Thursday, December 22, 2016

THÔNG TIN & BÌNH LUẬN QUỐC TẾ


Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị.
Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị.

Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nói các quan hệ Mỹ - Trung đang đối mặt với những bất ổn mới, nhưng bằng sự tôn trọng các lợi ích cốt lõi của cả hai bên, mối quan hệ này sẽ vẫn ổn định. Ông Vương nói thêm rằng một cá nhân sẽ không cản trở được các mối quan hệ, ám chỉ Tổng thống đắc cử Donald Trump.
Sau khi ông Trump đắc cử hồi tháng trước, Chủ tịch Tập Cận Bình đã tiếp xúc ngay với ông Trump. Nhưng Bắc Kinh tỏ vẻ bất an về cuộc điện đàm giữa Tổng thống Đài Loan Thái Anh Văn với ông Trump, và những dấu hiệu cho thấy ông Trump có thể thay đổi chính sách đối với Đài Loan, cũng như những đe dọa của ông Trump là sẽ áp đặt mức thuế quan cao đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc.
Trong một cuộc phỏng vấn được báo Nhân Dân của Đảng Cộng sản Trung Quốc đăng hôm thứ Năm, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nói cuộc gọi giữa ông Tập và ông Trump là một dấu hiệu tích cực cho một sự chuyển đổi suôn sẻ trong quan hệ Mỹ - Trung.
Ông nói: “Dĩ nhiên, hướng tới phía trước, mối quan hệ Mỹ - Trung sẽ đối mặt với nhiều yếu tố phức tạp và bất định mới”.
Trích dẫn một thi phẩm cổ của Trung Quốc đã từng được ông Tập nhắc đến trong một diễn đàn cấp cao Mỹ - Trung hồi tháng 6, ông Vương nói: “Nhưng núi cao không cản được con sông đổ ra biển”.
Không nhắc đến tên của ông Trump, ông Vương nói “xu hướng lịch sử không thể bị thay đổi bởi ý chí của một cá nhân duy nhất”.

Tranh chấp Biển Đông cũng được xem là một yếu tố gây căng thẳng giữa Trung Quốc và chính quyền mới của ông Trump.
Tuần này, Trung Quốc trả lại một tàu lặn cho Hoa Kỳ trước đó đã bị một tàu hải quân Trung Quốc lấy đi trong vùng biển tranh chấp hồi tuần trước. Ông Trump cáo buộc Trung Quốc là đã đánh cắp tàu lặn của Mỹ.
Ông Vương Nghị nói bảo vệ chủ quyền của Trung Quốc là “sứ mệnh thiêng liêng” đối với công tác ngoại giao của nước này.
 http://www.voatiengviet.com/a/tq-noi-quan-he-my-trung-dang-gap-bat-on/3646816.html
Trang Chính | Tin Quốc tế

Tòa án Tối cao Nhật ủng hộ việc tái bố trí căn cứ Mỹ ở Okinawa

2016-12-20
Tòa án Tối cao Nhật Bản hôm nay ra phán quyết ủng hộ chính quyền Tokyo trong nỗ lực tái bố trí một căn cứ không quân Hoa Kỳ tại Okinawa.
Quyết định này được xem như một vố quan trọng đánh vào những thành phần chống đối tại địa phương phản kháng kế hoạch đó của chính phủ trung ương.
Chính phủ hai nước Hoa Kỳ và Nhật Bản muốn di chuyển căn cứ không quân ngay tại khu đông đúc dân cư ở Okinawa đến một khu vực thưa thớt người ở với lý do an ninh. Tuy nhiên, nhiều người dân Okinawa buộc phải chuyển căn cứ Hoa Kỳ ra khỏi địa phương của họ.
Vào tháng 9 vừa qua, một tòa cấp cao Nhật Bản cũng ra phán quyết cần tôn trọng quyết định của chính quyền trung ương, vì nhiệm vụ căn bản đối với quốc phòng và ngoại giao Xứ Phù Tang.
Sau đó chính quyền thành phố Okinawa kháng cáo, và hôm nay Tòa Tối cao Nhật Bản ra phán quyết bác đơn kháng án của chính quyền Okinawa.
Xin được nhắc lại, Okinawa nằm ở vị trí chiến lược tại khu vực biển Hoa Đông. Đây được xem là một pháo đài của quân đội Hoa Kỳ kể từ khi kết thúc Chiến tranh Thế giới lần thứ hai.
Từ Okinawa, chiến đấu cơ và quân đội Mỹ có thể xuất phát để đối phó lại bất cứ cuộc xung đột nào xảy ra ở khu vực Châu Á.
 http://www.rfa.org/vietnamese/internationalnews/japan-topcourt-backs-okinawa-base-12202016102005.html






Chính phủ Nhật phê chuẩn ngân sách quốc phòng kỷ lục


media 
Thủ tướng Shinzo Abe duyệt đội quân danh dự tại bộ Quốc Phòng Nhật Bản, Tokyo, ngày 12/09/2016KAZUHIRO NOGI / AFP
Hôm nay 22/12/2016, chính phủ Nhật Bản thông qua một ngân sách quốc phòng mới với số tiền kỷ lục 5.100 tỉ yen, tương đương 44 tỉ đô la, tăng 1,4% so với năm ngoái.
Đây là năm thứ năm liên tiếp Tokyo tăng ngân sách quốc phòng. Đối với chính quyền Nhật, việc gia tăng chi phí quân sự là nhằm để đối phó với sự bành trướng quân sự của Trung Quốc đặc biệt tại Biển Hoa Đông, và các đe dọa hạt nhân Bắc Triều Tiên.
Theo thông tin của bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ, được tờ Wall Street Journal trích dẫn, ngân sách quốc phòng năm 2015 của Nhật chiếm 1% GDP, trong lúc Trung Quốc chi 214,8 tỉ đô la cho quân sự, chiếm 1,9% GDP.
Thông tín viên Frédéric Charles tường trình từ Tokyo:
« Nhật Bản sẽ tăng cường lực lượng tuần duyên, với 1,5 tỉ đô la để mua thêm năm tàu tuần tiễu, và tuyển mộ thêm hơn 200 binh sĩ. Nhật Bản và Trung Quốc đang tranh chấp một số đảo tại vùng Biển Hoa Đông, thuộc quần đảo Senkaku, mà Trung Quốc gọi là Điếu Ngư, nằm ở phía tây đảo Okinawa.
Kể từ năm 2012, tàu tuần duyên và tàu hải quân Trung Quốc qua lại hàng ngày khu vực xung quanh quần đảo hiện do Nhật kiểm soát.
Quân đội Nhật Bản tập trung phát triển các lực lượng cơ động, với sự yểm trợ của nhiều chiến đấu cơ, tàu chiến, tàu lưỡng thể. Các phương tiện này được bố trí tại khu vực phía nam để đối phó với Trung Quốc, thay vì ở phía bắc, như trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, khi Liên Xô là mối đe dọa chủ yếu.
Tăng ngân sách quốc phòng đến mức kỉ lục là câu trả lời của chính quyền Nhật đối với tổng thống tân cử Mỹ. Quan điểm của ông Donald Trump là yêu cầu Tokyo tăng đóng góp tài chính cho các căn cứ quân sự Mỹ trên đất Nhật, hoặc bảo đảm được khả năng tự vệ với việc xây dựng lực lượng hạt nhân của riêng mình.

Trên thực tế, Tokyo đã đảm nhận toàn bộ chi phí cho các căn cứ Mỹ tại Nhật, và Tokyo cũng đã sửa đổi bản Hiến pháp chủ hòa, để có thể hội nhập với chiến lược an ninh quốc phòng mới của Hoa Kỳ ».
Theo hiệp ước an ninh song phương Nhật-Mỹ, khoảng 54.000 binh sĩ Hoa Kỳ có mặt tại Nhật có nhiệm vụ giúp Nhật phòng vệ đất nước. Hàng năm Nhật Bản chi khoảng 500 tỉ yen (tương đương 4,5 tỉ đô la), tức gần 10% ngân sách quốc phòng cho các căn cứ Mỹ tại đây.
Theo tờ Wall Street Journal, trong dự án ngân sách này, có khoản chi 65 tỉ yen cho chương trình phát triển một hệ thống tên lửa đánh chặn mới trong hải quân, phối hợp với Hoa Kỳ.
Dự án ngân sách quốc phòng của chính phủ Nhật còn đợi Quốc Hội chính thức phê chuẩn.
 http://vi.rfi.fr/chau-a/20161222-chinh-phu-nhat-phe-chuan-ngan-sach-quoc-phong-ky-luc

Trung Quốc cung cấp súng và trang thiết bị chống ma túy cho Philippines

RFA
2016-12-20
Trung Quốc đề nghị cung cấp cho Philippines súng và các trang thiết bị trị giá 14 triệu đôla để sử dụng trong chiến dịch chống ma túy mà Tổng thống Rodrigo Duterte phát động ngay sau khi lên nhậm chức hồi cuối tháng 6 vừa qua.
Bộ trưởng Quốc phòng Philippines hôm nay cho biết đề nghị này đã được chính Đại sứ Trung Quốc ở Manila đưa ra khi gặp Tổng thống Duterte và người đứng đầu ngành quốc phòng Philippines vào ngày hôm qua.
Bộ trưởng Delfin Lorenzana nhắc lại lời của Đại sứ Trung Quốc là biết được yêu cầu chống khủng bố và ma túy của Tổng thống Philippines nên Bắc Kinh muốn giúp đỡ.
Phía Philippines có thể sử dụng khoản 14 triệu đôla để mua vũ khí loại nhỏ, tàu cao tốc và kính nhìn trong đêm. Thỏa thuận về khoản hỗ trợ này có thể được đúc kết trước cuối năm nay.
Ngoài ra tin cũng cho biết phía Trung Quốc có đề nghị cho Philippines một khoản vay dài hạn 500 triệu đôla vào sang năm để Manila chi dùng trong công cuộc chống khủng bố và chiến dịch chống ma túy.
Hãng thông tấn AFP cho biết đại sứ quán Trung Quốc chưa có phúc đáp cho hãng này về tin vừa nêu.

Ông Trump kêu gọi mở rộng khả năng vũ khí hạt nhân Mỹ


Trong một dòng tin trên Twitter, ông Trump nói: “Mỹ phải mạnh mẽ tăng cường và mở rộng khả năng hạt nhân của mình.”
Trong một dòng tin trên Twitter, ông Trump nói: “Mỹ phải mạnh mẽ tăng cường và mở rộng khả năng hạt nhân của mình.”
Tổng thống tân cử Mỹ Donald Trump ngày 22/12 kêu gọi Mỹ mở rộng khả năng vũ khí hạt nhân, một tín hiệu cho thấy ông có thể sẽ ủng hộ tiêu tốn cho công việc hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân đang lỗi thời của Mỹ.
Không rõ điều gì khiến ông đưa ra lời kêu gọi này, nhưng trước đó trong cùng ngày, Tổng thống Nga Vladimir Putin phát biểu rằng Moscow cần ‘tăng cường khả năng quân sự của các lực lượng hạt nhân chiến lược.’
Trong một dòng tin trên Twitter, ông Trump nói: “Mỹ phải mạnh mẽ tăng cường và mở rộng khả năng hạt nhân của mình.”
Trong thập niên tới, các tàu ngầm phi đạn đạn đạo, máy bay ném bom, phi đạn phóng từ mặt đất của Mỹ dự kiến sẽ hết thời hạn sử dụng hiệu quả. Duy trì và hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân này ước tính mất khoảng 1 ngàn tỷ đô la trong 30 năm, theo các con số ước tính độc lập.
Mỹ là một trong năm quốc gia vũ khí hạt nhân được phép duy trì kho hạt nhân theo Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí Hạt nhân. Các nước khác gồm Nga, Anh, Pháp, và Trung Quốc.
 http://www.voatiengviet.com/a/ong-trump-keu-goi-mo-rong-kha-nang-vu-khi-hat-nhan-my/3647857.h

Tổng thống Philippines đối diện vụ điều tra 'giết người'

  • 6 giờ trước




Philippine President Rodrigo Duterte during a ceremony at the presidential palace in Manila. 22 December 2016Image copyright Reuters
Image caption Ông Duterte bác bỏ những quan ngại về chính sách chống ma túy của mình
Cơ quan giám sát nhân quyền độc lập của Philippines cho biết họ sẽ điều tra tuyên bố của Tổng thống Rodrigo Duterte rằng đích thân ông đã giết chết nghi phạm ma túy trong thời gian làm thị trưởng thành phố Davao.
Ủy ban Nhân quyền cũng sẽ xem xét các phúc trình theo đó nói 'biệt đội tử thần' đã giết chết hàng trăm người dân ở thành phố phía nam này.
Ông Duterte hồi tuần trước xác nhận với BBC rằng ông đã từng tự tay bắn chết ba người đàn ông.
Kể từ khi được bầu làm tổng thống vào tháng Năm, ông đã tiến hành cuộc chiến chống ma túy một cách vô cùng bạo lực.
Những người chỉ trích nói rằng ông đã khuyến khích cảnh sát, nhân viên trị an và lính đánh thuê bắn chết tại chỗ các đối tượng bị nghi là buôn bán ma túy và người nghiện. Gần 6.000 người được cho là đã bị giết chết.
Ông Duterte từng làm thị trưởng Davao trong hai thập niên. Trong thời gian đó, ông nổi tiếng về việc mạnh tay trấn áp tội phạm và bị cáo buộc tài trợ cho 'biệt đội tử thần'.
Hôm thứ Ba, Trưởng Cao ủy Nhân quyền Liên Hiệp Quốc Zeid Ra'ad al-Hussein cho biết tuyên bố của ông Duterte "rõ ràng cấu thành tội giết người" và ông kêu gọi các cơ quan chức năng điều tra xem xét vấn đề.
Chito Gascon, người đứng đầu Ủy ban Nhân quyền Philippines, hôm thứ Tư nói rằng một nhóm các nhà điều tra sẽ tiến hành xem xét vụ việc.
Ông nói với BBC rằng cuộc điều tra từng được tiến hành đối với những gì diễn ra tại Davao đã kết luận hồi năm 2012 rằng không có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy ông Duterte trực tiếp tham gia vào các vụ giết người, nhưng ủy ban đã khuyến nghị buộc tội ông "theo học thuyết về trách nhiệm chỉ huy".
Các công tố viên, tuy nhiên, đã không làm theo khuyến nghị này.
"Nay, với việc ông ấy thừa nhận... chúng tôi đang tìm kiếm bằng chứng liên quan trực tiếp tới những liên kết giữa ông Duterte với các vụ giết người," ông nói với chương trình Newshour của BBC.




Senator Leila De Lima at a Senate inquiry in Pasay City, south of Manila, Philippines, 5 December 2016Image copyright EPA
Image caption Thượng nghị sĩ Leila de Lima nói rằng lời thừa nhận của ông Duterte có thể dùng làm căn cứ buộc tội ông
Ông Gascon nói thêm rằng ông Duterte được miễn truy tố trong khi tại chức.
Nhưng ông nói thêm: "Ngay cả khi chúng tôi không thể buộc tội khi ông Duterte là Tổng thống, tôi nghĩ điều quan trọng là chúng tôi có hồ sơ và tài liệu [về các sự kiện] để đến lúc thích hợp, chúng tôi đã có chứng cớ được bảo đảm để mọi người cuối cùng có thể chịu trách nhiệm về những gì họ đã làm."
Hồi đầu tháng này, ông Duterte nói với một nhóm các lãnh đạo doanh nghiệp rằng: "Tại Davao tôi từng đích thân làm điều đó [giết người]. Chỉ là để cho họ [cảnh sát] thấy rằng nếu tôi có thể làm điều đó tại sao họ lại không."
Phát ngôn viên của ông sau đó đã khẳng định đây chỉ là những "lời dằn mặt" và phủ nhận việc ông Duterte đã giết bất cứ ai.
Nhưng nói chuyện với BBC một vài giờ sau, ông Duterte nói: "Tôi đã giết chết khoảng ba người... Tôi không biết có bao nhiêu viên đạn từ khẩu súng của tôi xuyên vào trong cơ thể của họ. Chuyện đó đã xảy ra và tôi không thể nói dối về n
Một trong những người chỉ trích Tổng thống gay gắt nhất ở Philippines, Thượng nghị sĩ Leila de Lima, cho biết lời thừa nhận của ông có thể là căn cứ để buộc tội.
Nhưng hôm thứ Tư, chính phủ đã đệ đơn cáo buộc hình sự bà de Lima, theo đó nói bà đã cố gắng phá hoại cuộc điều tra của Quốc hội đối với cáo buộc bà tham gia buôn bán ma túy. Bà mạnh mẽ bác bỏ việc đã có bất kỳ hành vi sai trái nào.
Đầu tuần này, bà de Lima nói với BBC rằng bà lo sợ cho mạng sống của mình, nhưng sẽ không để cho sự hăm dọa khiến bà phải im lặng.
Ông Duterte đã bác bỏ những quan ngại về chính sách chống ma túy của mình

Alibaba bị Hoa Kỳ đưa lại vào danh sách bán hàng giả

  • 22 tháng 12 2016




Alibaba hàng giảImage copyright Reuters
Image caption Alibaba lập kỷ lục khi thu hút đầu tư 25 tỉ usd
Tập đoàn kinh doanh qua mạng khổng lồ của Trung Quốc là Alibaba vừa bị Hoa Kỳ đưa trở lại vào danh sách các hãng chuyên bán đồ giả mạo.
Trước đó bốn năm, Alibaba đã được gỡ khỏi danh sách đen này, nhưng nhà chức trách Hoa Kỳ nói trang bán hàng trực tuyến Taobao của hãng đang được dùng để bán hàng giả 'chất lượng cao'.
Tập đoàn phủ nhận mọi cáo buộc và khẳng định chính sách của công ty đã giúp việc bán hàng trực tuyến tốt hơn trước đây.
Alibaba cũng cho rằng 'bầu không khí chính trị' của Hoa Kỳ hiện nay là nguyên nhân khiến tên của hãng bị đưa trở lại 'danh sách đen'.
Trong thời gian vận động tranh cử, Tổng thống đắc cử Donlad Trump thường xuyên đưa ra những lời cáo buộc với các công ty của Trung Quốc về việc ăn cắp sở hữu trí tuệ.
Hoa kỳ điều tra thép TQ
Hillary và Trump: ai tốt hơn cho KT châu Á
Chủ tịch Michael Evans của Alibaba Group cho biết rất 'thất vọng' bởi quyết định của Hoa Kỳ, đồng thời đặt dấu hỏi liệu quyết định này được đưa ra 'dựa trên những yếu tố thực tế hay là do tình hình chính trị hiện nay'.




Alibaba hàng giảImage copyright Getty Images
Image caption Alibaba bị Liên hiệp chống hàng giả quốc tế đình chỉ vào tháng 05/2016.
Tập đoàn bán lẻ qua mạng của Trung Quốc và trang bán hàng trực tuyến của họ là Taobao đã bị cáo buộc bán hàng giả từ khá lâu.
Vào hồi đầu năm, Taobao cho biết đã tăng cường kiểm soát đối với việc bán các mặt hàng hạng sang, yêu cầu nhà cung cấp chứng minh nguồn gốc của hàng hóa.
Vào hồi tháng Năm 2016, tổ chức Liên hiệp chống hàng giả quốc tế (IACC) đã ban hành lệnh cấm đối với Alibaba do những quan ngại về vi phạm bản quyền.
Hơn 250 thành viên của IACC, bao gồm Gucci America và Michael Kors, đã dọa sẽ rời khỏi tổ chức này để phản đối tư cách thành viên của Alibaba.
Alibaba - cũng là tập đoàn bán lẻ trực tuyến lớn nhất của Trung Quốc- đã tham gia giao dịch trên Sàn chứng khoán New York từ tháng Chín 2014 và lập kỷ lục khi thu hút số tiền đầu tư lên đến 25 tỉ đô la Mỹ.http://www.bbc.com/vietnamese/business-38402813




2016: Năm của mọi sự bất ngờ


media 
Một trong những bất ngờ lớn trong năm 2016: Donald Trump đắc cử tổng thống Hoa KỳREUTERS/Shannon Stapleton
Có lẽ sẽ không ngoa chút nào khi đánh giá năm 2016 là « năm kinh khủng », như Victor Hugo đã từng ví cho năm 1871, năm mang đậm dấu ấn của cuộc xâm lăng Đức và thời kỳ Công Xã Paris. Nhưng năm 2016 cũng phong phú những sự kiện ngoài dự đoán mà chúng ta có thể xem đấy như là năm của mọi sự bất ngờ. Vì sao ?
Ông Renaud Giraud trên mục Ý kiến độc giả của báo Le Figaro ngày 20/12/2016 điểm lại những sự kiện nổi bật nhất trong năm qua và đề xuất hai hướng đi cho ngành ngoại giao Pháp.
Brexit khai màn
Bất ngờ thứ nhất chính là Brexit. Thông qua lá phiếu cuộc trưng cầu dân ý ngày 23/6/2016, cử tri Anh quốc đã quyết định chấm dứt 43 năm chung sống với Liên Hiệp Châu Âu. Mối họa tan rã dần dần Liên Hiệp Châu Âu lăm le xuất hiện. Kết quả của cuộc bỏ phiếu này trước hết thể hiện sự nổi dậy của người dân Anh chống lại tầng lớp lãnh đạo. Hiện tượng bất mãn này giờ trở nên phổ biến ở khắp các quốc gia phương Tây.
Đúng như mô tả của nhà địa lý học Christophe Guilluy, toàn cầu hóa làm gia tăng sự bất bình đẳng và tạo ra một sự chia rẽ xã hội và lãnh thổ ngay trong lòng xã hội phương Tây, giữa một bên là vài khu đô thị hội nhập tốt với toàn cầu hóa và bên kia là những vùng phụ cận rộng lớn, những vùng thiệt thòi của sự toàn cầu hóa. Về mặt chính trị, những khu vực này bỗng trở nên náo nhiệt do một cơn phẫn nộ chống lại tầng lớp ưu tú, bằng cách chỉ dựa vào đòi hỏi một chính sách bảo hộ và đường biên giới.
Donald Trump và chính sách đối ngoại với Nga và Trung Quốc
Cũng chính cơn phẫn nộ đó là nguyên nhân của một sự bất ngờ thứ hai trong thế giới Anglo-Saxon : Thắng lợi của Donald Trump trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ hồi tháng 11/2016. Người ta đã lầm khi nghĩ rằng chiến thắng của ông Trump sẽ là sự khởi đầu của một bước ngoặt chuyên chế của Hoa Kỳ.
Nhưng sự gắn kết vào quyền và tự do chính là nền tảng về bản sắc chính trị người Anglo-Saxon. Khi bỏ phiếu chọn Trump, cử tri Mỹ không mong muốn đoạn tuyệt với nền dân chủ, mà chối bỏ tầng lớp lãnh đạo của họ nhưng vẫn ở lại trong cái khung nền dân chủ.
Trong chính sách đối ngoại, cũng chính làn gió thực tiễn đó đang thổi qua ba cường quốc quân sự phương Tây. Theresa May (Anh), Donald Trump (Mỹ) và Franҫois Fillon (Pháp) chia sẻ ý tưởng là đã đến lúc nối lại quan hệ ngoại giao với Matxcơva.
Mặt khác, một sơ đồ ngược so với tình hình năm 1972 đang được thiết lập tại Washington : Vào đầu những năm 1970, Nixon và Kissinger xích lại gần với Trung Quốc để chống Liên Xô, thì ngày nay, Trump sẽ tìm cách xích lại gần Nga, để chia rẽ nước này với Trung Quốc.

Rodrigo Duterte, bất ngờ lớn thứ ba
Việc Mỹ xích lại gần Nga trở nên khẩn cấp cũng do một bất ngờ lớn thứ ba trong năm 2016 : Tiến triển chính trị của Philippines hướng đến sự chuyên chế. Tháng 5/2016, Rodrigo Duterte có xu hướng dân túy đã đắc cử tổng thống và tung ra một chiến dịch bài trừ ma túy ngoạn mục. Một chiến dịch chà đạp lên tất cả các nguyên tắc Nhà nước pháp quyền.
Những người tiêu thụ chất gây nghiện bình thường tại các khu ổ chuột đã bị các biệt đội tử thần bắn hạ một cách lạnh lùng. Bề ngoài, ông Duterte đang dẫn đất nước đi đến sự sụp đổ. Hoa Kỳ đã có những lời chỉ trích mạnh mẽ chống lại chính sách được cho là phản tác dụng. Nhưng những lời chỉ trích này chẳng mang lại một chút tự do nào cho người Philippines, mà còn dẫn đến việc định hướng lại chính sách đối ngoại của Manila.
Trên thực tế, Philippines vẫn nằm dưới sự bảo hộ của Hoa Kỳ kể từ khi giành được độc lập, nay ông Duterte đã quyết định chấm dứt mối quan hệ đặc quyền này và xích lại gần với Trung Quốc. Việc mất đồng minh Philippines đã gây chao đảo thế cờ tại vùng Đông Nam Á.

Trung Đông và Thổ Nhĩ Kỳ hạ màn
Bất ngờ thứ tư, tấm bản đồ Trung Đông đang được nắn lại do sự lật ngược ngoạn mục tình hình Syria theo hướng có lợi cho chế độ Bachar al Assad. Tháng 9/2015, quân nổi dậy Syria, được phương Tây, các nước vùng Vịnh và Thổ Nhĩ Kỳ hỗ trợ đã tưởng có thể chiếm được Damas. Nhưng chính sự can thiệp của Nga đã cứu chế độ trong đường tơ kẽ tóc và cho phép tái chinh phục Aleppo, thành phố lớn thứ hai của Syria. Giờ thì Nga đang thay thế Hoa Kỳ đóng vai quốc mẫu trong khu vực.
Cũng trong vùng này, cú đảo chính hụt tại Thổ Nhĩ Kỳ hôm 15/7 do một nhóm binh sĩ quân đội, có liên hệ với giáo phái Gulen thực hiện đã tạo nên mối bất ngờ lớn thứ năm. Thất bại của cuộc đảo chính này đã tạo cơ hội cho tổng thống Erdogan củng cố quyền lực và dẫn đến một chiến dịch thanh trừng lớn chưa từng có, vượt ra khỏi phạm vi giáo phái Gulen.
Được củng cố ở trong nước và mong muốn giữ khoảng cách với Hoa Kỳ, ông Erdogan với cái nhìn thực dụng đã thực hiện thành công một cú hòa giải ngoạn mục với Nga, khép lại trang quan hệ song phương năm 2015 do vụ không quân Thổ bắn hạ chiến đấu cơ Nga. Vụ ám sát đại sứ Nga tại Ankara hôm thứ Hai 19/12/2016 có lẽ chẳng làm thay đổi tình thế.
Bài học nào cho ngoại giao Pháp ?
Bài học nào cần được rút ra từ một năm như thế cho nền ngoại giao Pháp ? Tác giả cho rằng có hai hướng chủ đạo.
Thứ nhất là phải có óc thực tiễn. Trước sự bất ngờ, cần có sự mềm mỏng và thực dụng, như hình ảnh của những con báo. Hãy xem xét thực tế như chính bản thân nó : chúng ta không nên tự khép mình trong một khuôn khổ cứng nhắc, từ bỏ việc lên lớp đạo đức để chỉ tỏa sáng bằng chính tấm gương của mình, hãy xem xét vấn đề trên phương diện tính hiệu quả và bảo tồn các lợi ích của Pháp.
Thứ hai là độc lập quốc gia. Trong một thế giới ngày càng bấp bênh, nơi mà sự bất ngờ và ngẫu nhiên làm chủ, ngay chính những đồng minh lâu đời nhất, họ cũng chỉ có thể sống sót, đối phó được với những điều bất ngờ bằng cách dựa vào chính sức lực của mình.
http://vi.rfi.fr/quoc-te/20161222-2016-nam-cua-moi-su-bat-ngo 


2016, năm hoàng hôn của các nền dân chủ non trẻ Á châu

Tú Anh
,
 2016, năm hoàng hôn của các nền dân chủ non trẻ Á châu
Xuống đường nhân Ngày Nhân Quyền ( Human Rights Day). Ảnh chụp tại Manila, Philippines ngày 10/12/2016.TED ALJI

Trên đây là hai nhận xét chung của giới quan sát về thời sự châu Á năm 2016. Thông tín viên Arnaud Dubus từ Bangkok tổng kết :
Toàn cảnh các nền dân chủ non trẻ ở Đông Nam Á như thế nào trong năm sắp kết thúc? Nhìn chung, 2016 không phải là năm tốt đẹp cho các quyền tự do tại những quốc gia mà chế độ đa đảng được công nhận ?
Arnaud Dubus : Như anh đã trình bày, Đông Nam Á bước vào một khúc quanh với những chính quyền độc đoán trong năm 2016, một bước ngoặt đã manh nha xuất hiện từ một năm trước.
Tại Thái Lan, chính quyền quân sự độc đoán tiếp tục củng cố quyền lực với bản Hiến Pháp đẩy các đảng đối lập qua bên lề sinh họat chính trị. Quân đội có thể đứng sau hậu trường chỉ đạo mọi chính sách quốc gia. Đến tháng 12 thì họ ban hành đạo luật về internet cực kỳ hà khắc, đúc kết một năm suy thóai nhân quyền. Giới tướng lĩnh Thái Lan dường như đang nắm thượng phong trong khi đối lập chống độc tài bị xuống tinh thần từ khi bản Hiến Pháp mới được thông qua bằng trưng cầu dân ý.
Tại Malaysia, nơi mà nền dân chủ được phô trương, thủ tướng Najib Razak bác bỏ mọi cáo buộc tham nhũng ở qui mô lớn. Ông cho bỏ tù những lãnh tụ phong trào đòi bầu cử trước kỳ hạn. Chưa bao giờ trong lịch sử Malaysia mà một vị thủ tướng bị mất lòng dân lại cố bám trụ bằng mọi thủ đoạn như ông Najib Razak.
Tại Philippines, Rodrigo Duterte đắc cử tổng thống, đã đưa Philippines này vào tình trạng một nước vô luật pháp. Trong bảy tháng qua, cảnh sát và dân quân đã hạ sát 6.500 người. Trong số nạn nhân, ngoài những người sử dụng ma túy, kẻ tình nghi buôn bán ma túy, còn có những người vô can, chẳng liên hệ gì đến tệ nạn xã hội này. Với chính phủ Duterte, những vụ hành quyết ngoài khuôn khổ pháp luật như thế này không bị điều tra hay truy tố. Chính phủ cũng không có biện pháp kiểm soát các nhóm dân quân.
Tại Cam Bốt, sau gần 40 năm cầm quyền, rõ ràng là ông Hun Sen sẵn sàng bảo vệ chiếc ghế thủ tướng bằng mọi giá. Uy tín đảng đối lập (Cứu Nguy Dân Tộc) của Sam Rainsy gia tăng nhiều trong lòng dân chúng Cam Bốt trước cuộc bầu cử năm 2018. Tuy nhiên, cũng như lần bầu cử cách nay 5 năm, 2013, lần này ông Hun Sen không ngần ngại dùng các biện pháp đe dọa, bạo hành, các thủ đoạn pháp lý và chính trị để đánh phá đối lập. Nhiều chính trị gia đối lập như ông Khem Sokha, sau một thời gian bị giam, chỉ được thả nhờ có lệnh ân xá của quốc vương Sihamoni. Một chi tiết đáng được lưu ý : thủ tướng Cam Bốt từng tuyên bố ông là « fan », là người ngưỡng mộ tổng thống Philippines.
Công luận biết tổng thống Rodrigo Duterte chủ trương tái lập án tử hình. Điều không ai ngờ là vào lúc người dân Philippines chuẩn bị Giáng Sinh và năm mới thì nhà lãnh đạo tự khoe « tự tay bắn giết » đề ra định mức : mỗi ngày hành hình từ 5 đến 6 tội phạm.
Dự luật tái lập án tử hình sẽ được đưa ra quốc hội biểu quyết vào tháng 01/2017.
Án tử hình tại Philippines đã được bãi bỏ vào năm 2006 sau một chiến dịch vận động hành lang của Giáo Hội Công Giáo. Bình luận về tuyên bố « quota hành quyết » của tổng thống Duterte (ngày 17/12/2016) Chủ tịch Hội Đồng Giám Mục Philippines, đức cha Jerôme Secillano lo ngại : Philippines có thể đã bị xem là một nước man rợ, giờ đây sắp trở thành thủ đô thế giới của án tử hình.
Cao ủy nhân quyền Liên Hiệp Quốc Zeid Ra’ad Al- Hussein, trong bức thư gửi Quốc hội Philippines cảnh báo : Manila vi phạm bổn phận quốc tế nếu tái lập án tử hình. Đặt ra quota hành quyết mỗi ngày là hành động quá trớn.
Nếu hình ảnh Philiipines bị xấu đi vì tổng thống Duterte xem nhẹ luật pháp và sinh mạng công dân, thì Miến Điện của bà Aung San Suu Kyi, Nobel hoà bình 1991 ra sao ? Đối lập dân chủ lên cầm quyền từ tháng 04/2016 dường như không đáp ứng được những hy vọng mong chờ vì bị bản Hiến Pháp do chính quyền quân sự để lại trói tay. Nội chiến vẫn tiếp diễn, số phận người Hồi Giáo Rohingya vẫn hẩm hiu và tình hình tự do báo chí cũng không khả quan hơn so với thời điểm chính phủ dân sự mới lên.
Arnaud Dubus : Rất thất vọng. Không những bà Aung San Suu Kyi tỏ ra cứng rắn với cộng đồng người Rohingya, thiểu số theo đạo Hồi ở miền tây Miến Điện bị an ninh, cảnh sát kỳ thị bạc đãi mà về quyền tự do báo chí cũng thụt lùi. Dường như bà Aung San Suu Kyi không dám chấp nhận rủi ro và sợ mất uy tín nếu chính phủ của bà đi ngược lại xu hướng chung, dân tộc chủ nghĩa và bài đạo Hồi, của đa số dân Miến Điện.
Một số vụ phóng viên bị bắt hoặc bị ám sát đã xảy ra trong năm nay. Nhưng bà Aung San Suu Kyi không phản ứng gì vì bà bị phe quân nhân trói tay. Dù từ bỏ quyền lực chính trị nhưng phe nhà binh vẫn nắm các bộ quan trọng trong chính phủ.
Trong bầu không khí ảm đảm này, vẫn còn một tia hy vọng bừng lên tại bán đảo Triều tiên.
Đối với giới quan sát, tai tiếng chính trị gây chấn động Hàn Quốc dẫn đến sự kiện tổng thống Park Geun Hye bị dân chúng xuống đường phản đối và quốc hội truất phế là hình ảnh « tích cực » nhất tại châu Á 2016 :
New York Times cho rằng đây là một cơ may để Hàn Quốc thanh lọc tham ô và tái lập niềm tin từ chính trị cho đến kinh tế. Nhìn từ Đông Nam Á , giới chuyên gia của viện nghiên cứu Đông Nam Á IRASEC xem Hàn Quốc là tấm gương sáng cho các quốc gia láng giềng noi theo.
Arnaud Dubus :Quốc gia Á châu tạo ra niềm hy vọng lớn nhất trong năm 2016 là Hàn Quốc. Tổng thống Park Geun Hye bị tai tiếng bê bối và đã bị Quốc hội truất phế trong bối cảnh hàng trăm ngàn dân xuống đường, biểu tình đòi tổng thống từ chức.
Bà Park Geun Hye dính líu vào một vụ tai tiếng lạm quyền thế và tham ô. Một trong những cố vấn thân thiết, một loại pháp sư, đồng bóng, có ảnh hưởng mạnh với tổng thống và lạm dụng ưu thế đó để bỏ túi hàng chục triệu đôla từ các đại tập đoàn công nghiệp Chaebol. Nếu trong những ngày tới đây, Toà Bảo Hiến công nhận quyết định của Quốc Hội thì tổng thống Park Geun Hye sẽ mất chức.
Khác với Thái Lan và Malaysia, phong trào phản kháng của người dân Hàn Quốc đã buộc giới lãnh đạo chính trị phải nhượng bộ. Hơn nữa, tổng thống Hàn Quốc Park Geun Hye nhìn nhận bà có lỗi và có trách nhiệm trong vụ tại tiếng này.
Đây là một bài học mà ít có một chính phủ nào tại châu Á biết noi gương : đó là trách nhiệm của cá nhân khi nắm chính quyền.
 http://vi.rfi.fr/chau-a/20161222-2016-nam-hoang-hon-cua-cac-nen-dan-chu-non-tre-tai-a-chau



No comments: