cân phúc cân tội cho người ta. Thế cho nên người xưa bảo rằng "Lễ Phật quanh năm không bằng Lễ Rằm Tháng Giêng" là như vậy. Vào ngày Rằm Tháng Giêng, ngày Nguyên Tiêu các chùa đều tổ chức lễ cả, rồi thì các tín đồ Phật tử đến lễ để cầu may cầu phúc và xin tránh họa, và nhiều khi nam nữ đến lễ để xin cầu duyên. Ít lâu sau tín ngưỡng Đạo Giáo xuất hiện, Đạo Giáo thì quan niệm rằng ngày Rằm Tháng Giêng là ngày vía Thiên Quang. Đó là ngày vía – ngày kỵ húy của ông Thiên Quang. Cho nên đó là ngày Đạo Giáo dùng để dâng sao giải hạn, các đạo sĩ tổ chức dâng sao giải hạn. Và nhà chùa cũng bắt chước như vậy, cũng lấy ngày Rằm Tháng Giêng là ngày dâng sao giải hạn để trừ các tật ách. Đó là nguồn gốc tinh thần của Tết Nguyên Tiêu.”

Người Việt luôn nghĩ rằng gìn giữ truyền thống ngày Tết là nét đẹp của dân tộc nhưng hình như càng ngày người ta càng rời xa ý nghĩa đích thực, mà lại chạy theo những xa hoa bề ngoài, đây là cách giết lần mòn nét truyền thống mà ông cha hàng ngàn năm qua bồi đắp.

Ôn cố tri tân là cách ghi lại những nét đẹp cổ xưa hầu chia sẻ cho lớp trẻ cũng là những việc tuy nhỏ, nhưng nên làm trong ý nghĩa đích thực của một cái Tết Việt Nam.

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/spring-think-about-tet-qnhu-01282011122041.html

Quan niệm “Ăn Tết” ngày nay
Quỳnh Như, phóng viên RFA

2011-01-24

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam, đời sống vật chất của người dân cũng được cải thiện phần nào.

AFP photo

Người dân mua cây tắc về nhà chưng vào dịp Tết nguyên đán.

Như vậy bây giờ người dân trong nước đón Tết ra sao, Tết có còn là một sinh hoạt mang giá trị phong tục cổ truyền hay chỉ đơn thuần là những ngày nghỉ kéo dài?

Quỳnh Như có cuộc trò chuyện với nhà sử học, Giáo sư Lê Văn Lan về vấn đề này.

Ăn Tết, chơi Tết

Giáo sư Lê Văn Lan là một chuyên gia nghiên cứu lịch sử văn hóa dân tộc tại Hà Nội, đồng thời ông cũng là một trong những người sáng lập Viện Sử học Việt Nam. Đề cập đến ngày Tết cổ truyền của người Việt, Giáo sư cho biết:

“Để chỉ việc đón Tết, ở Việt Nam lâu nay đều dùng từ ngữ là ăn Tết, chơi Tết. Việt Nam có hai chữ ăn, chơi. Bây giờ người ta ăn Tết, chơi Tết cũng giống như ngày xưa. Nhưng việc lễ Tết cũng là một bộ phận của việc ăn Tết, chơi Tết, thì bây giờ chữ lễ đã bị quên đi rất nhiều, và người ta tập trung vào việc ăn. Đặc biệt là chuyện chơi, ví dụ trong những ngày này thì các tour du lịch đi chơi nước ngoài đều đã cháy hết rồi. Trong khi đó cái Tết cổ truyền là người ta tập trung về gặp gỡ, hội tụ gia đình. Còn bây giờ người ta bỏ gia đình, bỏ quê hương đi chơi. Thì đó là một cái khác của chuyện ăn, chơi ngày Tết mà quên mất chữ lễ Tết.”

Để chỉ việc đón Tết, ở Việt Nam lâu nay đều dùng từ ngữ là ăn Tết, chơi Tết. Việt Nam có hai chữ ăn, chơi. Bây giờ người ta ăn Tết, chơi Tết cũng giống như ngày xưa.

Giáo sư Lê Văn Lan

Theo nhà nghiên cứu lịch sử văn hóa này, hiện nay người ta đang quên dần các phong tục ngày Tết và không hiểu được hết các ý nghiã tinh thần của việc đón Tết. Giáo sư giải thích:

“Đặc biệt cái chữ lễ Tết ngày xưa nó làm cho ngày Tết trở nên linh thiêng. Thì bây giờ người ta gần như quên hết. Hỏi sự tích về ông Công, ông Táo thì chẳng mấy người bây giờ biết nữa. Thậm chí họ còn biết lệch đi, biết những biến tướng.

Phố Ông Đồ ở Hà Nội trong những ngày cận Tết Canh Dần. AFP Photo.

Ví dụ, cái gốc của ông Công, ông Táo thì vốn là tục thờ Thần Bếp, Thần Nhà trong các gia đình người Việt xưa, thì bây giờ thành ra là chuyện sắm sửa để cho ông Công, ông Táo – hai ông, một bà lên chầu Giời. Và trước đây người ta dùng con cá chép làm lễ để ông Công, ông Táo làm phương tiện đi chầu Giời, thì bây giờ người ta lại dùng con rùa tai đỏ thả nó xuống nứơc để làm lễ phóng sinh vào ngày đó. Ví dụ bây giờ người ta đem rùa tai đỏ thả xuống Hồ Gươm. Và như thế là làm hại môi trường và làm hại cho cả Cụ Rùa linh thiêng đang sống ở đấy.”

Sử gia Lê Văn Lan cũng đưa ra những ví dụ cụ thể để minh chứng cho điều ông vừa nói:

“Nếu hỏi về đêm Giao thừa. Thế nào là Giao thừa, thế nào là Trừ tịch. Cũng chẳng mấy ai biết nữa. Hỏi về việc vì sao phải bắc cây mía, mà phải là miá tím, ở hai bên bàn thờ để cho ông bà, tổ tiên dùng những nấc thang của các đốt miá, mà về ngự ở bàn thờ. Thì bây giờ cũng chẳng mấy ai biết vì sao lại làm như thế.”

Ông Nguyễn Hồng Phúc một nhà giáo ở Thành phố Hồ Chí Minh cũng nói lên suy nghĩ về phong tục ăn Tết của người Việt xưa như sau:

“Cái Tết cổ truyền của Việt Nam ngày xưa thì thiên về những nghi thức, những tính cách gia đình đối với ông bà. Chẳng hạn như bắt đầu từ ngày 23 Tết mình tiễn ông Táo về Trời. Đến đêm Giao Thừa mình phải có mâm cúng ông bà, rước ông bà về đón Tết. Xong rồi sau Tết lại tiễn ông bà đi, chẳng hạn như vậy. Trong những ngày Tết, dù ở xa xôi đến đâu thì mọi người cũng đều về thăm gia đình của mình, xum họp trong đại gia đình lớn của mình, về thăm cha mẹ, xong rồi tất cả anh em quay quần với nhau bên mâm cơm.”

Quan niệm mới

Quan sát cách đón Tết hiện nay của bà con trong nước, Giáo sư Lê Văn Lan nhận định:

“Theo hướng bây giờ đó là một cái biến tướng thiên về vật chất. Ví dụ lì-xì, là tiếng du nhập từ ngôn ngữ Quảng Đông vào miền Nam, bây giờ thì nó lan ra khắp nước.

Chẳng ai biết lì-xì là cái quái gì, nhưng vẫn dùng rất phổ biến. Và điều quan trọng là lì-xì bây giờ, từ trẻ con đến người lớn đều rất thích được lì-xì vào dịp Tết. Trong khi đó nguồn gốc lì-xì chính là tục mừng tuổi – người ta tặng cho nhau một chút ít tiền, có giá trị tượng trưng thôi, để mừng cho anh năm mới này được thêm một tuổi.

Dâng lễ cúng chùa. AFP photo

Con cháu thì mừng tuổi cha mẹ, ông bà. Ông bà thì mừng tuổi cho trẻ nhỏ trong nhà, nhưng bây giờ thì nó biến thành những phong bì dầy cộp. Trẻ con thì hết sức háo hức, rất thích được lì-xì để nhận càng nhiều tiền càng tốt. Như vậy việc ăn, chơi, và lễ Tết ở Việt Nam năm nay và những năm gần đây đang biến hóa, biến tướng và thiên về văn hoá vật chất hưởng thụ, mà quên mất những ý nghiã thiêng liêng sâu xa, những giá trị tinh thần của ngày Tết gói lại trong chữ Lễ ngày xưa.”

Ông Hồng Phúc cũng đưa ra nhận xét về cách đón Xuân “cách tân” hiện nay. Ông này nói:

“Đặc biệt, từ xa xưa đêm Giao thừa thông thường ngoài đường rất vắng, bởi vì mọi người ở nhà – đêm Giao thừa không phải là đêm để đi chơi, mà là cái đêm để tập trung tất cả ai nấy đều về nhà mình. Nhưng bây giờ nó mang tính cách thực dụng hơn nhiều, và ngược lại những nghi thức rườm rà ngày xưa – những cây nêu thì bây giờ gần như chẳng nơi nào có nữa.

Thậm chí về đến vùng quê cũng không còn cây nêu nữa. Rồi những thức ăn cho ngày Tết thì có bánh chưng. Ngày xưa thường mỗi gia đình tự nấu nồi bánh chưng.

Vào những đêm trước ngày Tết ngồi canh nồi bánh chưng rất vui. Còn bây giờ thì người ta coi những việc đó là cực khổ. Không còn niềm vui nấu bánh chưng nữa. Thực tế là ra các cửa hàng có sẳn bánh chưng, mua về nhà ăn, và thậm chí chưa chắc thanh niên bây giờ họ thích ăn bánh chưng nữa.

Ngày xưa Tết người ta thường hay ăn mứt, bây giờ thì có những cái mới thuận tiện hơn. Còn trong chuyện tiếp khách thì nhiều khi có những loại bánh, chứ không phải những loại mứt cổ truyền như ngày xưa.”

Và vấn đề vật chất hiện đang được coi trọng hơn những giá trị tinh thần. Ông Phúc chia sẻ:

“Ngày xưa Mùng Một Tết đi ra đường rất vắng, vì mọi người đều về nhà, nhưng bây giờ ngày Mùng Một Tết nếu đến các chỗ vui chơi giải trí công cộng thì thấy rất đông đảo. Mấy ngày Tết trở thành những ngày nghỉ ngơi vui chơi, chứ không còn mang tính cách nghi thức như ngày xưa nữa. Dần dần, lớp trẻ mới lớn lên không còn chú trọng nhiều đến các giá trị ăn hoá cổ truyền ngày xưa nữa, và Tết chỉ còn mang tính cách của những ngày vui chơi. Chỉ có mỗi phong tục lì-xì thì hình như là vẫn còn hơi nhiều. Người ta không bỏ qua – đi đâu cũng có phong tục lì xì cho con cháu.”

Ông bà thì mừng tuổi cho trẻ nhỏ trong nhà, nhưng bây giờ thì nó biến thành những phong bì dầy cộp. Trẻ con thì hết sức háo hức, rất thích được lì-xì để nhận càng nhiều tiền càng tốt.

Giáo sư Lê Văn Lan

Như vậy, làm thế nào để duy trì và gìn giữ những giá trị tôn vinh đang bị xao lãng. Nhà Sử học Lê Văn Lan băn khoăn trước hiện trạng này. Ông nói:

“Tôi thấy đây không chỉ là điều bất lực, mà là sự xao nhãng của những người cầm cân nẩy mực cho tình hình văn hóa của đất nước Việt Nam hiện nay. Chính họ cũng đang bị lôi cuốn theo trào lưu hưởng thụ vật chất của những ngày nghỉ, mà bây giờ được lồng vào cho dịp Tết. Chính họ cũng đã đua nhau đi du lịch, đi ăn chơi. Cho nên không trông mong gì vào họ trong việc giáo dục, dạy dỗ, chỉnh sửa lại các ý nghĩa, giá trị của ngày Tết cổ truyền mà bây giờ đang bị biến tướng.”

Quan niệm ăn Tết ngày một trôi theo với đời sống và phương tiện hiện đại, chính những thay đổi này góp phần thay đổi diện mạo những cái Tết cổ truyền và không ai dám đoan chắc rằng, bao lâu nữa thì những cái Tết năm xưa còn ở lại với những tấm lòng luôn trăn trở với những ngày Tết truyền thống Việt Nam.

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/nowaday-what-vietnamese-people-think-about-tet-part-1-qn-01242011174833.html

NGHỆ THUẬT XẾP TRÁI CÂY

2012-01-26T13:17:00.009-05:00

Nghệ thuật xếp kết trái cây
Gia Minh, biên tập viên RFA

2012-01-25

Xếp kết trái cây thành những tác phẩm nghệ thuật là một sắc thái khác nữa của văn hóa Việt, nhất là tại khu vực miền nam nơi phong phú nhiều loại hoa trái nhiệt đới.

source touitre.vn

Nghệ nhân Trần Văn Làm đã chín lần đạt Huy Chương Vàng

Gia Minh trình bày đôi nét về loại hình nghệ thuật này.

Đối với hầu hết mọi gia đình Việt Nam, mỗi khi có cúng giỗ, cưới xin hay vào những dịp lễ lạc, trên bàn thờ ngoài hoa, hương, đèn, giấy vàng mã còn có một đĩa trái cây với những sắc màu khác nhau. Hầu hết phụ nữ trong gia đình và ngay cả những người nam cũng đều có thể xếp trái cây như thế một cách dễ dàng.

Nghệ thuật độc đáo chưng mâm quả

Chị Kim Thanh, một người hiện đang sản xuất những sản phẩm từ gáo dừa, cho biết về thực hành thông thường trong đời sống như thế:

Không có những lớp học chính thức về xếp trái cây, chỉ có những lớp học cắm hoa và tỉa củ quả thôi. Do vậy việc sắp đặt trái cây trên mâm cúng thường do bản năng, năng khiếu. Ai có học cắm hoa thì thêm hoa lá vào chứ người ta chỉ sắp bình thường, không chú ý đế ý nghĩa của nó.

Trong những năm gần đây, ngoài việc xếp trái cây đơn giản để cúng kiến trong nhà, đã xuất hiện những tác phẩm trái cây được xếp kết một cách mỹ thuật theo nhiều chủ đề cụ thể, hay tạo thành hình dáng của những linh vật trong văn hóa Phương Đông như long, lân, qui, phụng… Những tác phẩm đó có đủ kích cở từ nhỏ đến lớn và theo chủ đề của lễ hội hay sinh hoạt đặc biệt nào đó.

Ông Trần Văn Làm, hiện là một nghệ nhân trong lĩnh vực kết trái cây thành tác phẩm nghệ thuật cho biết về cơ duyên đến với việc xếp hoa quả thành tác phẩm nghệ thuật:

Một tác phẩm nghệ thuật hoàn thành bằng trái cây của nghệ nhân Trần văn Làm.

Tôi theo nghề này từ năm 1978 như vậy đến nay hơn 30 năm rồi. Chủ yếu tôi học ‘lóm’ từ các nghệ nhân khác, trao đổi học qua lại, rồi trên sách báo, tranh ảnh, đình chùa; mỗi nơi học một chút.

Gốc cổ truyền không biết từ đời nào. Đầu tiên là việc chưng mâm quả, từ đó bắt chước các nghệ nhân khác; chứ không có trường lớp nào dạy cả. Ban đầu còn xấu và sửa từ từ đến nay tương đối hoàn thiện.

Theo lời kể của ông Nguyễn Văn Làm thì vào dịp tết Nhâm Thìn này, ngoài cặp rồng ông kết cho lễ hội hoa tại Hà Nội vừa qua, ông còn được tỉnh Đồng Tháp đặt hàng với tác phẩm cho hội hoa xuân tại đó trị giá 130 triệu đồng.

Nghệ nhân Tràn Văn Làm cho biết về những loại trái cây thường được sử dụng để kết thành các tác phẩm và qui trình thực hiện một tác phẩm như thế:

Gốc cổ truyền không biết từ đời nào. Đầu tiên là việc chưng mâm quả, từ đó bắt chước các nghệ nhân khác; chứ không có trường lớp nào dạy cả. Ban đầu còn xấu và sửa từ từ đến nay tương đối hoàn thiện.

Để một tác phẩm đẹp và có hồn, đầu tiên mình phải hiểu. Từ ý tưởng, ý nghĩa sẽ áng chừng về bộ thế; sau đó phát họa ra giấy. Tiếp đó tạo khung sườn, theo bộ thế của con vật mà sẽ xếp… hổ vồ mồi, lân xuất hiện…

Tùy theo kích thước, rồi đi tìm nguyên liệu trái cây cho phù hợp. Nếu rồng nhỏ để trên bàn thờ ông bà thì dùng trái ớt làm vi, vỏ trái thơm, cau kiểng… Còn rồng lớn dài mấy chục mét, kỳ, vảy không thể làm bằng thơm, mà phải làm bằng trái dừa, cau ăn trầu. Trái cây được dùng theo mùa, tùy nghi thao tác.

Chị Kim Thanh cũng nói về đặc trưng xếp trái cây như việc làm của nghệ nhân Trần Văn Làm:

Việc sắp xếp trái cây để cúng ngày càng trang trọng hơn, như ông bà nói ‘phú quí sinh lễ nghĩa’. Đời sống của người Việt càng khá hơn nhiều nên hình thức cúng kiến trên bàn thờ tổ tiên phong phú hơn, đa dạng hơn.

Tại thành phố này có chừng hơn 100, khoảng 200 trở lại những người làm nghề xếp kết trái cây như tôi, từ mới học cho đến cứng tay nghề. Tuy nhiên số có thể xếp kết tác phẩm cho có hồn chỉ đếm được trên đầu ngón tay mà thôi.

Ông Trần Văn Làm năm nay đã lớn tuổi ngoài 70, nên mong muốn là truyền lại cho những thế hệ sau ông cách thức xếp kết trái cây thành tác phẩm nghệ thuật; tuy vậy có những khó khăn khiến cho mơ ước đó khó thành hiện thực:

Tại thành phố này có chừng hơn 100, khoảng 200 trở lại những người làm nghề xếp kết trái cây như tôi, từ mới học cho đến cứng tay nghề. Tuy nhiên số có thể xếp kết tác phẩm cho có hồn chỉ đếm được trên đầu ngón tay mà thôi. Từ trước đến nay tôi sẵn sàng giúp tận tình cho những cháu, những em muốn học nghề; nhưng làm nghề này giỏi mới có thể tạm sống được, còn nếu chưng không giỏi- không đẹp thì năm thì mười họa mới có người thuê làm. Một số cháu học chưa đến đâu, khi có việc mới thì bỏ theo làm việc khác.

Tận dụng những vật phẩm có sẵn trong cuộc sống để làm đẹp cuộc đời như sử dụng các loại cây trái có sẵn tạo nên những tác phẩm trái cây nghệ thuật của nghệ nhân Trần Văn Làm thực hiện lâu nay cho thấy lòng yêu cái đẹp của người dân Việt trong mọi lĩnh vực đời sống.

http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/vn-folk-art-fruit-arrangement-01252012134627.html

Sắp xếp đĩa trái cây

Làm cho đĩa trái cây tráng miệng thêm hấp dẫn quả là một nghệ thuật, bạn có thể tha hồ sáng tạo, thể hiện các ý tưởng của mình với các loại hoa quả sẵn có.

Đôi uyên ương

Táo đỏ cắt tỉa và hoa xúp lơ xanh (hoặc rau quả khác làm giả sen, bèo).

Ban nhạc

Dùng dứa cắt lát và mứt anh đào.

Mâm ngũ quả

Đĩa xoài, nho, dâu và táo xanh, đỏ.

Bông hồng vàng

Với nhứng lát táo, múi cam và quả kiwi thái mỏng xếp lần lượt từ to đến nhỏ xen kẽ, chồng lên nhau theo hình tròn, bạn sẽ có 1 bông hồng xinh xắn.

Bên trên bạn có thể bổ 1 quả dâu tây làm 4 phần, đặt 1 quả mận đỏ hoặc mứt anh đào (xơ-ri) vào giữa làm nhụy.

Để làm lá thì vỏ quả dưa lưới rất hữu hiệu. Vậy là bông hồng từ các miếng trái cây thơm ngon đã hoàn thành.

Mảnh vườn nhỏ

Lá dứa tước sợi nhỏ lót xuống dưới cùng.

Chủ đạo là những lát cam cắt tròn xếp 4 góc, tiếp đến là 4 lát kiwi đặt lên trên.

Dâu tây 4 quả thái lát xếp xòe 4 góc đĩa. Táo và cam cắt miếng xếp xung quanh. Đĩa trái cây như một khu vườn hoa cỏ nhiều sắc màu rực rỡ.

Thuyền và bến

Vỏ dưa hấu hoặc dưa lưới nạo sạch ruột trở thành một chiếc thuyền xanh mát nổi bật trên nền “cỏ” bờ sông. Bờ sông ở đây được tạo nên từ những lát cam vàng cắt hình bán nguyệt. Kiwi cắt múi cau xếp như những bông hoa chớm nở.

Phần cỏ xanh bạn tước nhỏ lá dứa xếp xuống dưới.

Trên thuyền vỏ dưa bạn xếp những miếng dưa vàng, dâu tây và cam thái miếng vuông nhỏ.Thật là một ý tưởng độc đáo mới lạ.

Tiếp theo dùng mũi dao lột bỏ phần vỏ to, để lại 3 đường chỉ trên nửa quả thanh long. Dùng dao xắt thanh long thành từng lát dày khoảng 1cm, dàn chéo thanh long.

Dưa hấu, dưa bở

Cách 1:

Bổ dọc quả dưa hấu, tạo thành miếng cau dài, lưu ý nên dùng dao sắc, dài và to bản, đường cắt cần dứt khoát, chính xác.

Sau đó dùng lưỡi dao lách đứt lìa phần vỏ và phần thịt. Vẫn đặt dưa hấu trên vỏ, xắt dưa thành từng miếng vừa ăn. Dùng lưỡi dao đẩy cho các miếng dưa lệch so le nhau. Lưu ý tránh chạm tay vào. Chúng ta đã có một đĩa dưa hấu ngon, đẹp mắt mà vẫn thuận tiện cho người ăn.

Lưu ý: để thêm dĩa ăn bên cạnh.

Cách 2:

Bổ đôi quả dưa hấu theo chiều ngang, đặt mặt dưa xuống thớt hoặc đĩa.
Một tay giữ dưa, một tay dùng dao gọt bỏ vỏ dưa, tiếp đến bổ dưa thành miếng cau, xắt dưa thành từng miếng rồi dùng lưỡi dao đưa toàn bộ dưa hấu vào đĩa.

Đu đủ

Có 2 cách có thể gọt đu đủ mà không bị nát.

Cách 1:

Gọt vỏ từng lát dài, sau đó dùng dao tách từng miếng và đặt lên đĩa, cách gọt này đặc biệt phù hợp với những loại đu đủ không có hạt.

Các bạn chú ý tách từng miếng xong đặt đu đủ vào đĩa và không chỉnh sửa sắp xếp nhiều để hạn chế chạm và làm nát đu đủ

Cách 2:

Trước tiên bổ đôi quả đu đủ theo chiều ngang, nếu đu đủ có hạt dùng thìa nạo bỏ hạt. Đặt đu đủ lên mặt thớt sạch hoặc đĩa.

Một tay giữ đu đủ, một tay bạn dùng dao gọt vỏ đu đủ từ trên xuống, xoay đĩa để tiếp tục gọt hết toàn bộ vỏ đu đủ. Như vậy là quả đu đủ đã được gọt sạch mà tay bạn không hề chạm vào phần thịt của đu đủ.

Tiếp theo là cắt đu đủ thành từng miếng, cắt như thế nào hoàn toàn có thể do cách riêng của bạn, nhưng bạn cần nhớ hạn chế tối đa việc chạm tay vào đu đủ sẽ đảm bảo nhìn đĩa hoa quả tươi ngon hấp dẫn.

Bạn có thể dùng dao bổ đôi từ trên xuống, sau đó chia thành nhiều miếng nhỏ và đặt các miếng vào đĩa theo hình đối xứng hoặc theo hàng đều nhau

Dứa (Thơm)

Cách 1:

Bạn không cần gọt vỏ. Dứa có thể rửa sạch, giữ nguyên phần lá. Dùng dao chẻ quả dứa làm 4. Tiếp đó dùng dao lưỡi mỏng, bản nhỏ lách vào phần thịt phía trên và phía dưới sẽ có phần thịt dứa. Với cách này phần tay sẽ không chạm chút nào vào phần thân dứa nên đảm bảo dứa không nát.

Cách 2:

Cách thứ hai sử dụng dụng cụ bỏ lõi dứa. Dụng cụ này cũng có thể dùng với các loại hoa quả có ruột lõi như táo, lê... Với cách này, sau khi gọt vỏ bỏ mắt như thông thường, dứa được lấy bỏ phần lõi.

Sau đó cắt khoanh tròn và xếp lên đĩa, thêm một vài quả dâu tây hoặc quả sơ ri là ta đã có một đĩa hoa quả đẹp mắt rất phù hợp mỗi khi nhà có khách.

Với nhứng lát táo, cam, kiwi thái mỏng và xếp lần lượt từ to đến nhỏ xen kẽ, chồng lên nhau theo hình tròn, bạn sẽ có 1 bông hồng xinh xắn.

Bên trên bạn có thể bổ 1 quả dâu tây làm 4 phần, đặt 1 quả mận đỏ hoặc sê ri vào giữa làm nhụy.

Để làm lá thì vỏ quả dưa lưới rất hữu hiệu. Vậy là bông hồng từ các miếng trái cây thơm ngon đã hoàn thành.

Khu vườn hoa cỏ

Lá dứa tước sợi nhỏ lót xuống dưới cùng.

Chủ đạo là những lát cam cắt tròn xếp 4 góc, tiếp đến là 4 lát kiwi đặt lên trên. Dâu tây 4 quả thái lát xếp xòe 4 góc đĩa. Táo và cam cắt miếng xếp xung quanh.

Đĩa trái cây như một khu vườn hoa cỏ nhiều sắc màu rực rỡ.

Chiếc thuyền dễ thương

Vỏ dưa hấu hoặc dưa lưới nạo sạch ruột trở thành một chiếc thuyền xanh mát nổi bật trên nền “cỏ” bờ sông. Bờ sông ở đây được tạo nên từ những lát cam vàng cắt hình bán nguyệt. Kiwi cắt múi cau xếp như những bông hoa chớm nở.

Phần cỏ xanh bạn tước nhỏ lá dứa xếp xuống dưới.

Trên thuyền vỏ dưa bạn xếp những miếng dưa vàng, dâu tây và cam thái miếng vuông nhỏ.Thật là một ý tưởng độc đáo mới lạ.

Xếp các miếng táo theo đúng thứ tự rồi đẩy chúng lệch nhau một chút

Cách 2. Bạn có thể bổ quả táo làm 6 miếng múi cau sau đó khía hình chữ V ở 1 đầu, gọt vỏ phần còn lại bạn sẽ được hình tai thỏ.

Nếu khía 2 đường chữ V đối nhau ở giữa miếng táo, khi gọt đi vỏ trông cũng khá đẹp mắtBày đĩa táo xen kẽ với các cách gọt khác nhau nhìn thật hấp dẫn.

2. Dưa hấu hình cây thông

Dưa hấu rất tốt cho cơ thể, giàu vitamin, nhiều nước và là loại quả được lựa chọn nhiều nhất để tráng miệng sau bữa ăn.
Bạn hãy thử sắp dưa hấu theo cách này để đĩa trái cây thêm thú vị và dễ ăn nhé.

Quả dưa hấu bổ làm tư.

Lấy ¼ quả dưa đặt nằm, dùng mũi dao sắc khía 2 đường dọc phía ngoài quả dưa, khía sâu đến hết độ dày vỏ dưa chia vỏ thành 3 phần.

Tiếp đó dùng mũi dao lách gọt theo chiều dọc tách 2 phần vỏ bên rìa miếng dưa, để lại vỏ ở giữa.

Bước tiếp theo bạn chỉ việc cắt ngang liên tục chia miếng dưa thành nhiều phần nhỏ hơn. Đẩy các miếng dưa xuống tạo thành hình mũi tên.

Khi cầm từng miếng dưa nhỏ bạn sẽ thấy nó giống hình cây thông, vừa đẹp mắt mà phần vỏ lại tiện khi cầm ăn.

3. Quả hồng hình cánh buồm

Quả hồng ngâm bạn có thể gọt như thông thường hoặc sáng tạo thêm 1 chút để đĩa trái cây thêm sinh động.

Quả hồng bổ làm 6 miếng múi cau.

Cầm 1 miếng hồng gọt vỏ dọc từ trên xuống dưới, để chừa lại 1 cm cho vỏ vẫn dính vào thịt quả. Lưu ý nên gọt vỏ dầy 1 chút.

Cắt ngang khoảng 2/3 tính từ dưới lên lấy 1 phần vỏ hình cánh buồm.Quay ngược phần vỏ này lại cài vào vỏ còn dính trên thịt quả. Vậy là đã có miếng hồng ngâm hình cánh buồm dựng đứng.

4. Cắt tỉa quả chuối

Chuối chín cắt bỏ cuống 2 đầu.

Dùng dao cắt dọc quả chuối làm đôi. Tiếp tục cắt ngang chia quả chuối làm 4 phần. Lấy 1 nửa quả chuối theo chiều ngang, dùng dao cắt chéo. Xếp đứng các miếng chuối ngược nhau.

Cách khác đơn giản hơn là cắt ngang quả chuối làm đôi, lột vỏ một nửa rồi khía thành nhiều miếng tròn.

HÌNH ẢNH ĐẦU XUÂN

2012-01-26T10:10:00.005-05:00

LỄ THƯỢNG KỲ ĐẦU NĂM TẠI WASHINGTON

Năm nay lễ Thượng Kỳ được tổ chức vào lúc 12 giờ trưa ngày 23 tháng 1, 2012, tức là ngày Mùng Một năm Nhâm Thìn, được chấm dứt vào lúc 12:45 trưa. Sau đó nhiều người được mời đến dự tiệc do CĐVN HTĐ, MD&VA khoản đãi ở Nhà hàng Thân Tài, Falls Church, VA.

LỄ THƯỢNG KỲ ĐẦU NĂM TẠI BOSTON

Nhân dịp tết Dương lịch 2012, Lực lượng Thiện nguyện Việt Mỹ Massachusetts, Hội Phụ nữ Việt Nam Massachusetts, Liên đoàn Hướng đạo Bạch đằng, Trường Việt ngữ Văn lang, Võ đường Quang trung VOVINAM cùng với sự yểm trợ cuả: Văn phòng Thị trưởng thành phố Boston, Hội Diên Hồng, Hội Việt Mỹ, Viet-AID, Hội Phụ huynh Học sinh Massachusetts, Hội Thương gia Việt Nam Massachusetts, Gia đình Mũ Đỏ New England, Khối 8406 Massachusetts, Hiệp hội Thương Phế binh Hoa Kỳ Massachusetts, Tuần báo Thăng long đã tổ chức lễ chào cờ VNCH và Hoa Kỳ nhân dịp đầu năm và đón mừng tết dương lịch 2012 vào lúc 3 giờ chiều chủ nhật ngày 1-1-2012 tại Trung tâm Cộng đồng Việt Mỹ, khu phố Dorchester, thành phố Boston.

LỄ THƯỢNG KỲ ĐẦU NĂM TẠI SEATTLE VÀ VÙNG PHỤ CẬN

TRUYỆN NGẮN * ĐOÀN HƯNG

2012-01-26T01:16:00.007-05:00

Câu Chuyện Đầu Năm Về Tình Yêu Của Ông Mike Murray
ĐOÀN HƯNG

Câu chuyện đầu năm Nhâm Thìn của Việt Báo khởi nguồn từ buổi tiệc gây quĩ của BPSOS (tổ chức nhân đạo của cộng đồng người Việt ở Mỹ) tại Quận Cam hồi tháng 12 năm rồi. Quan khách Việt đến dự tiệc thấy có một ông người Mỹ lăng xăng làm đủ thứ việc, giống như là một nhân viên của BPSOS vậy. Sau đó ông còn lên đọc một bài diễn văn bằng tiếng Việt nữa. Hỏi ra thì mới biết ông tên là Mike Murray- Giám Đốc Phụ Trách Chính Quyền & Đối Ngoại của Verizon, tập đoàn vô tuyến viễn thông lớn vào bậc nhất ở Mỹ. Verizon là một trong những nhà tài trợ chính cho nhiều hoạt động hỗ trợ cộng đồng của BPSOS trong nhiều năm gần đây.

Mọi người thắc mắc: thường thì các nhà tài trợ chỉ lên sân khấu nhận bằng khen, phát biểu cảm tưởng thôi, tại sao đại diện cho một nhà tài trợ lớn như Verizon mà phải làm đủ thứ với nhân viên BPSOS như vậy? Ông Mike giải thích với phóng viên Việt Báo rằng: ông phục vụ cộng đồng người Việt không đơn thuần như là một nhà tài trợ. Ông làm để đền đáp lại phần nào ơn nghĩa của hai người bạn Việt Nam đã từng tặng ông cảm giác về tình yêu không điều kiện. Ông đã không gặp lại những người bạn đó từ hơn 40 năm rồi. Nếu họ còn sống, thì chắc là họ còn ở Việt Nam. Ông biết họ từ khi họ là hai đứa con nít Việt Nam, một gái một trai, có tên là Bé và Sinh…

Vào năm 1968, giữa lúc chiến trường Việt Nam nóng bỏng với trận chiến Tết Mậu Thân, ông Mike gia nhập Thủy Quân Lục Chiến Mỹ và được chuyển sang tham chiến tại mặt trận Huế. Năm đó ông mới 18 tuổi. Ông tạm biệt nước Mỹ, tạm biệt gia đình với những ký ức về một tuổi thơ buồn, không có tình thương. BỐ ông là một thương binh nghiện rượu, thường xuyên say xỉn và đáng đập con. Ông Mike tham gia lực lượng chiếm đóng đặc biệt 0311.

Ông nằm trong đơn vị xung kích, những người đeo M16, M60, súng phóng lựu M79 ở tuyến đầu. Đơn vị của ông thường xuyên hành quân trong rừng núi Trường Sơn hiểm trở, hiểu rõ hơn ai hết những cuộc phục kích của du kích Việt Cộng và những cuộc chạm trán với lực lượng chính qui Bắc Việt khác nhau như thế nào. Ở đơn vị của ông, khoảng cách giữa sự sống và cái chết hầu như không có ranh giới rõ rệt…

Ông Mike hồi ởTQLC

Ông hỏi lại: “What?”, thì câu trả lời được lập lại: “Wash clothes” và “Work for you”. Thì ra Bé -một trong hai đứa bé- muốn làm người giúp việc cho ông. Hoa, cô bé còn lại, thì đang làm cho một lính thủy quân lục chiến khác ở trong làng rồi. Bé và Hoa dắt ông đến chỗ tiểu đội CAP đang ở, một trong những căn nhà trong làng mà thủy quân lục chiến Mỹ thuê lại.

Ông nhập bọn và giữ Bé làm người giúp việc cho mình. Bé trở thành người thân Việt Nam bé nhỏ đầu tiên của ông, và cũng là người ban cho ông nhiều tình cảm sâu đậm nhất. Ông nhanh chóng nhận ra cô bé nhà quê 10 tuổi này hữu ích và dễ mến như thế nào.

Bé phụ ông giặt đồ, đi chợ, nấu ăn, đổi tiền, và cả việc làm thông dịch viên nữa, vì xem ra vốn tiếng Anh của Bé còn khá hơn vốn tiếng Việt của ông. Bé chăm lo sức khỏe của ông, săn sóc ông lúc ông đau ốm. Lúc ông phụ trách trạm xá, Bé còn phụ ông rửa vết thương, phát thuốc cho bệnh nhân. Chỉ huy của ông khen ngợi rằng từ lúc ông phụ trách trạm xá, bệnh nhân đến đây đông hơn, có lẽ là vì ông và Bé phối hợp làm việc thật tốt.

Ông Mike chụp chung với Bé & Hoa ở Phú Lộc (Thừa Thiên Huế) 1968.

Bé là một cô bé thông minh, thực thà, phụ thuộc và quấn quít với ông vô cùng. Ông cũng xem Bé như cô em gái của mình,như để bù lại cho sự thiếu thốn tình cảm trong thời thơ ấu trong một gia đình kém hạnh phúc. Bé hầu như ít khi nào chịu rời ông nửa bước. Ông nhận ra điều này vào một buổi tối, khi ông tham gia vào một cuộc phục kích. Ông tạm biệt cô bé ở con đường làng, rồi cùng cùng 10 đồng đội TQLC Mỹ và 15 địa phương quân Việt Nam lặng lẽ băng qua cánh đồng để tiến đến điểm mai phục.

Trong bầu không khí hành quân yên lặng và bao trùm sự chờ đợi chết chóc, bỗng một đồng đội TQLC Mỹ chỉ về phía ông và cười khúc khích, rồi cả những người lính Việt Nam cũng thế. Ông quay lại thì mới phát hiện ra là Bé, vẫn với chiếc giỏ xách đeo trên vai, lặng lẽ theo ông từ nãy đến giờ mà ông không hề biết! Cả đoàn phục kích dừng lại trên con đê.

Marks, một đồng đội la khe khẽ: “Lạy Chúa! Mày có đem con bé ra khỏi chỗ này ngay không?”.
Ông Mike kéo bé lại dỗ dành: “Bé! Ngày mai tôi sẽ đi Phú Bài, mua đồng hồ cho Bé nghe. Bây giờ thì Bé làm ơn về nhà giùm nghe!”

Bé ngây thơ mừng rỡ hỏi: “Phú Bài? Đồng hồ?”. Rồi cô mở cái giỏ xách, khui một lon Coke cho ông như là một cử chỉ cám ơn! Ông phải tạm rời hàng ngũ, dắt Bé chạy ngược trở lại quốc lộ, chỉ cô lối về làng trở lại, rồi vội vã quay lại địa điểm và xin lỗi đồng đội.
Sáng ngày hôm sau, Ông ra quốc lộ I đón xe đi Phú Bài. Bé theo ông ra đợi và bịn rịn tiễn ông lên xe, không muốn rời xa ông.

Khi xe từ từ chuyển bánh và tăng tốc, bé đứng tần ngần rồi chạy theo xe, cho đến khi không bắt kịp, mới dừng lại và đưa tay vẫy chào ông. Ông vẫy chào lại và la to: “Đồng hồ!”… Tim ông lúc đó như muốn rớt ra ngoài… Hình ảnh đó đến nay vẫn còn như in trong trí nhớ của ông…Chính ông cũng bắt đầu cảm thấy thiếu thốn nếu không có Bé ở bên cạnh trong một ngày, một tình cảm chưa bao giờ xảy ra với ông ở Mỹ.

Vài tháng sau đó, Ông gặp Sinh- một bé trai cũng giúp việc cho TQLC Mỹ như Bé- sau khi ông bị thương do một cuộc phục kích của Việt Cộng, được đưa đến bệnh viện Phú Bài để điều trị, rồi được chuyển sang một đơn vị khác ở Huyện Cầu Hai. Sinh lúc đó đang làm “người giúp việc” cho một người lính TQLC khác. Vào thời điểm ông tới Cầu Hai, người lính này trở về Mỹ, cho nên ông nhận Sinh về với mình. Ông còn nhớ là Sinh rất thương người lính này. Ông đã từng giúp Sinh viết thư gởi cho ông ta, nhưng không bao giờ nhận được hồi âm.

Sinh là một cậu bé trai 12 tuổi, điển trai với mái tóc thật dầy, hàm răng to và hơi hô. Nếu Sinh ở Mỹ, thì chắc hẳn Sinh là một ngôi sao trong trường học với cái dáng vẻ rất đáng ưa của mình. Mà Sinh còn đặc biệt hơn thế nữa, với nhiều tính cách đáng yêu như vui tính, nhảy nhót đẹp, đóng kịch hay… Sinh được xem như là “xếp sòng” của các đứa trẻ giúp việc cho TQLC trong khu vực Cầu Hai.

Cũng như Bé, Sinh là người phụ tá đắc lực của ông trong hầu như mọi sinh hoạt. Sinh luôn luôn là người đầu tiên chào đón ông mỗi buổi sáng bằng nụ cười hiền hòa, và tiễn ông ra đầu làng trong những đêm đi tuần tra. Sinh là người nghĩ ra cách làm cho ông những chiếc hamburger từ cơm gạo.

Ở trong trạm xá, Sinh góp ý hữu hiệu cho ông trong việc chăm sóc những bệnh nhẹ, với vốn “kiến thức y khoa” khá phong phú so với ở độ tuổi 12 của một em bé quê. Sinh không đơn thuần chỉ là người giúp việc giỏi, siêng năng, mà còn là người em trai của ông, đem lại cho ông biết bao nhiêu niềm vui, tình thương yêu, giúp ông tạm quên đi những lo âu của cuộc chiến tranh tàn nhẫn lúc nào cũng cận kề.

Ông Mike cõng Sinh ở Cầu Hai (Thừa Thiên Huế) 1968.

Kỷ niệm đáng nhớ nhất của ông Mike với Sinh cũng liên quan đến một cuộc mai phục khác của TQLC. Sau một đêm đi mai phục bình yên không có giao chiến, vào lúc sáng sớm tiểu đội của ông cùng lính địa phương quân tan hàng để trở về công việc thường nhật. Chỉ riêng ông còn nằm lại và ngủ quên trên cánh đồng lúa gần sát quốc lộ I. Viên chỉ huy nói với mọi người: “ Cứ để nó ngủ. Lát nữa thế nào thằng Sinh cũng ra đây với nó mà…”.

Là người dân xứ Mỹ đầy đủ tiện nghi vật chất, ông Mike không thể tưởng tượng ra được cái cảm giác an bình mà một cánh đồng lúa có thể ban tặng cho mình. Trong cái nắng sớm mai, đống rơm nằm gọn trong một góc nhỏ của cánh đồng lúa bao quanh bởi 04 con đê trở nên ấm áp lạ thường.

Hẳn là ông đã có một giấc ngủ bình yên với nhiều mộng đẹp. Khi ông mở mắt dậy, ông bắt gặp những tia nắng bình minh ấm áp, giữa một cảnh đồng quê yên ả, thanh bình, như thể là chiến tranh chưa bao giờ có mặt. Và cũng chính lúc ông mở mắt dậy, ông cũng thấy Joe đứng đó tự bao giờ, với nụ cười hiền lành chào đón ông, giống như một thiên thần bảo vệ che chở cho ông vậy.

Không có từ ngữ nào có thể diễn tả hết cái cảm giác thanh thản, bình an, vô tư mà ông cảm nhận được trong cái giây phút ấy. Lúc đó ông chỉ còn biết sống trọn vẹn với giây phút hiện tại nhiệm mầu, không nghĩ lại quá khứ buồn, không màng đến tương lai bất định.

Ông không muốn ngồi dậy, cũng không muốn đi đâu hết. Ông chỉ muốn duy trì thật lâu cái cảm giác độc nhất vô nhị lúc ấy. Chắc là Sinh cũng không thể hiểu được hết cảm giác tuyệt vời của ông lúc đó, nhưng em vẫn chia xẻ được phần nào niềm hạnh phúc không bờ bến của ông. Một người bạn bên cạnh mình trong những giây phút đáng nhớ trong đời như vậy, chắc hẳn phải là tri kỉ?

Ít lâu sau đó, ông cũng chia tay với Sinh cũng ngay trên con đường quốc lộ I giống như cuộc tạm biệt với Bé trước đây vậy. Nhưng lần này thì ông trở về Mỹ sau 13 tháng phục vụ tại VIệt Nam. Được trở về thế giới văn minh, về với nước Mỹ bình yên, trở về với gia đình, vậy mà ông không có được niềm vui trọn vẹn. Ông bắt đầu nhớ Việt Nam, nhớ Bé, nhớ Sinh. Sinh đã khóc rất nhiều trong ngày chia tay đó. Ông cũng muốn khóc. Ông để lại cho Sinh tất cả những gì mà ông có lúc bây giờ: tiền bạc, máy cassette, quần áo…

Nhưng ông biết là không gì có thể trả ơn đủ cho người đã cho mình tình yêu không điều kiện. Ông nhớ là ông có hứa là sẽ viết thư cho Sinh, là sẽ gặp lại Sinh & Bé trong ở Cầu Hai, hay ở Mỹ một ngày nào đó. Nhưng ông ân hận có một điều ông chưa nói với Sinh, với Bé: “Tôi yêu em, Sinh ơi!”. “Tôi yêu em, Bé ơi!”…

Trở lại Mỹ, Ông Mike có viết thư cho Bé, cho Sinh vài lần, nhưng không nhận được hồi âm. Rồi ông bận bịu với chuyện đi học, đi làm, chuyện gia đình con cái…Thấm thoát mà đã 43 năm qua rồi.

Ông chưa bao giờ trở lại Việt Nam vì quá bôn ba với đời sống ở Mỹ. Nhưng ông vẫn nghĩ đến cái ngày ông trở lại VIệt Nam. Đáp xuống sân bay Phú Bài. Đi theo quốc lộ I để trở lại Cầu Hai, Phú Lộc. Nhìn lại dãy Trường Sơn trùng điệp. Tìm lại cánh đồng lúa mà ông đã từng có được giây phút an lạc nhiệm mầu trong thời chiến.

Và quan trọng hơn cả, ông được gặp lại Bé và Sinh, những người đã cho ông tình yêu không điều kiện… Ở cái đất nước triền miên chiến tranh, ly loạn, rồi sau đó cả triệu người bỏ nước ra đi, ông biết là giấc mơ hạnh ngộ của ông khó mà thực hiện được. Nhưng ước mơ vẫn là lẽ sống của con người. Ông vẫn đang mơ, và mơ ước ngày giấc mơ của mình trở thành hiện thực…
“…Tôi đang mơ giấc mộng dài
Đừng lay tôi nhé, cuộc đời chung quanh…”
Đầu năm Nhâm Thìn, Việt Báo cùng các độc giả Việt Nam cầu chúc cho Ông Mike Murray thực hiện được giấc mơ đẹp nhất của đời mình…
Đoàn Hưng
Quí độc giả nào có biết tin tức về Bé & Sinh hiện nay đang ở đâu, xin vui lòng liệc lạc với:

Đoàn Hưng - Tel: 714 766 6422
hungdoan@vietbao.com
Xin chân thành cảm tạ.

VẠN MỘC CƯ SĨ
bình luận

Tại sao ông Mike không về Việt Nam tìm thử?Sau 1986, người Mỹ du lịch Việt Nam hà rầm kia mà! Theo tôi nghĩ chắc Sinh và Bé sau 1975 khó mà sống được vì các em ấy sẽ bị cộng sản kết tội làm tay sai cho đế quốc Mỹ. Chắc hai em đã bị giam ở Thái Nguyên hay Hoàng Liên sơn thôi! Sau 1975, các em cũng như các nghĩa quân, địa phương quân và những người ở xã thôn làm việc cho chính quyền miền Nam chắc chắn phải khổ lắm vì những đòn thù ghê gớm của cộng sản.
Có thể các em đã thay đổi danh tánh và chạy đến vùng khác. Nếu còn sống, các em nay đã 40-50. Nếu ông Mike muốn tìm e khó tìm được người cũ, vì cộng sản mua bán, làm người giả, giấy giả là chuyện thường khi đồng tiền ngự trị và chủ trương gián điệp hải ngoại. Cộng sản Miền Trung thì ác lắm. Sau 1975, cộng sản miền Trung tuyên bố:" Từ đây bọn ngụy quân sẽ phải khổ trăm lần" trong khi bọn cộng sản cai trị miền Nam thì phán" Từ rày tao sẽ sướng gấp trăm lần"! Ôi hai lời nói khác nhau biểu lộ hai con người khác nhau dù cùng một lò cộng sản!

PHẠM QUỲNH * NGÀY TẾT

2012-01-25T18:41:00.004-05:00

Tâm lý ngày Tết

Phạm Quỳnh

Lời dẫn của Phạm Tôn: Bài này Phạm Quỳnh viết bằng tiếng Pháp nhan đề Psychologie du Tet, đăng trên phần Pháp văn của Tạp chí Nam Phong số 149-1924, sau này có in trong Tiểu luận 1922-1932 (Essais 1922-1932) và đã được nhà văn Nguyên Ngọc dịch rất đạt ra tiếng ta, xuất bản năm 2007. Nhưng ở đây, xin giới thiệu với Thân hữu bản dịch của Tiến sĩ Phạm Thị Ngoạn, con gái Phạm Quỳnh, và là tác giả luận văn Tìm hiểu tạp chí Nam Phong để tạo thêm một nét hứng thú trong ngày Tết này.

Những dịp để cho cả một dân tộc cùng nhau hướng về một tình cảm, một tư tưởng, để cùng nhau rung động…thật là hiếm có. Thường phải có những sự xẩy ra khá quan trọng, có ảnh hưởng đến tính mạng cả một đoàn thể, để ai nấy đều phải để hết tâm trí vào.

Dân Việt Nam ta có cái may mắn, cái đặc ân là có một dịp vui chung cho tất cả, dịp ấy cứ đều đặn mỗi năm một lần vào ngày đầu xuân năm mới. Về dịp này tất cả đàn con đất Việt, từ người giàu cho đến kẻ nghèo, từ người tiên tiến cho đến kẻ thủ cựu đều một lòng một dạ, cùng nhau hớn hở đón chúa xuân, trong mấy ngày lễ long trọng, trang nghiêm mà cũng rộn ràng náo nhiệt biết bao! Ngày ấy là ngày TẾT.

“TẾT”, chữ màu nhiệm thay! Như đã chứa chất biết bao niềm vui mừng của cả một dân tộc vô tư vui vẻ, cứ mỗi năm, đến kỳ xuân tới là quên cả hết thẩy những nỗi lo lắng khó khăn của năm cũ để sẵn sàng hoan hỷ bước vào năm mới với chứa chan hy vọng.

Vậy thời ý nghĩa của ngày TẾT, của cái thực thể huyền bí ấy mà người ta sùng bái như một vị thần thánh có sức mạnh đến nỗi có thể khiến cho cả một dân tộc, trong khoảng mấy ngày tròn, đã cùng một tâm hồn, cùng một tình cảm, mà nhất là cùng một hy vọng tin tưởng ở ngày mai, hy vọng và tin tưởng mà nhiều khi họ rất cần phải có, để đương đầu với một cuộc đời vất vả bấp bênh…

TẾT không phải chỉ là ngày đầu năm mà thôi, vì nếu kể cả những ngày sửa soạn linh đình trước và những cuộc vui đùa giải trí sau, thì TẾT ít ra cũng phải kể tất cả là ba tuần. Nhưng dù sao tâm trạng của người ta mà ngày TẾT đã gây nên chưa dễ đã xóa nhòa trong chốc lát, và ta cũng nên thử nghiên cứu xem, để tìm hiểu giá trị đặc biệt của ngày lễ long trọng ấy.

TẾT không phải hoàn toàn không có nghĩa lý, mà lại còn bao trùm cả một “triết lý”.

Trong một năm bốn mùa liên tiếp nối nhau và đó là một hiện tượng tự nhiên rất quan trọng cho một dân tộc nông nghiệp. Theo như thuyết “Vũ trụ khai tịch” xưa, khoảng thời gian đông qua xuân tới là đánh dấu một thời kỳ hoàn toàn đổi mới, người và vạn vật thiên nhiên như sống lại và cùng nhau thông cảm trước sự đổi mới vui tươi để hăng hái đón mừng xuân mới. Trong mấy ngày cổ truyền ấy, con người ta phải hoàn toàn đổi mới, lột hết những gì cổ hủ của con người cũ đi mà tự tạo nên một tâm hồn mới mẻ; phải đuổi hết những tư tưởng yếm thế, phải tạo ra những ý vui, chỉ nói những lời ngọt ngào dễ thương, quên hết những hận thù, để đối với ai, – dù là kẻ thù chăng nữa- cũng một lòng khoan hồng bác ái. Như thế là ta đã góp phần vào sự gây dựng vũ trụ điều hòa, và do đó gây dựng hạnh phúc của xã hội và đồng thời hạnh phúc của chính mình. Những lời nặng nhẹ, những cử chỉ không hợp phép, những sự buồn bực, bất bình thổ lộ ra trong những ngày TẾT không những trái với lễ độ cổ truyền và rất kỵ trong những ngày tốt lành nhất của một năm ấy mà lại là một sự phản bội đối với vạn vật thiên nhiên, và như thế kẻ đã phạm tội ấy sẽ bị tai họa.

Dị đoan lại khiến cho người ta tin rằng tất cả những gì xẩy ra trong mấy ngày đầu năm đều có ảnh hưởng huyền bí, hay, dở đến cả một năm. Vì vậy sáng sớm ngày đầu năm, người khách đầu tiên đến nhà có thể coi như đã đem đến cho gia đình ấy hạnh phúc hay tai họa, tùy theo nếu người ấy là một người sướng hay khổ, có chức phận trong xã hội hay không, giàu hay nghèo, con cháu đông đủ hay hiếm hoi, tính nết tốt hay xấu, nhiều may mắn hay không…Một người có tang vừa đau khổ, một người rủi ro vừa bị thất bại trong công việc làm ăn…chớ nên đến thăm ai trong buổi sáng đầu năm vì sợ có thể sẽ đem lại rủi ro đến cho người ta. Để khỏi phải có những sự bất ngờ chẳng hay, người khách đầu tiên đến “xông đất” mỗi nhà, nghĩa là người khách có thể coi như sẽ đem lại may mắn hay rủi ro đến cho gia đình, đều được chủ nhà sắp đặt trước. Người ấy sẽ được lựa trong những bà con bè bạn thân thiết và là người được coi như có hạnh phúc đầy đủ, vừa giàu sang phú quí lại con cháu đầy đàn, để sáng sớm đầu năm làm “sứ giả” đem Hạnh phúc đến cho cả gia đình.

HẠNH PHÚC! Hạnh phúc là cái mộng đẹp mà hết thảy chúng ta ai cũng mong ước. Ở nước Nam này, mỗi năm xuân tới, người ta kêu gọi, cầu khẩn, tìm kiếm Hạnh phúc bằng đủ mọi cách. Họ ca ngợi Hạnh phúc trên những câu đối đỏ chói treo trên tường bên những cánh cửa nhà. Màu đỏ là màu tượng trưng điểm lành, điểm tốt, vì vậy từ sân nhà cho đến trên bàn thờ, mỗi gia đình, chỗ nào cũng rải rác đầy xác pháo đỏ cùng những cánh hoa đào. Người ta cũng thế, ai cũng có vẻ tạo ra một vẻ mặt sung sướng, vui tươi, niềm nở như để dễ quyến rủ cái Hạnh phúc nó như cái bóng phảng phất khó lòng mà nắm được, tựa hồ như con chim hoàng oanh của nhà thi sĩ nọ, ríu rít hót ca trên cành liễu này rồi phút chốc đã lại bay qua cành liễu khác. Thật không cái gì cảm động bằng cái lòng nguyện vọng thiết tha của cả một dân tộc, nguyện vọng đến được một đời sống thanh nhàn hạnh phúc, mà tất cả đều mơ ước, nhưng dễ mấy ai đã tới được!

Vậy thì TẾT là gì? Là lời kêu thiết tha của cả đàn dân Việt trong dịp vạn vật đổi mới, nói lên lòng tin tưởng ở năm mới sẽ đến, và sự khát khao một đời sống thảnh thơi sung sướng.

Ngày TẾT lại còn có một ý nghĩa khác nữa. Ngày TẾT còn là sự thánh hóa, sự ca tụng, tán dương chủ nghĩa gia tộc và sự thờ phượng tổ tiên. Với tư cách này TẾT có thể coi như một thiết lập có liên hệ mật thiết với sự thành lập gia tộc ở nước Việt Nam ta. Mấy ngày TẾT chính là những ngày mà cả đại gia đình đông đủ sống quây quần tụ họp làm một. Gia đình Việt Nam thường có cha mẹ, anh chị em, hay là cả ông bà cô chú, có khi lại có cả cụ nội ngoại ở cùng cả một nhà. Những gia đình có con cháu đi làm xa trong cả năm, đến kỳ TẾT đều trở về đông đủ dưới mái nhà của tổ tiên. Những hôm đó trên bàn thờ trang hoàng rực rỡ, những bài vị ghi tên tuổi các vị tổ tiên đã mất, đều được mở ra chưng bày, những đèn hương sắp lên nghi ngút, những đồ mã tượng trưng nén vàng nén bạc để cung hiến tổ tiên được chất thành từng đống.

Vì TẾT không phải chỉ là ngày vui cho người sống mà còn cả cho người chết nữa. Chính trong những ngày TẾT các vị tổ tiên ông bà đều về sống chung với gia đình con cháu. Hôm ba mươi Tết, mỗi gia đình đều có một lễ thỉnh mời tổ tiên về. Rồi cứ mỗi ngày hai lần, dâng lễ cúng cơm cùng nước trà bánh trái. Đến ngày thứ ba là ngày cúng tiễn biệt, để rồi hồn của tổ tiên lại trở về nơi chín suối, mang theo lời chúc tụng cùng tâm sự của con cháu mà các ngài vừa được chung sống trong mấy ngày Tết vừa qua, và tuy từ biệt ra về, tổ tiên vẫn không quên phù hộ và che chở cho con cháu bằng một cách huyền bí.

Trong mấy ngày Tết, người sống và người chết lẫn lộn chung sống dưới mái gia đình. Bà con bạn bè đến thăm viếng nhau ngày Tết, trước hết không quên đến kính cẩn lễ trước bàn thờ tổ tiên rồi mới cùng nhau chúc tụng năm mới.

Tết với những tượng trưng và nghi lễ của ngày ấy đã ghi vào đời sống của chúng ta một giai đoạn vui sướng, mà giai đoạn ấy chúng ta có cái may mắn là cứ mỗi năm ta lại được sống lại một lần. Sống mấy ngày hoan hỷ vui chung cả quốc dân, tự thấy mình đã cũng chia sẻ sự vui sướng ấy và cùng thông cảm với tất những người đồng chung về một ý thức, một tư tưởng, đó là niềm vui không phải nhỏ; niềm vui ấy, chính ngày Tết đã đem lại cho ta, và ta sẽ không bao giờ quên ơn.

Riêng về phần tôi, mõi lần ngó về dĩ vãng, nhớ lại những ngày thơ ấu, những năm của tuổi trẻ đã qua, ngày Tết đã để lại cho tôi toàn những kỷ niệm êm đềm.

Một ngày kia nếu phải bỏ phiếu để bãi bỏ cái ngày lễ ấy đi, thì dù ai biện lẽ phải gì hay ho tốt đẹp đến đâu, tôi cũng bỏ phiếu chống sự bãi bỏ ấy, mặc dầu họ có thể cho tôi là một anh thủ cựu bướng bỉnh hay liều lĩnh.

...............................................................................................................................................................................

Chú thích:

1.
Phạm Quỳnh (17 tháng 12 năm 1892 - 6 tháng 9[1] năm 1945) là một nhà văn hóa, nhà báo, nhà văn và quan đại thần triều Nguyễn (Việt Nam). Ông là người đi tiên phong trong việc quảng bá chữ Quốc ngữ và dùng tiếng Việt - thay vì chữ Nho hay tiếng Pháp - để viết lý luận, nghiên cứu. Ông có tên hiệu là Thượng Chi, bút danh: Hoa Đường, Hồng Nhân.

Ông được xem là người chiến đấu bất bạo động nhưng không khoan nhượng cho chủ quyền độc lập, tự trị của Việt Nam, cho việc khôi phục quyền hành của Triều đình Huế trên cả ba kỳ (Bắc, Trung, Nam), chống lại sự bảo hộ của Pháp và kiên trì chủ trương chủ nghĩa quốc gia với thuyết Quân chủ lập hiến.
Ngày 23/ 08/ 1945 ông bị Việt Minh bắt rồi bị thủ tiêu, mãi đến 1956 người ta mới tìm thấy di dài ông trong một khu rừng.
Ai là người ra lệnh giết Ông, chỉ có Trời mới biết.
Thương thay cho một nhà Trí thức, một nhà Văn hóa Việt chân chính !

2.
Chữ “Tết” tương đối đồng âm với chữ “Tiết” trong 24 “Tiết Khí” của lịch nông nghiệp Á đông (Âm lịch, Lịch mặt trăng..). Tết Cổ Truyền Việt Nam lại hầu như trùng với ngày đầu tiên của Tiết Lập Xuân, là ngày khởi đầu cho một mùa có tiết khí thuận lợi cho việc trồng trọt, gọi là ngày Nguyên Đán. Cho nên người Việt chúng ta bắt đầu là nhầm lẫn, sau đó là thành thói quen và cuối cùng đã biến Tết, một ngày lễ hội mừng năm mới theo Lịch nông nghiệp thành Tết Nguyên Đán.

Tết cổ truyền Việt Nam là một lễ hội truyền thống có liên quan đến việc trồng cấy cây nông nghiệp trong tập tục của người Việt cổ đại, chứ hoàn toàn không liên quan đến Tiết Nguyên Đán của Trung Hoa. Một số học giả cho rằng từ nguyên của Tết là xuất xứ từ Tiết Nguyên Đán bên Tàu là sai. Cũng chính vì vậy mà đã hình thành một khái niệm sai lầm trong nhận thức gọi Tết cổ truyền Việt Nam là Tết Nguyên Đán.

Ngày nay hầu như những bài viết của các học giả lịch sử, các nhà biên soạn từ điển, và ngay cả tầng lớp trí thức Việt Nam cũng như các chính khách, lãnh tụ Việt Nam khi viết về Tết cổ truyền hay chúc tụng Tết cổ truyền Dân tộc đều dùng từ “Tết Nguyên Đán”.

Sự nhầm lẫn vô tình này đã tạo ra suy nghĩ Tết cổ truyền Việt Nam có xuất xứ từ Trung Hoa. Và cho rằng chúng ta lệ thuộc vào Văn hóa Tàu.

Cũng chính vì suy nghĩ này mà một số trí thức Việt Nam ở hải ngoại đã hô hào chống Trung Quốc bằng cách gạt bỏ Tết Cổ truyền và Tết Trung thu ra khỏi sinh hoạt cộng đồng. Họ cuồng tín cho rằng làm như vậy mới thoát ra khỏi ách đô hộ Văn hóa của phương Bắc.

Tết cổ truyền Việt Nam là lễ hội có trước ngày lễ “Tân Niên”, lễ mừng ngày Nguyên Đán của người Tàu rất lâu. Và nếu như hai ngày lễ này có giống nhau về truyền thống, thì chính Người Trung Hoa bắt chước người Việt mới có lễ hội này chứ không thể nói rằng Tết cổ truyền Việt Nam xuất xứ từ Tàu được.

Không thể có chuyện cái có trước lại bắt chước cái có sau được, đó là nghịch lý.

Các bạn hãy xem Khổng Tử là bậc tổ sư cho lễ nhạc của Trung Hoa viết trong sách Kinh Lễ như sau: “:”Ta không biết Tết là gì, nghe đâu đó là tên của một ngày lễ hội lớn của bọn nguời Man, họ nhảy múa như điên, uống ruợu và ăn chơi vào những ngày đó, họ gọi tên cho ngày đó là “TẾ SẠ” (Tế Sạ là Khổng Tử phát âm chữ Thêts, là lễ hội năm mới của người Thái đất Phong Châu- TN)

Sách Giao Chỉ Chí cũng có đoạn viết “Bọn người Giao Quận thường tập trung lại từng phường hội nhảy múa hát ca, ăn uống chơi bời trong nhiều ngày để vui mừng một mùa cấy trồng mới, chúng gọi ngày đó là Nèn- Thêts, không những chỉ có dân làm nông mà tất cả người nhà của Quan lang, Chúa động cũng đều tham gia lễ hội này. Chỉ có bọn man di mới có ngày hội mà người trên kẽ dưới cùng nhau nhảy múa như cuồng vậy, bên ta không có sự Quân thần điên đảo như thế..”

Hai đoạn trích từ hai cuốn Kinh sử nổi tiếng của Văn hóa Trung Hoa đều khẳng định Tết của Việt có trước ngày “Tân Niên” Chinese new Year “, Thrếts Chìn” của người Tần Trung Hoa rất xa.

Tết cổ truyền của Việt Nam có từ thời Hồng Bàng, có trước cả thời Hùng Vương vì vậy mới có sự tích Lang Liêu gói bánh chưng bánh dày mừng Tết vua Cha chứ. Có nghĩa là Tết cổ truyền Việt Nam đã có hơn 4000 năm rồi.

3.
Trong khi lễ “Tân Niên- 新年 ” của người Tàu thì sao?

Theo lịch sử Trung Quốc, nguồn gốc Xuân tiết (春節), Tân niên (新年) hoặc Nông lịch tân niên (農曆新年). có từ đời Tam Hoàng Ngũ Đế và thay đổi theo từng thời kỳ.

Đời Tam đại, nhà Hạ (1767 TCN) Tân Niên chọn ngày đầu tháng giêng, tức tháng Dần. Nhà Thương (1122 TCN) lấy ngày đầu tháng Sửu, tức tháng chạp, làm tháng đầu năm. Nhà Chu (250 TCN) chọn tháng Tý, tức tháng mười một, làm tháng lễ mừng Tân Niên.

Đời Đông Chu, Khổng Tử đổi ngày Tân Niên vào một tháng nhất định là tháng Dần. Đời nhà Tần (thế kỷ 3 TCN), Tần Thủy Hoàng lại đổi qua tháng Hợi, tức tháng mười. Đến thời nhà Hán, Hán Vũ Đế (140 TCN) lại đặt ngày Tết vào tháng Dần, tức tháng giêng. Từ đó về sau, không còn triều đại nào thay đổi về khởi đầu năm mới nữa cho đến tận bây giờ.

Như vậy là ngày Tân Niên của Trung Hoa có sau ngày Tết cổ truyền Việt rất xa. Và thay đổi tứ tung. Còn ngày Tết cổ truyền của Tộc Việt vốn không thay đổi từ thượng cổ cho đến nay. Thế thì tại sao lại nói ngày Tết cổ truyền Việt Nam là có từ Tết Tàu được. Thậm đại vô lý.

Nếu tra theo từ Nguyên của chữ Tết, vốn chẳng liên quan gì đến chữ Tiết trong Tiết Nguyên Đán của Lịch Tàu cả. Vì bởi Nguyên Đán vốn không phải là Tiết trong 24 bốn Tiết khí của Thời tiết phân chia theo lịch Mặt trăng. Nguyên Đán chỉ là buổi sáng đầu tiên trong ngày khởi đầu của Tiết Lập Xuân thôi (Nguyên= Nguyên vẹn, khởi đầu, Đán= buổi sáng)

Nguyên Đán vốn không phải là Tiết khí, vả lại ngày Nguyên Đán là ngày đầu của Tiết Lập Xuân, mà ngày đầu của Tiết Lập Xuân không nhất thiết trùng với ngày Sóc (ngày có trăng) là ngày đầu tiên của tháng đầu tiên trong năm được. Vì vậy Tết không thể là “Tiết” Nguyên Đán và càng không phải là “Tết” Nguyên Đán được.

BÁNH CỔ TRUYỀN MIỀN TRUNG

2012-01-25T12:42:00.001-05:00

6 Loại Bánh Tết Cổ Truyền Miền Trung

Người miền Trung rất thích ăn bánh trong dịp Tết vì thế họ chế biến rất nhiều loại bánh mỗi độ Tết đến xuân về...

Dưới đây là 6 loại bánh truyền thống không thể thiếu trên đĩa bánh tết miền Trung.

1. Bánh lá răng bừa xứ Thanh

Trên mâm cỗ ngày Tết cổ truyền, tuy có rất nhiều thức ăn ngon nhưng luôn có thêm đĩa bánh lá răng bừa (chiếc bánh nhỏ, thon như răng của chiếc bừa) bốc khói nghi ngút, thơm lừng mùi hành mỡ, lá chuối thật hấp dẫn.

Nhân bánh lá răng bừa gồm hành khô, thịt ba chỉ băm nhỏ, mộc nhĩ trộn với hạt tiêu, muối vừa đủ. Nếu làm bánh lá răng bừa để lễ chay hoặc đi lễ chùa thì nhân bánh được làm bằng lạc hoặc đậu.

Sau khi gói xong, những chiếc bánh lá răng bừa bằng ngón tay trỏ hoặc như những chiếc răng bừa xinh xắn được xếp ngay ngắn vào nồi, sau đó đổ nước đun sôi rồi luộc chín.

2. Bánh Tổ

Bánh tổ được nhiều người miền Trung nói rằng có từ vua thời Lê Thánh Tôn. Khi đó, những người từ miền Bắc di cư vào vùng đất mới Quảng Nam nhớ về quê cha đất tổ, nên vào dịp tết họ làm một loại bánh bằng chất liệu sẵn có tại địa phương dâng cùng tổ tiên, tạ ơn trời đất.

Bánh tổ, có nơi gọi là bánh ổ, được làm từ đường đen và nếp hương. Đường đen là loại đường bát, cứng, sản xuất từ các lò đường thủ công trong làng, còn nếp chọn loại dẻo, thơm ngon.

3. Bánh in

Bánh in giống bánh khảo ở miền Bắc. Được làm từ gạo nếp xay mịn, sau đó mang đi phơi sương cho có độ ẩm thích hợp. Tiếp đó, đường bát cũng được nạo thành bột mịn, trộn đều vào bột bánh. Nhẹ tay úp khuôn bánh lên nong, nia có lót giấy hoặc lá chuối cho sạch, để lấy bánh ra.

Để bánh được cứng hơn, có thể phơi một nắng, hoặc dùng than củi nướng qua một lần, bánh sẽ cứng hơn và có mùi thơm hòa quyện của đường và nếp. Nay, phổ biến là bánh in có trộn thêm bột đậu xanh. Cũng có loại bánh in chỉ làm hoàn toàn bằng bột đậu xanh đã được rang chín xay mịn, trộn với đường đã thắng keo lại.

4. Bánh gừng

Bánh gừng nhưng không phải làm từ gừng mà người làm bánh chỉ nặn giống hình củ gừng. Bánh được đem chiên dầu cho phồng lên và có màu vàng như màu gừng.

Người ta cắm những củ gừng ấy vào tăm tre nhỏ rồi đem đặt thành hình tháp chung quanh một cái lõi làm bằng thân cây chuối. Tất cả đặt trên chiếc mâm gỗ trông như một khối tháp, toàn khối như vậy gọi là "quả bánh gừng".

5. Bánh su sê Huế

Được làm bằng bột sắn có nhân đậu xanh với dừa hay tôm chấy (tôm chấy là tôm tươi được rang xát cho nhỏ tơi ra), gói lá dừa đem hấp cách thủy.

Nếu như chiếc bánh ở ngoài Bắc có hình hơi tròn dẹt và được gói trong giấy bóng kính trang kim màu vàng hoặc đỏ, ăn hơi nhão và có vị của phẩm màu; thì ngược lại, bánh phu thê Huế lại được đóng khuôn trong những chiếc hộp lá dừa xinh xắn, thanh nhã, đáng yêu và ăn có vị giòn mát, thơm ngọt hấp dẫn.

6. Bánh măng

Bánh măng làm bằng măng tươi thái chỉ đem rim kỹ với đường, nấu lẫn với bột nếp. Sau đó cắt miếng, phủ lớp bột hoàng tinh bên ngoài rồi bọc bằng giấy bóng.