Saturday, October 1, 2016

SƠN TRUNG * TRỊNH CÔNG SƠN



TRỊNH CÔNG SƠN (1939- 2001) GIỮA HAI LẰN ĐẠN
SƠN TRUNG


Trịnh Công Sơn đã viết nhiều bản tình ca và  nhạc phản chiến. Người ta thích những bản tình ca của ông nhưng không thích nhạc phản chiến của ông. Việt cộng chắc cũng khuyến khich ông viết nhạc phản chiến vì đó là tiếng sáo Trương Lương làm ủ dột tinh thần chiến đấu của binh sĩ Cộng Hòa. Lẽ tất nhiên, trong chế độ cộng sản, người văn nghệ sĩ phải suy tôn lãnh tụ và ca tụng đảng, nhưng không có chỗ cho những  tác phẩm kêu gọi hòa bình! Trịnh Công Sơn và  Khánh Ly và đám cộng cộng sản nằm vùng đã thổi lên tinh thần phản chiến. Ảnh hưởng của nó lan rộng đến các nhà tu như Ngọc Lan, Chân Tín , Thích Nhất Hạnh. Nó cũng lan đến giới văn nghệ sĩ như nhómThái Độ, Lập Trường, Hành Trình, Đối Diện, ... với những nhà văn  như  Ngô Thế Vinh,  Thế Uyên, Kinh Dương Vương, Nguỵ Ngữ, Trần Hữu Lục, Thái Luân, Thế Vũ...

  Trịnh Công Sơn bắt đầu sáng tác dạng nhạc này vào khoảng năm 1965- 1966. Năm 1966, ông cho ra đời tập Ca khúc Trịnh Công Sơn, trong đó có manh nha một xu hướng chính trị yếm thế. Đến năm 1967, nhạc Trịnh lên đến đỉnh cao của sự phản chiến bằng tập Ca khúc da vàng. Năm sau, ông cho ra tiếp tập Kinh Việt Nam. Từ năm 1970 tới 1972 ông tự ấn hành được hai tập nhạc phản chiến là Ta phải thấy mặt trờiPhụ khúc da vàng.
Việt Cộng hoan hô việc làm suy yếu tinh thần chiến đấu của nhân dân Việt Nam. Thực tế, phản chiến là  kêu đừng đánh Việt Cộng, hãy đầu hàng Cộng sản, để cho  Việt cộng  theo lệnh Trung Cộng xâm lăng miền Nam, dọn đường cho việc Nam tiến của Trung Cộng, và biến Việt Nam thành đội quân lê dương của Trung Quốc, mà Lê Duẩn gọi là làm nô lệ cho Nga và Trung Cộng!   Trịnh Công Sơn, Khánh Ly chỉ được ca tụng trước 1975, sau 1975 thì bị cấm tuyệt. Đời Trịnh Công Sơn tàn theo Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam.

 Vì lời lẽ trong nhiều bài hát của ông có tính chất phản chiến, nhà cầm quyền miền Nam đã cấm lưu hành vài tác phẩm của ông. Nhưng ông vẫn được chu du Nhật Bản chứ không như Lộc vàng chỉ hát nhạc vàng mà bị kết án tù. Ngay cả Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam cũng không tán thành việc ông gọi Chiến tranh Việt Nam là "nội chiến" trong bài Gia tài của mẹ, vì quan điểm của họ cho rằng đây là cuộc chiến tranh chống xâm lược và thống nhất đất nước.

Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam cũng không tán thành cách nhìn phản chiến của ông về chiến tranh, vốn mang tính "chủ hòa, ủy mị", vì quan điểm của họ cho rằng đây là cuộc "chiến tranh chống xâm lược và thống nhất đất nước".  Trong cuốn "Trịnh Công Sơn - vết chân dã tràng", Việt Cộng coi ông như rơm rác, tàn dư Mỹ ngụy và văn hóa đồi trụy  coi ông là "thiếu lập trường chính trị" có những người cực đoan đòi sau khi tiến về Sài Gòn sẽ "xử tử" ông.[1]
 Ông cũng là một diễn viên điện ảnh nghiệp dư, năm 1971 ông thủ vai chính trong phim Đất khổ . Phim hoàn tất năm 1974, nhưng chỉ được chiếu cho công chúng xem 2 lần rồi không được phép trình chiếu ở Miền Nam Việt Nam với lý do “có tính phản chiến” . Sau năm 1975, bộ phim không được trình chiếu tại Việt Nam.

 Chính ông đã ngây ngất trong danh vọng với chiếc tàu bay giấy do Việt Cộng tặng ông. Và ông đã quyết tâm chọn cộng sản mà ở lại với cộng sản trong khi gia đình ông đi sang Mỹ [2] và chịu  bốn năm ngục tù cộng sản dưới danh hiệu mỹ miều là "học tập cải tạo".Ông đã lựa chọn  chứ đâu có bị kẹt như bao sĩ quan, tướng tá và nhân viên chính phủ miền Nam. Ông bỏ gia đình, bỏ người mẹ già, bỏ em gái thế mà ông vẫn nhắc đến Mẹ mà không ngượng ngùng (Gia tài của Mẹ/ Tiếng mẹ ru)

Trước ngày 30 tháng 4 năm 1975, ông lên đài truyền thanh Sài Gòn hát bài Nối vòng tay lớn, bài hát nói về ước mơ hòa hợp dân tộc hai miền Nam Bắc mà ông viết từ năm 1968. Nhưng oan trái cho ông khi ông hí hửng đến đài phát thanh thì bị Tôn Thất Lập đuổi ra khỏi đài phát Saigòn ngày 30/04/1975.  Tội nghiệp quá, Trịnh Công Sơn điếu đóm, ca tụng Tôn Thất Lập mà bị đàn anh đạp ra khỏi cửa ! [3]
 Nhưng kéo níu làm sao, Trịnh vẫn được lên đài phỉ nguyền .
Chọn cộng sản, tất nhiên phải theo cộng sản. "Ăm cơm chú phải ca múa suốt ngày". Trong khi nhân dân khốn khổ vì vị giam, bị giết, phải bỏ nhà cửa vượt bien, ruộng đồng, nhà cửa vào tay cộng sản, trẻ già lớn bé phải đi làn thủy lợi, Trịnh Công Sơn  " hồ hởi" ca hát:

 Em ra đi nơi này vẫn thế
Lá vẫn xanh trên con đường nhỏ
Vườn xưa vẫn có tiếng Me ru
Có tiếng em thơ
Có chút nắng trong, tiếng gà trưa


Theo BBC, sau khi chiến tranh kết thúc, gia đình ông di tản sang Mỹ và ông đã phải sống 4 năm trong trại cải tạo. Một thời gian dài sau 1975, nhạc của ông bị cấm đoán ở tại Việt Nam hay bị một ít người  tẩy chay ở hải ngoại.
Những năm sau 1975, sau thời gian tập trung lao động, ông làm việc tại Hội Âm nhạc Thành phố Hồ Chí Minh, tạp chí Sóng nhạc. Từ thập niên 1980, Trịnh Công Sơn bắt đầu sáng tác lại, và có viết một số bài có nội dung ca ngợi chế độ mới như Thành phố Mùa Xuân, Em ở nông trường em ra biên giới, Huyền thoại Mẹ... Sau đó nhà nước Việt Nam đã nới lỏng quản lý văn nghệ, ông lại tiếp tục đóng góp nhiều bản tình ca có giá trị.

Ông cũng là một diễn viên điện ảnh nghiệp dư, năm 1971 ông thủ vai chính trong phim Đất khổ . Phim hoàn tất năm 1974, nhưng chỉ được chiếu cho công chúng xem 2 lần rồi không được phép trình chiếu ở Miền Nam Việt Nam với lý do “có tính phản chiến” . Sau năm 1975, bộ phim không được trình chiếu tại Việt Nam. Cuối cùng, một bản phim đã về tay nhà thơ Đỗ Trung Quân. Bộ phim được chọn là phim Việt Nam chính trong Liên hoan phim Á Mỹ năm 1996.


 Theo Nguyễn Đắc Xuân, thời gian đầu sau khi kết thúc chiến tranh năm 1975, “Đối với lãnh đạo thì không có vấn đề gì, nhưng có nhiều "anh em phong trào" ở Sài Gòn không thích quan điểm lập trường chung chung của Trịnh Công Sơn trước đây", ông trở về Huế và "thời gian đó một số phần tử quá khích theo phong trào "Vệ Binh Ðỏ" của Cộng Hòa Xã Hội Chủ nghĩa Việt Nam đã kích động sinh viên treo một tấm banderole to tướng mang dòng chữ xanh rờn: "Hạ bệ Phạm Duy - Hoàng Thi Thơ và Trịnh Công Sơn" trước trường Đại học Sư phạm Huế" và "tiếp theo là cuộc tọa đàm luận tội "Trịnh Công Sơn có công hay có tội" tại Hội Văn nghệ Thừa Thiên - Huế. Hôm ấy có cả Trần Hoàn, Tô Nhuận Vỹ, Nguyễn Khoa Điềm, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Nguyễn Đắc Xuân, Trần Viết Ngạc và vài người nữa. Có người lên án, nhưng cũng có người bảo vệ. “Tội” của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn là ông đã làm nhạc phản chiến một cách chung chung, không phân biệt được chiến tranh xâm lược và chiến tranh giải phóng dân tộc trong bài “Gia tài của mẹ” với câu Hai mươi năm nội chiến từng ngày. Thậm chí ông còn làm nhạc ca ngợi địch trong bài “Cho một người nằm” xuống thương tiếc đại tá không quân Sài Gòn Lưu Kim Cương tử trận – người đã từng cưu mang ông. Nhiều người phát biểu biện hộ cho Trịnh Công Sơn: “Đúng là Trịnh Công Sơn đã làm nhiều bản nhạc phản chiến, anh được mệnh danh là người làm nhạc phản chiến số 1 thời ấy giống như Bob Dylan, Joan Baez ở bên Mỹ. Trịnh Công Sơn là một nhạc sĩ tự do, anh theo đuổi chủ nghĩa nhân bản chung chung khác chúng ta. Nhưng anh làm nhạc trong vùng tạm chiếm, người nghe nhạc phản chiến của anh là lính Cộng hòa. Rất nhiều lính của Thiệu đã bỏ ngũ vì nghe bản nhạc Người con gái da vàng của anh. Chẳng có người lính cách mạng nào bỏ ngũ vì nghe nhạc của Trịnh Công Sơn cả. Cũng như ngày xưa bên Trung Quốc, Trương Lương thổi sáo đâu phải để cho quân mình buông kiếm! Đâu phải tự dưng chính quyền Thiệu ra lệnh tịch thu những bài hát của Sơn”. Và chính xấp tài liệu đăng lệnh của cựu Tổng thống Thiệu cấm phổ biến nhạc Trịnh Công Sơn, lệnh cấm mang số 33 ngày 8.2.1969, đã có sức thuyết phục lớn đối với những người tham dự tọa đàm. Sau cuộc tọa đàm, Trịnh Công Sơn phải viết kiểm điểm. Hồi ấy, những bản kiểm điểm nói không đúng vấn đề thường bị viết lại. Trịnh Công Sơn chưa quen lối sinh hoạt này nên rất đau khổ và tuyệt vọng, chán chường..." [4].

 Trong thời hậu chiến này, cả nước rất khó khăn và như bao người Việt khác, Trịnh Công Sơn cũng được điều đi lao động sản xuất, khi thì trồng khoai lang, lúc cấy lúa trên những cánh đồng đầy bom đạn chưa tháo gỡ. Ấy đấy, người ta muốn nhờ mìn, bom giết Trịnh Công Sơn, nhưng lúc ấy, họ Trịnh chưa tới số, vẫn ca tụng, sau 1975, Việt Nam vaãn đệp như trước;"Em ra đi đi nơi này vẫn thế!.[5].
Sao vẫn thế được nhĩ? Bao trăm ngàn người ngồi tù, bao triệu người thất nghiêệp, mất nhà ,mất cửa mà ông vẫn ca tụng, sau 1975, Việt Nam vẫn đẹp như trước;"Em ra đi đi nơi này vẫn thế". Ông đã bi Việt cộng nhiếp hồn , quên cả những đau khổ, tủi nhục của ông sau 1975!  Ở Saigòn cũng chết, ông
Ttrốn về Huế, và đã được nhìn tận mặt và nghe  rõ ràng các ông đồng chí anh em Huế chửi bới và hành hung ông!
Khi cuộc đấu tố đã do quan tòa  Trần Hoàn, Nguyễn Khoa Điềm xử, có ai dám bênh vực Trịnh Công Sơn? Bênh Trịnh Sơn là bênh vực ngụy quân ngụy quyền là bảo vệ CIA. Nguyễn Đắc Xuân cũng "nhân đạo hóa" cuộc xử án Trịnh Công Sơn, không chừng ông cũng là một công tố viên hăng hái nhất trong cuộc xử las8ng trì Trịnh Công Sơn.
Tưởng rằng  Võ Văn Kiệt cứu Trịnh Công Sơn kịp thời nhưng sự đời "lính cứu hỏa chỉ đến khi nhà đã cháy"!
Từ khi được Võ Văn Kiệt cứu về Saigon, Trịnh Ciông Sơn đau khổ và tỉnh mộng. Ông đau khổ nhưng có làm ra vẻ vui vẻ, yêu đời: Vui thật. Saigon thiếu gì niềm vui.  Việc trốn lính lúc bấy giờ có những đọa đày thân thể [6]. Lúc này nỗi tủi hận làm cho Trịnh Công Sơn  tự giết hại mình.[7]
Ôi. Ca sĩ Hồng Nhung trẻ đẹp nhí nhảnh nhưng đã giã từ Trịnh mà di. Đời ông còn gì? Người tình nào cũng bỏ mà đi vì ông không được hưởng hạnh phúc trần gian giản dị với vợ con và một mái nhà. Các đồng chí cộng sản của ông cũng tố cáo, nguyền rủa ông, đảng "yêu quái " của ông cũng trợn mắt, giuơng nanh " với ông! Ông chỉ còn lại mấy bản tình ca và nỗi lòng thương ghét của nhân thế! Phải chăng Nguyễn Du có lý khi viết:" Chữ tài liền với chữ tai một vần"!

Người ta yêu Trịnh Công Sơn cũng nhiều. Ông là người có tài. Nhạc ông mang ý vị  Thi Ca và Triết lý. Người ta ghét ông vì ông theo Cộng sản.
Nguyyễn Đắc Xuân bảo Trịnh Cung mâu thuẫn khi nói TCS theo MTGP, lúc thì nói không  biết rõ.
Lúc bấy giờ, ở Huế và Saigon thiếu gì kẻ hai mang. Các ông hòa thượng,thượng tọa, giám mục ,linh mục, giáo sư, nhất là các trí thức Thiên Chúa giáo lúc trước cúc cung tận tụy với Ngô Tổng Thống, nhờ ơn Tổng Giám mục Ngô Đình Thục và linh mục Cao Văn Luận đỡ đầu, thế mà quay  180 độ! Trong tình trạng đó, mấy ai biết ai là cộng sản , ai là quốc gia chân chính. Hơn nữa vây xung quanh là những tên cộng sản và thân cộng như Nguyễn Hữu Đống, Ngô Kha, Nguyễn Đắc Xuân, Hoàng Phủ Ngọc Tường... thì không ai nghĩ TCS là người quốc gia!
Có nhiều bài viết về Trịnh Công Sơn nhưng sâu đậm nhất và bị phản đối nhiều nhất là bài của Trinh Cung. Phần đông cho là Trịnh Cung mạ lỵ thần tượng của họ khi ông tô đậm bài viết Tham vọng chính trị của Trịnh Công Sơn. Ôi hàng ngàn, hàng vạn người bị cộng sản đưa danh lợi dụ dỗ cuối cùng ngậm đắng nuốt cay, chết hoặc bỏ XHCN và bác Hồ mà đi như Trương Như Tảng,  Lê Văn Hảo,  Thanh Nghị, Lý Chánh Trung, Châu Tâm Luân...Trịnh Công Sơn có danh và đã có đóng góp với nhạc phản chiến nên được cộng sản dụ dỗ là chuyện đương nhiên. 
Nhiều người tức tối vì Trịnh Cung viết Trịnh Công Sơn tham danh! Hòa thượng, giám mục còn bị phanh phui tội âu dâm, cướp chùa thì TCS tham vọng là chuyện quá nhỏ  làm gì mà thiên hạ phải la hoảng?  Ông Hồ có tá vợ và nhân tình, ông hiếp dâm, giết  trẻ con, và vợ ông mà vẫn có hàng triệu người coi ông như bậc thánh khổ tu! Hơn nữa, bạn ông, Nguyễn Đắc Xuân cũng nói đến một TCS bộ trưởng Văn hóa [8].

Dân ta có cái nhìn thiên lệch. Dù bạn ta, hòa thượng của ta, linh mục của ta là quỷ đỏ vẫn bênh vực . Dân ta cũng chịu ảnh hưởng Nho, Phật nên ghét chữ tham. Có hai cái tham. Một cái tham nhân nghĩa và một cái tham trái luân lý và pháp luật chứ không phải cái tham nào cũng đáng ghét. Sự thực thì ai cũng tham.  Người đi buôn là muốn nhiều tiền, người  làm ruộng là muốn nhiều lúa khoai, học trò khổ học là mong thi đậu, làm quan. Đó là hạng dân dã. Các vị tu hành thì đức độ cao. Các ông thòa thượng, thượng tọa, các ông linh mục, muc sư lạy  suốt ngày  cũng chỉ để mong lên Thiên Đàng hay Nát Bàn.  Đi tu làm linh mục thì muốn thăng lên giám mục, tổng giám mục, rồi Hồng y,rồi giáo hoàng.  Đứa trè ban đầu làm sa di, rồi lên sư cụ, , kêu gọi quyên góp, phá chùa nhỏ làm chùa lớn rồi bán chùa,. Có những nhà tu giết người cướp của. Nếu tu hành mà  sau khi chết cũng bình đẳng như ông Sáu, bà Tám thì không có chùa chiền, thánh thất và nhà thờ họ đạo!
Tại Âu Mỹ người ta quan niệm người có tham vọng là người tích cực. Nếu trong résumé hay lúc phỏng vấn mà bạn nói:"Tôi không có tham vọng" thì chắc chắn người ta mời bạn về nhà   nghỉ cho khoẻ!
 
Nguyễn Dắc Xuân cho rằng Trịnh Cung nói không cán cứ về việc Tôn Thất Lập đuổi TCS ở đài Phát Thanh. Nhưng đó là chuyện nhỏ. Trước đó, Trần Bạch Đằng kết án Trịnh Công Sơn , tất nhiên kẻ tôi tớ phải theo lệnh thầy, đuổi TCS cũng là theo đúng "quy trình". Họ còn đấu tố, bắt đi cải tạo và đòi xử tử TCS nữa kia, thì việc đuổi TCS  là việc khoẻ re như bò kéo xe,, cải vã làm chi!.
 _____
CHÚ THÍCH
[1].Trịnh Cung viết: Thật ra, tai nạn chính trị này đã có nguồn gốc từ quan điểm chính về tính hai mặt trong âm nhạc và con người TCS của Ban Văn Hoá Tư Tưởng-Trung Ương Cục Miền Nam do Ông Trần Bạch Đằng phụ trách. Chính nhạc sĩ Trần Long Ẩn đã kể lại rằng đã có một cuộc họp kiểm điểm TCS trong Cứ trước 1975 với thành phần tham dự gồm có hầu hết các văn nghệ sĩ thoát ly theo MTGPMN như: Tôn Thất Lập, Trần Long Ẩn,… dưới sự chủ trì của ông Trần Bạch Đằng.
 [2].TCS từ chối ra đi và cho biết sắp nhận chức Quốc Vụ Khanh đặc trách văn hoá trong chính phủ Dương Văn Minh lên thay Thiệu-Kỳ, em trai TCS là đại uý Trịnh Quang Hà sẽ được giao làm Cảnh sát Trưởng quận 2 (nay là quận 1). Thế là xong, TCS sẽ tham gia chính quyền được chuyển từ tay Nguyễn Văn Thiệu để thương lượng hoà bình với quân GP đang bao vây Sài Gòn và doạ sẽ tắm máu Sài Gòn nếu VNCH không buông súng.Thế nhưng, TCS và người em không có tên trong thành phần chính phủ Dương Văn Minh khi các hệ thống thông tin quốc gia công bố ngày 27-4-75 và cũng không có tên kiến trúc sư Nguyễn Hữu Đống trong vai đệ nhất Phó Thủ Tướng – người bạn chính trị không lộ diện của TCS từ trước sự kiện Tết Mậu Thân 1968, một cố vấn chính trị, một công trình sư cho sự nghiệp chính trị của TCS, đã vận động cho TCS vào chính phủ này như là đại diện của phe Phật giáo. Và với kết quả này, nhà hoạt đầu chính trị trẻ tuổi Nguyễn Hữu Đống đã phải rời khỏi nhà TCS ngay sau đó, sau khi đã ăn ở trong nhà TCS nhiều tháng trước như một người em rể.
Sau này, trong thời Lý Quí Chung còn sống, tôi có hỏi về sự việc này. Với tư cách là một Bộ trưởng Thông Tin và người rất thân cận với tướng Dương Văn Minh, Lý Quí Chung đã xác nhận: không hề có một đề cử nào cho TCS và Nguyễn Hữu Đống vào chính phủ Dương Văn Minh cả. TCS và gia đình đã bị Nguyễn Hữu Đống lừa rồi! Và từ đó TCS đã coi Nguyễn Hữu Đống là kẻ ghê tởm.(Nguyễn Hữu Đống sau được bố trí sang Canada công tác mật nhưng rồi được rút về Việt Nam)
  [Trịnh Cung-Trịnh Công Sơn & Tham Vọng Chính Trị. http://damau.org/archives/5055 ]
[3]. TCS  vui mừng vì Sài Gòn của anh trong ngày 30-4-75 đã xuất hiện: “Cờ bay trăm ngọn cờ bay” và“anh em ta về mừng như bão cát quay cuồng…”. Từ sự kiện tại Đà Lạt mà Nguyễn Đắc Xuân đã nhắc đến ở trên cho đến ngày 30-4-75 không có một chỉ dấu nào cho thấy có mối liên lạc về mặt tổ chức giữa Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam và Trịnh Công Sơn. Thậm chí khi anh được kiến trúc sư Nguyễn Hữu Thái đưa đến Đài Phát Thanh Sài Gòn để hát bài Nối Vòng Tay Lớn mừng chiến thắng lịch sử 30-4-75, TCS, tác giả của ca khúc có tính dự báo cho ngày huy hoàng này của quân Giải phóng và bi thảm cho phía VNCH, cũng bị Tôn Thất Lập, một nhạc sĩ chủ chốt trong phong trào Hát Cho Đồng Bào đã thoát ly đi theo MTGPMN, đuổi ra khỏi phòng thu: "Mày có tư cách gì mà hát ở đây!”….ibid.
 [4]. (Ban Mai, Trịnh Công Sơn - vết chân dã tràng (Phần I) , 2009. .https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BB%8Bnh_C%C3%B4ng_S%C6%A1n
[5].Sự sợ hãi càng tăng cao khi TCS nhận được tin mình sẽ bị thanh toán. Chỉ vài ngày sau, TCS đã âm thầm cùng mẹ rời khỏi Sài Gòn bằng xe đò, trực chỉ ra Huế, nơi anh cũng đang có những "người anh em” thân thiết cũ vừa chiến thắng trở về như Hoàng Phủ Ngọc Tường, Nguyễn Đắc Xuân, Thái Ngọc San,… hy vọng chắc được yên thân.
Trở lại sống trong căn hộ cũ 11 Nguyễn Trường Tộ – Huế, TCS quây quần với bạn bè cũ và mới không được bao lâu thì cả thành phố Huế lên cơn sốt đả đảo TCS và Phạm Duy. Các biểu ngữ được giăng ở các trường đại học và TCS phải lên Đài truyền hình Huế đọc bài tự kiểm điểm. Sự cố lần này cũng lại do một nhạc sĩ tổ chức, nhạc sĩ Trần Hoàn, Giám đốc Sở VH&TT tỉnh Bình Trị Thiên. Thế là TCS đã tránh được vỏ dưa SG nay lại găp vỏ dừa Huế! Sự bé cái lầm lần này, có lẽ do TCS đã kỳ vọng ở bạn mình quá nhiều nhưng thực tế vai trò trong lực lượng tiếp quản Huế của Hoàng Phủ Ngọc Tường và Nguyễn Đắc Xuân rất khiêm tốn, chính họ cũng đang phải cố gắng phấn đấu để được kết nạp vào đảng thì làm sao bao che cho tác giả của 2 ca khúc từng bị người CSVN kết án (Ca khúc Gia Tài Của Mẹ với câu: “Hai mươi năm nội chiến từng ngày” đã xúc phạm đến đại cuộc chống Mỹ cứu nước của người CSVN và ca khúc Cho Một Người Nằm Xuống để thương tiếc Lưu Kim Cương – đại tá không lực VNCH chết bởi đạn của quân GPMN – người bạn một thời đã từng dùng máy bay không quân đưa TCS lên Đà Lạt thăm Khánh Ly hoặc ngược lại, đón Khánh Ly về hát với TCS) tại Sài Gòn?
Lần này ở Huế, tính tẩy chay TCS nghiêm trọng và công khai hơn hẳn vụ ở Đài Phát Thanh SG vừa qua. Tình bạn cũ trong trái tim TCS sụp đổ đã đành mà giấc mơ “Khi đất nước tôi thanh bình/Tôi sẽ đi thăm…” tưởng dễ thực hiện của anh cũng bị dập tắt. Những tháng ngày tiếp theo ở Huế, TCS sống như một con tin trong Hội Văn Nghệ Bình Trị Thiên, thường xuyên được tổ chức bố trí đi lao động thực tế trên những cánh đồng vào mùa khô cũng như mùa lụt, không hơn gì một người phải chịu cải tạo.
Cuộc Chạy Trốn Lần Thứ 2
Tuy nhiên, đang kẹt trong cái thế “tiến thoái lưỡng nan” này ở tại chính quê nhà, nơi mình từng tham gia hoạt động đấu tranh chống Diệm rồi chống Mỹ-Thiệu trong Phong Trào Đô Thị Huế với Hoàng Phủ Ngọc Tường, Ng K, Nguyễn Đắc Xuân,… cũng không xong mà về lại Sài Gòn thì càng nguy hiểm thì một vị cứu tinh kịp xuất hiện, ông Võ Văn Kiệt – nhà lãnh đạo công sản cao cấp tiếp quản Sài Gòn lúc bấy giờ. Một cuộc vượt biên nội địa đưa TCS vào lại Sài Gòn sau khoảng 1 năm anh phải “đi thực tế” tại các vùng quê tỉnh Bình Trị Thiên được bí mật tổ chức do ông Kiệt uỷ thác cho nhà văn cộng sản Nguyễn Quang Sáng thực hiện thành công. Từ đây, dưới sự ưu ái của ông Kiệt và nhà văn Nguyễn Quang Sáng được uỷ nhiệm của thượng cấp chăm sóc TCS, cái hạn bị hăm doạ hay trù dập với người nhạc sĩ lãng mạn cách mạng này đã kết thúc.(Trịnh Cung).
[6]. Trước khi sống qua một thời kỳ bất ổn định, tôi đã từng có được hai năm sống thong dong hợp pháp như tất cả mọi người đàng hoàng đứng đắn trên mặt đất. Muốn được thế, tôi đã phải đánh đổi bằng gần sáu mươi ngày nhịn đói tuyệt đối trong hai năm (mỗi năm 30 ngày liên tiếp trước khi trình diện) để đạt được cái mức độ không đủ tiêu chuẩn của một người lính. Nhưng muốn xuống kílô nhanh còn phải không ngủ và uống thêm điamox là một thứ thuốc rút bớt nước trong các tế bào ra. Qua năm thứ ba thì không ra trình diện nữa vì cảm thấy không đủ sức khoẻ để lặp lại cái chế độ ăn uống không có thực phẩm ấy nữa. Trốn lính gần như là một cái "nghề" đầy tính chất phiêu lưu của hàng triệu thanh niên miền Nam lúc bấy giờ. Thái độ phản kháng ấy, dù được nhìn dưới một góc độ nào đó còn mang tính thụ động, vẫn phải được nhắc nhở đến như một nốt nhạc trong trẻo đã ngân lên trong một giai đoạn u ám, nhiễm độc, giữa những đô thị miền Nam.(Hồi ký của TCS do NDX thuật - http://hoiquantruyen.com/truyen-co-tich/trinh-cong-son-mot-loai-ky-sinh-trung/post-172164813718141ung
 [7]. Lần nào đến nhà anh ở 47c Phạm Ngọc Thạch-Sài Gòn, sáng hay chiều, cũng thấy TCS ngồi nhậu rượu Ararat, một loại cô-nhắc Nga (sau “đổi mới” chuyển qua rượu chát đỏ của Pháp, và sau cùng là Whisky Chivas) với Nguyễn Quang Sáng và một số bạn “mới...Trong thời buổi sống như một kẻ bên lề của một Sài Gòn đã bị đổi tên và những người bạn thân một thời hồn nhiên như thế nay cũng đã cúi mình, ngoan ngoãn làm những con rối của chế độ mới, quay lưng lại với thân phận khốn đốn của đồng loại, tự huỷ tri thức, lương tâm, thứ một thời nhờ nó đã làm nên những ca khúc tranh đấu cho thân phận và tự do con người, nay chọn cho mình con đường sa lầy vào rượu, thuốc và phụ nữ, tôi thấy mình thật sự cô độc và bất lực trước sự sụp đổ từng ngày của một người bạn tài hoa nhất mà tôi từng yêu quí. Nhiều khi tôi muốn nói với bạn mình: “Tại sao cậu lại sa đà vào những cuộc chơi phù phiếm? Tại sao cậu không viết những ca khúc cho thân phận VN 2 đang bị một thứ xiề9Trịnh Cung)ng xích vô hình nhưng vĩnh cửu, vì nó được khoá bởi chính người VN chứ không phải ngoại bang? Trịnh Cung)

[8]. Đống  lập kế hoạch đảo chính Nguyễn Văn Thiệu, sẽ mời TS nguyễn Văn Hảo (người miền Nam) sinh năm 1936 phụ trách kinh tế-xã hội, mời Bùi Thế Dung (sinh năm 1936, chồng của ca sĩ H.Th), đại tá Thiết Giáp, người miền Bắc, phụ trách quân sự, ngoại giao. Và Nguyễn Hữu Đống (người Huế, sinh năm 1937), phụ trách an ninh, báo chí-phát thanh. Sẽ đặt Trịnh Công Sơn làm Bộ trưởng Văn hóa.(NGUYỄN ĐẮC XUÂN.Tập nhạc Kinh Việt Nam (1970). Trịnh Công Sơn sáng tác cho một kế hoạch đảo chính vận động hòa bình.Tạp chí HỒN VIỆT Số 1 - Tháng 7/2007)

No comments: