Monday, August 8, 2016

VĂN HÓA XÃ HỘI THẾ GIỚI


Nhật hoàng ngỏ ý muốn thoái vị

  • 8 giờ trước


 
Image copyright
Image caption Nhật hoàng Akihito năm nay 82 tuổi
Nhật hoàng Akihito nói ông lo sức khỏe suy yếu và tuổi tác có nghĩa rằng ông khó đảm đương được cương vị hiện nay.Thông điệp được Nhật hoàng đưa ra trong bài diễn văn lần thứ hai của mình và được truyền hình toàn quốc.
Trong khi không dùng từ "thoái vị", ông tỏ ý rõ ràng rằng ông muốn bàn giao các trách nhiệm của mình.
Thủ tướng Shinzo Abe nói chính phủ nên bàn thảo sâu rộng về chủ đề này.
Trong thông điệp phát 10 phút được thu hình trước, Nhật hoàng Akihito nói ông hy vọng bổn phận của hoàng đế có tính biểu tượng của dân tộc có thể được duy trì đều đặn mà không có sự gián đoạn nào.
"Tôi lo ngại rằng tôi khó có thể thực hiện được bổn phận của mình như biểu tượng của nhà nước một cách trọn vẹn như tôi đã và đang làm cho tới lúc này," ông nói.


Image copyright Reuters
Nhật hoàng Akihito nói về khả năng là khi một vị vua không thể gánh vác trách nhiệm vì tuổi tác hoặc bệnh tình thì phải hình thành được chức vụ đảm đương trách nhiệm đó. Tuy nhiên, trong trường hợp đó thì hoàng đế vẫn tiếp tục là hoàng đế cho tới cuối đời mình, ông nói.
Tháng trước, truyền thông Nhật Bản đưa tin rằng hoàng đế muốn từ nhiệm trong những năm tới, việc chưa từng có trong lịch sử Nhật Bản hiện đại.
Không có quy định pháp lý cho việc thoái vị trong luật pháp Nhật Bản, điều đó có nghĩa là cần phải có sự sửa đổi về luật.


Image copyright Reuters
Image caption Người dân đón theo dõi bài phát biểu qua màn hình tại những nơi công cộng.
Theo hiến pháp thì Nhật hoàng không được phép có quyền lực chính trị nên mong muốn thoái vị có thể được xem như là việc ông can thiệp vào chính trị.
Vị hoàng đế 82 tuổi, gặp nhiều bệnh tật những năm gần đây, được cho là không muốn tại vị nếu phải giảm bớt công việc.
Nhật hoàng đã tại vị 27 năm, và Hoàng thái tử Naruhito, 56 tuổi, là người kế vị theo quy tắc.
Nhật hoàng Akihito kế vị cha, Hirohito, năm 1989.
Ngài được kính trọng vì đã tách hoàng gia ra khỏi quá khứ dân tộc chủ nghĩa thời Thế chiến Hai.
Năm 2011, ngài có động thái hiếm xảy ra khi có phát biểu trên truyền hình sau thảm họa động đất sóng thần ở Fukushima.
 http://www.bbc.com/vietnamese/world/2016/08/160808_japan_emperor_speech

Chuyện về những người không có ham muốn tình dục

  • 7 tháng 8 2016


 
Image copyright Aven
Khi 14 tuổi, Michael J Dore cảm thấy mình không giống những bạn đồng học cùng trường nam sinh ở London.
Trong khi bạn bè tán chuyện về những cô gái mà các cậu muốn hôn vào cuối tuần hay túm năm tụm ba xem các tạp chí khiêu dâm, thì Dore chẳng cảm thấy gì và hoàn toàn dửng dưng với những chuyện đó.
"Tôi nghĩ có lẽ là mình dậy thì muộn hoặc đồng tính," cậu nói.
Tuy nhiên, cả hai kết luận đều không hoàn toàn đúng khi mô tả về trạng thái hoàn toàn thiếu vắng ham muốn tình dục hay sự lãng mạn mà Dore cảm thấy.
"Mọi người ai cũng đều cảm thấy mình không hề bị hấp dẫn tình dục trước một số kiểu người nào đó. Nhưng với tôi thì tất cả mọi kiểu người đều không hấp dẫn."

Một năm sau, ở tuổi 15, Dore phát minh ra một cụm từ để tự mô tả bản thân: "vô tính".
Vào thời điểm Dore tiết lộ điều này, hồi giữa thập niên 1990, chưa hề có cộng đồng người vô tính, trong lúc cộng đồng LGBT (người đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới) lại đang phát triển.
Không có quyển sách nào về vô tính trong thư viện, và chỉ có vài nghiên cứu đơn giản và sơ sài được xuất bản trong giới học thuật về vấn đề này.
Đó thường là những nghiên cứu về các đối tượng côn trùng, thú gặm nhấm và những cá thể cừu không tỏa ra sự hấp dẫn tình dục, và cũng chẳng hề có quan hệ tình dục.


 
Image copyright Getty Images
Image caption Người vô tính có thể vẫn khao khát được yêu thương và ở bên cạnh, dù họ không có ham muốn tình dục
Trong văn học, những trường hợp như vậy thường bị dán nhãn là "bất lực".
Trong khi các nhà nghiên cứu bắt đầu tập hợp ý tưởng rằng có một số người sống cả đời mà không hề trải qua cảm xúc có ham muốn tình dục, chưa ai nghĩ ra một tên gọi nghiêm túc và ít xúc phạm hơn dành cho họ.

"Tôi tự nghĩ ra cụm từ để gọi bản thân mình - hay ít ra đó là cách mọi người thay mặt tôi làm," Dore, một nhà toán học ở London nay đã 33 tuổi nói.
"Từ đó, tôi phát hiện ra rất nhiều người thực ra đã tự phát minh ra cụm từ để gọi bản thân mình."
Mãi đến năm 2004, học giả người Canada Anthony Bogaert mới cho ra một nghiên cứu theo đó nói có khuynh hướng tỷ lệ dân cư không có ham muốn tính dục đang tăng lên.
Nghiên cứu của Bogaert sử dụng dữ liệu từ thập niên 1990 thu thập trên 18.000 người Anh. Nghiên cứu này lập luận rằng khoảng 1% dân số là người vô tính, trong đó 70% là phụ nữ.
Nghiên cứu nhận định có thể số người vô tính cũng nhiều không thua kém gì những người đồng tính. Tuy nhiên, số người được xác định là vô tính lại ít hơn nhiều so với những người đồng tính hay song tính.

Sự thận trọng này hoàn toàn dễ hiểu.
Nhìn lại bối cảnh lịch sử, việc đàn áp tàn nhẫn đã từng xảy ra với người không giống với đa số những người khác trong cộng đồng.
Ngay cả trong nghệ thuật, giải trí và văn học, những khao khát tình dục vẫn là những điều được con người ta hướng tới.


 


Image copyright Getty Images
Image caption Ý nghĩ tình dục rất quan trọng để có đời sống hạnh phúc đã cố thủ quá lâu trong văn hóa con người
Trong vở kịch Medea, nhà soạn kịch Hy Lạp cổ đại Euripides viết rằng nếu có một đời sống tình dục viên mãn, thì "bạn sẽ thấy là mình có tất cả". Nhưng nếu mọi thứ không đâu vào đâu, "bạn sẽ chỉ cảm thấy tràn ngập cảm giác căm ghét".
Ý tưởng cho rằng đời sống tình dục quyết định sức khoẻ và hạnh phúc của con người đã tồn tại qua thời Trung Cổ, qua thời Khai Sáng và thậm chí đến cách mạng tình dục hồi thập niên 1960.
Chẳng hạn như vào năm 1942, Philip Wylie viết rằng bản năng tính dục là "một trong ba hoặc bốn động lực căn bản nhất mà tất cả mà chúng ta có, tận hưởng và khát khao". Từ đó có thể suy ra là nếu một người không có khao khát tình dục thì người đó cũng sẽ không có những đam mê, hành động, hoặc thậm chí cả sự tồn tại.
Một bài báo xuất bản năm 2002 trên một tạp chí thường niên ở Hoa Kỳ làm rõ quan điểm về vấn đề này.
'Bạn gọi một người vô tính là gì?' tác giả bài báo đăng trên tạp chí của National Religious Vocation Conference đặt câu hỏi. "Câu trả lời: Đó không phải người. Người vô tính không tồn tại. Tình dục là món quà của Thượng đế và vì thế là một phần căn bản định danh loài người."
Sự dè dặt với sự vô tính là hoàn toàn có thể hiểu được.
Một nghiên cứu gần đây của các tác giả từ Đại học Yale yêu cầu 169 người tự nhận mình là vô tính hãy viết một tường thuật với kết thúc mở về sự phát triển của vô tính trong họ và việc họ tiết lộ điều đó với người khác.

Trong nhiều trường hợp, người được phỏng vấn kể rằng khi họ tiết lộ, người thân và bạn bè không tin.
Một phản ứng được kể lại là: "Bạn đâu phải một cái cây."
Một người khác nói đó "chỉ là một giai đoạn" và rằng họ sẽ cảm thấy khác khi họ gặp "đúng người". Đây cũng tranh luận dài và dễ gây tổn thương thường được dùng để thuyết phục người đồng tính rằng họ thực ra là những người dị tính bị thất tình.
Một người từng gọi đến tổng đài người đồng tính địa phương và nghĩ rằng mình sẽ được thấu hiểu, được chấp nhận bởi nhóm người trong hàng chục năm vốn từng bị coi là có xu hướng tình dục vô đạo đức hoặc bất hợp pháp.
Thế nhưng cô cảm thấy hoang mang khi người bên kia đầu dây điện thoại nói với cô, "người vô tính không tồn tại".


 


Image copyright Getty Images
Image caption Cộng đồng LGBT không phải lúc nào cũng cởi mở với người vô tính, nhưng thái độ này đang dần thay đổi
Người sống độc thân thường là do họ lựa chọn đời sống đó thay vì sống chung với người khác, và thường là họ theo đuổi cuộc sống độc thân bằng một lời thề. Người vô tính thì không thế.
Người bị rối loạn chức năng tính dục có những triệu chứng, và đó là những triệu chứng có thể chữa khỏi. Người vô tính là do bẩm sinh và không thể thay đổi. Người vô tính không vô dụng hay hỏng hóc bộ phận nào cả.
"Đó không phải sự độc thân," Dore nói. "Đó không phải là xu hướng tiêu cực về tình dục. Đó cũng không phải là chọn lựa không quan hệ tình dục."
Bogaert, giáo sư về khoa học sức khoẻ và tâm thần tại Đại học Brock, đã giành cả sự nghiệp để nghiên cứu, tìm hiểu về sự vô tính.
Tuy đã ra một cuốn sách về đề tài này hồi năm 2012, nhưng Bogaert vẫn duy trì quan điểm rằng hiểu biết của chúng ta cho đến nay vẫn còn rất hạn hẹp, và đây là lĩnh vực cần phải được nghiên cứu sâu hơn.


"Cần thêm nhiều nghiên cứu được tiến hành để tìm hiểu nguồn gốc của sự vô tính," ông nói.
"Có các nghiên cứu cho thấy sự vô tính chịu tác độc của một số nhân tố sinh học ban đầu như gene, hormone trước khi chào đời tác động đến sự phát triển của não từ sớm."
Một trong những phỏng đoán về sự vô tính cho rằng rất có thể sự thiếu ham muốn tính dục bắt nguồn từ việc thiếu hụt nội tiết tố.
Điều này dẫn đến ý tưởng cho rằng sự thiếu ham muốn ở người vô tính vượt ra ngoài giới hạn tính dục, giống như sự thiếu hụt testosterone, dẫn đến sự nhạt nhẽo trong các lĩnh vực khác của đời sống.
"Tôi nghĩ chúng ta cần để ngỏ khả năng rằng một số người vô tính có một loại hormone điển hình nào đó, nhưng không có mấy bằng chứng cho thấy đây là tình trạng chung của hầu hết người vô tính," Bogaert nói.
"Ngoài ra, một số người vô tính vẫn còn một trạng thái ham muốn nào đó - nhưng là ham muốn không phải gắn bó với người khác."

Dore đồng ý rằng có rất nhiều sự khác biệt. "Vô tính không phải trạng thái nước đôi," anh nói.
"Đó là một thể độc lập. Một người có thể được xác định là người nửa vô tính nếu họ có ham muốn tình dục thấp hơn so với những người khác, thế nhưng họ vẫn có những lúc cảm thấy ham muốn."
Cũng có các xu hướng khác của mỗi quan hệ lãng mạn, anh nói.
Một người vô tính có thể yêu một người khác giới, yêu một người đồng giới, yêu người ở cả hai giới hoặc yêu bất cứ ai thuộc giới tính nào, ví dụ vậy.
Một số có thể thích thú với sự gần gũi về thể chất như vuốt ve nhưng không dẫn tới quan hệ tình dục - trong khi số khác cảm thấy khó chịu.
Để diễn tả một loạt trải nghiệm của người vô tính, một nghiên cứu do Mạng lưới giáo dục và Tầm nhìn Người Vô tính (Aven), một nhóm hỗ trợ được sáng lập từ năm 2001 ở San Francisco, đã tiến hành khảo sát đối với nhóm người thừa nhận mình là người vô tính


 


Image copyright Getty Images
Image caption Một người vô tính vẫn có thể được xác nhận là đồng tính hoặc dị tính, tìm kiếm tình yêu với người đồng giới hay khác giới
Kết quả cho thấy 70% nói họ còn trinh, 11% nói họ không còn trinh tiết nhưng hiện tại không hoạt động tình dục, 7% nói họ có hoạt động tình dục, 17% nói họ "hoàn toàn lãnh đạm" trước tình dục. 38% người nói họ "ít nhiều lãnh đạm" trước tình dục. 27% nói họ không có nhu cầu rõ rệt đối với tình dục, nhưng 4% có lẽ hơi nhầm lẫn, nói họ có ham muốn tình dục.

Khó sống trong thế giới tính dục

Dù có nhiều khó khăn trong việc tìm hiểu nhóm người phức tạp và có nhiều mặt như vậy, Bogaert bảo lưu quan điểm rằng công trình nghiên cứu sẽ có ích cho tất cả các lĩnh vực nghiên cứu tính dục.
"Hiểu sự vô tính tốt hơn, chúng ta sẽ hiểu rõ hơn về tính dục," ông nói. "Điều này quan trọng ở nhiều cấp độ khác nhau."

Mặc dù ông hứng khởi với việc nghiên cứu về người vô tính, Bogaert vẫn quan tâm sâu sắc tới những thách thức mà một người vô tính phải đối mặt trong đời sống.
"Câu hỏi lớn nhất mà người vô tính phải đối mặt là làm sao có thể sống trong một thế giới được tính dục hóa quá mức," ông nhận định.
"Họ có thể gặp phải sự kỳ thị, hoặc ít nhất là mất kết nối ở mức độ nào đó với thế giới tình dục ngoài kia. Họ có thể phải đối mặt với khó khăn khi tìm người yêu, vì một số người vô tính vẫn lãng mạn và muốn yêu thương người khác dù họ không thích tình dục."
Người ta nói mục các câu hỏi thường gặp nhất tên website của nhóm Aven có một câu hỏi khá đáng buồn: "Liệu tôi sẽ luôn luôn cô đơn phải không?"

Năm 2009, Dore gia nhập nhóm Aven sau khi anh thấy một số sinh viên từ trường đại học của anh cũng là thành viên và anh muốn gặp họ.
"Trước đó, tôi có xu hướng tránh nói về đề tài tình dục và việc có các mối quan hệ tình cảm," anh nói.
Điều đó thay đổi khi Dore nhận ra sự quan trọng của việc công khai.
"Nếu chúng tôi không nói về sự vô tính thì mọi người sẽ đơn giản cho rằng người vô tính không tồn tại hoặc có gì đó sai xảy ra với những người như vậy," anh nói.
Năm sau đó, khi Dore tham gia một cuộc tuần hành lần đầu tiên ở London, anh công khai với cha mẹ rằng anh vô tính.
"Tôi nghĩ việc đó khiến mọi thứ rõ ràng hơn với họ," anh nói.


Image copyright Aven
Image caption Những nhà hoạt động vô tính giờ đây đã xuất hiện nhiều trong các cuộc diễu hành
Hai năm sau đó, Dore giúp tổ chức một hội nghị toàn cầu về người vô tính ở London.
Tổ chức Aven đã phát triển rất nhanh trong thập niên vừa qua, từ 391 thành viên năm 2003, đến 82.979 thành viên trong năm nay. Các hoạt động cũng tăng lên. Rất nhiều nhóm hoạt động trong trường giờ đã thêm vào người vô tính.
Tuy nhiên, vẫn còn thiếu cơ sở dữ liệu tốt để có con số thật sự. Vấn đề cần được làm rõ thêm. Văn phòng Thống kê Quốc gia hiện đang xem xét bổ sung "vô tính" vào danh sách các xu hướng tính dục trong bảng câu hỏi điều tra dân số Anh Quốc 2021.
"Với cộng đồng vô tính, việc được chấp nhận là điều vô cùng quan trọng," Dore nói.
"Trong nhiều năm, người ta đã tranh luận về tính phổ biến của khuynh hướng này, và chúng tôi không có mấy thông tin để đấu tranh."
"Con số 1% của Bogaert đưa ra lại đi kèm với rất nhiều lời chối từ trách nhiệm, và con số thực sự về số người vô tính nói chung có thể cao hơn. Điều tra dân số Anh Quốc sẽ cung cấp cơ sở dữ liệu lớn nhất cho chúng tôi. Nó sẽ đưa người vô tính lên bản đồ."
Ngoài sự phổ biến, với Dore và những người như anh, quan trọng là phải tranh đấu với ý tưởng rằng người vô tính về mặt nào đó không trọn vẹn và kèm hoàn hảo so với những người khác.
Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future.
 http://www.bbc.com/vietnamese/culture_social/2016/08/160807_i-have-never-felt-sexual-desire_vert_fut

Bạn có đời sống tình dục ‘bình thường’?

  • 27 tháng 2 2016

 
Image copyright Think Stock
Hãy đối mặt với điều này đi, tình dục của con người là phức tạp. Có thể cũng có nhiều sở thích khác nhau trong tình dục giống như đối với sở thích ăn uống, ý thích của chúng ta thay đổi tùy theo nước, theo cá nhân con người, theo từng ngày.
Vì vậy việc cố gắng mô tả đời sống tình dục “bình thường” là điều ngốc nghếch; sự đa dạng là hết sức lớn mà một sự thống kê đơn thuần không bao giờ nắm bắt được cảm giác của đa số người. BBC Future đã xem xét số liệu và cố gắng có được một ý niệm về biên độ rộng của sắc màu tình dục, đi từ việc thực tế ta thích tình dục đến mức nào cho tới việc ta thực sự làm gì trong chăn.

Image copyright Other
Image caption CHÚNG TA THÍCH QUAN HỆ TÌNH DỤC ĐẾN MỨC NÀO? KHÔNG PHẢI AI CŨNG CÓ HAM MUỐN TÌNH DỤC. TỪ 0.4% ĐẾN 3% ĐÀN ÔNG VÀ ĐÀN BÀ CÓ THỂ LÀ VÔ TÍNH.
Khảo sát về hành vi tình dục là không đáng tin cậy vì nói về tình dục vẫn còn là điều né tránh, những người tham gia trả lời có thể không nói hết sự thật, hoặc ngược lại họ có thể cảm thấy cần huênh hoang ra vẻ ta đây. Những số liệu thống kê này không phải sự thật đáng tin tưởng, nhưng được coi như là một điểm tham chiếu chung với những bằng chứng cho tới lúc này và với đời sống tình dục của thế kỷ 21.

Image copyright Other
Image caption CHÚNG TA QUAN HỆ TÌNH DỤC VỚI AI? 2% GÁI LÀNG CHƠI. 53% MỘT QUAN HỆ LÂU DÀI. 9% NGƯỜI LẠ MỚI GẶP. 12% NGƯỜI BẠN VÌ VỤ LỢI. 24% ĐỐI TÁC TÌNH CỜ.
Rất khó để đưa ra một con số về xu thế tình dục: Tỷ lệ ước tính của đồng tính thay đổi từ 1% đến 15% tùy thuộc vào việc bạn hỏi ai, bạn hỏi thế nào, và có phải bạn đang tìm sự hấp dẫn, hành vi hoặc xác định danh tính. Tuy nhiên một vài điều tra mới đây trên khắp thế giới cho thấy một số người hoàn toàn không có ham muốn tình dục (nhưng không phải là họ chưa bao giờ có quan hệ). Còn đối với các khuynh hướng tình dục khác, tỉ lệ chính xác là không có (thường cho là khoảng 1%) nhưng hiện có một xu thế vô tính đang tăng lên đối với những người không có ham muốn tình dục. Tài liệu tham khảo:Psychology and Sexuality

Image copyright Other
Image caption TA CÓ QUAN HỆ TÌNH DỤC THƯỜNG XUYÊN KHÔNG? 18% KHÔNG LẦN NÀO TRONG NĂM QUA 8% MỘT LẦN MỘT NĂM. 28% 1-2 LẦN MỘT THÁNG 40% 1-3 LẦN MỘT TUẦN. 6,5% 4 LẦN HOẶC HƠN TRONG MỘT TUẦN.
Một quan niệm sai là phần lớn quan hệ tình dục tình cờ là đối với người mà ta chỉ vừa mới gặp; thực tế cho thấy tình dục xảy ra ở rất nhiều hình thái không chính thức và việc qua một đêm với người không quen biết là tương đối hiếm, như điều tra của Mỹ năm 2009 cho biết. (Mặc dù điều này có thể bị sai lệch ít nhiều đối với thanh thiếu niên và người ngoài 20, số liệu cũng không khác nhiều đối với những người tuổi dưới 60). Nói cách khác, “điều này là phức tạp” với khoảng gần 50% dân số. Tài liệu tham khảo:Journal of Sexual Medicine

Image copyright Other
Image caption TA QUAN HỆ NHƯ THẾ NÀO? ĐỐI VỚI NGƯỜI TỪ 18-59- Ở LẦN QUAN HỆ CUỐI CÙNG. 86% PHỤ NỮ 80% ĐÀN ÔNG THEO ĐƯỜNG ÂM ĐẠO. 67% PHỤ NỮ 80% ĐÀN ÔNG DÙNG ĐƯỜNG MIỆNG. 3,5% PHỤ NỮ 9% ĐÀN ÔNG THEO ĐƯỜNG HẬU MÔN.
Số liệu này là dựa trên Điều Tra Tình Dục Thế Giới ở Mỹ với hơn 50.000 người trả lời ở tuổi trên 18. Và mặc dù tần số quan hệ tình dục giảm dần theo tuổi nhưng nó không thấp như bạn nghĩ. Một cuộc điều tra mới đây đối với người có tuổi (trung bình là 70) cho thấy ít nhất 50% có quan hệ tình dục hơn 2 lần một tháng, và 11% có quan hệ hàng tuần. Tài liệu tham khảo:Social Indicators Research and Archives of Sexual Behaviour

 

Image copyright Other
Image caption LÀM TÌNH BAO LÂU? 30-45 PHÚT ĐỒNG TÍNH NỮ. 15-30 PHÚT VỚI CẶP NAM NỮ THÔNG THƯỜNG. 15-30 PHÚT VỚI ĐỒNG TÍNH NAM
Những con số này là dựa trên một điều tra giấu tên với 2.000 người trả lời, tuổi từ 18-59 ở Mỹ, họ được hỏi về hành vi quan hệ tình dục cuối cùng như thế nào. Tài liệu tham khảo:The Journal of Sexual Medicine
Mặc dù người đồng tính nữ cho biết tần số quan hệ tình dục là ít hơn đồng tính nam hoặc những cặp dị tính, có vẻ như có thực trạng ít lại là nhiều, theo điều tra trên mạng của Canada và Hoa Kỳ. Tài liệu tham khảo: Canadian Journal of Human Sexuality.

Image copyright Other
Image caption TỶ LỆ GIẢ VỜ ĐẠT CỰC ĐIỂM? 25% ĐÀN ÔNG 50% PHỤ NỮ
Thường thì người ta cho rằng chỉ có phụ nữ là hay giả vờ đạt cực khoái, nhưng trong một nghiên cứu mới đây ở Mỹ cho hay có tương đối nhiều số đàn ông cũng giả vờ đạt điểm cực khoái tại một lúc nào đó trong các hoạt động tình dục.. Lý do, có thể bạn cũng đoán được, là họ không thấy thích nhưng không muốn làm đối tác mất hứng. Mặc dù thực tế chính họ giả vờ nhưng chỉ 20% nghĩ rằng đối tác của họ cũng sẽ làm như vậy. Tài liệu tham khảo:Journal of Sex Research.
Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future. 

Vì sao thua bạc mà vẫn say?

  • 6 tháng 8 2016

Image copyright Getty Images
Image caption Có thể việc trong đánh bạc cảm giác phấn chấn cũng quan trọng như việc thắng (Ảnh: Getty Images)

Không ai là thích thua, ngay cả các con bạc bệnh hoạn. Nếu như nhà cái luôn thắng, vì sao lại cứ đánh bạc? Những người cờ bạc cho hay là mặc dù thua liểng xiểng, cảm hứng say sưa vẫn lôi họ đến đánh bài.
“Lúc nào tôi cũng muốn đánh bạc” Một người từng cờ bạc kể lại với báo Scientific American năm 2013. “Tôi thích cái cảm giác say bạc.”
Mới đây, một chuyên viên Wall Street thú nhận đã lừa đảo gia đình, bạn bè và các người khác 100 triệu USD để đánh bạc.
“Đó là một cách để tôi có tiền thỏa mãn thú đánh bạc,” ông nói trước tòa.
Nhưng nếu ai đó cuối cùng mất tiền (thậm chí mất việc hoặc mất nhà do đánh bạc) thì làm sao cái thú say bạc đó lại có thể chiến thắng những mất mát?
Điều đầu tiên phải ghi nhận là người ta không chỉ đánh bạc để hòng thắng. Mark Griffiths, một nhà tâm lý học ở đại học Nottingham Trent chuyên về nghiện cờ bạc, chỉ rõ rằng người cờ bạc có một loạt động lực của thói xấu này.
Trong một cuộc điều tra 5.500 người cờ bạc thì triển vọng “thắng một khoản tiền lớn” là yếu tố mạnh nhất. Nhưng tiếp ngay theo sau là “vì để cho vui” và “vì nó rất lý thú”.
“Ngay cả khi khi bạn thua bạc thì cơ thể bạn cũng sản sinh ra chất adrenalin và endorphins,” ông nói. “Người ta bỏ tiền ra để tiêu khiển.”

Image copyright Getty Images
Image caption Cảm giác phấn chấn của việc thắng bạc có thể sẽ còn mạnh hơn sau khi thua liên tiếp (Ảnh: Getty Images)
Điều này cũng được một nghiên cứu năm 2009 của chuyên gia đại học Stanford ở California ủng hộ, họ thấy rằng khoảng 92% người chơi bị “mất ngưỡng” (mà dưới ngưỡng đó thì họ sẽ không chơi). Tuy nhiên, thực tế xét tổng thể có thể là họ mất tiền sau khi vào sòng bạc nhưng không vì thế mà ảnh hưởng đến sự thích thú nói chung của việc đánh bạc.
“Người ta cảm thấy thỏa mãn với việc thắng nho nhỏ, và sẽ chấp nhận những mất mát nhỏ,” đồng tác giả Sridhar Narayanan nói. “Họ có ý thức là về lâu dài họ dễ bị thua hơn là thắng.”
Và việc thua bài thực tế có thể, ít nhất là trong giây lát, thúc đẩy phản ứng để thắng. Đó là vì những mong đợi thắng của con bạc thay đổi trong vận thua liên tục.
Robb Rutledge, một nhà thần kinh học ở University College, London, cùng đồng nghiệp đã thực hiện một thí nghiệm với 26 người, não họ được quét khi họ thực hiện một loạt lựa chọn, mỗi lựa chọn có thể ra một kết quả chắc chắn hoặc một kết quả không chắc chắn (tức là một trò may rủi). Người tham gia cũng sẽ cho biết mức độ thích thú sau mỗi 2 lần hoặc 3 lần chọn. Ngoài ra, một thí nghiệm tương tự (nhưng không quét não) được tiến hành ở hơn 18.000 người qua một ứng dụng của điện thoại thông minh.
Trong nhiều phát hiện lý thú, đội ngũ nghiên cứu thấy rằng khi những người tham gia có mức hy vọng thắng thấp thì phản ứng với phần thưởng được nâng cao. Điều này có được bằng chứng ở cả lời khai của chính đối tượng về mức vui sướng cũng như ở số liệu của mày quét não cộng hưởng từ fMRI. Số liệu này cho thấy có hoạt động tăng cường ở vùng não liên quan đến các nơ ron dopamine. Dopamine (một chất truyền dẫn thần kinh phức tạp) có thể trong trường hợp này có liên quan đến những thay đổi trạng thái cảm xúc.
“Nếu người ta thua bạc một bó tiền và vì thế hy vọng suy giảm, thì mức vui sướng của họ sẽ dâng cao khi cuối cùng họ thắng,” Rutledge nói.
Chỉ điều này thôi cũng là rất hấp dẫn rồi. “Mặc dù vậy bạn nên rời khỏi canh bạc vào lúc này.”

Image copyright Getty Images
Image caption Một số máy đánh bạc có thể được thiết kế để cám dỗ chúng ta lao vào đánh bạc bằng các màu sắc sử dụng (Ảnh: Getty Images)
Nhưng các thiết bị như máy đánh bạc có lôi cuốn hay không? Griffiths viết về các ám hiệu mà máy cờ bạc điện tử tác động đến người chơi. Hiện còn nhiều điều chưa rõ về tác động, nhưng nhiều máy và casino sử dụng màu đỏ và các màu tương tự được coi là gây khuấy động. Rồi còn tiếng động nữa. Griffiths không biết các lời trêu chọc của máy The Simpsons có tác động tiêu cực thế nào đối với người chơi.
Thí dụ khi một người chơi bị thua thì nhân vật Mr Smithers của máy có thể tuyên bố “Bạn bị đuổi rồi!”
“Theo giả thuyết của lý thuyết về bực tức và hối tiếc thì điều này làm cho máy chơi cờ bạc lý thú hơn,” Griffiths viết trong một bài nghiên cứu.
Một yếu tố chính về mức say mê của bất kỳ trò chơi nào là mức thường xuyên mà người chơi đặt cược. Bởi vì việc có cơ hội chơi bạc có liên quan đến mức độ đánh bạc trong một cộng đồng nào đó, Griffiths lập luận rằng đó là số lượng phần thưởng có thể có (không phải phần thưởng thực tế hoặc cách thức đánh bạc) mà nó lôi cuốn người nghiện cờ bạc.

Image copyright Getty Images
Image caption Xét cho cùng có lẽ quá trình đánh bạc là sự lôi cuốn mạnh nhất (Ảnh: Getty Images)
Cờ bạc và máy đánh bạc trường cũng được thiết kế để đảm bảo người chơi quan tâm bằng cách cho những phần thưởng thay thế, như tín dụng bổ sung hoặc (sau khi thua) khả năng thắng lớn hơn thường lệ trong lần tiếp theo.
“Nếu bạn đưa vào những lô có thưởng nhỏ không nhất thiết phải là tài chính thì điều đó sẽ duy trì được sự hưởng ứng của người chơi,” Griffiths nói.
Và điều thú vị là có những trường hợp mà người chơi cố gắng xây dựng một “kỹ năng giả tạo” là một cách để bào chữa cho việc săn tìm phần thưởng tiềm năng này. Griffiths đưa ra một thí dụ của máy đánh bạc ở Anh được thiết kế với logic thích nghi, nghĩa là nó có thể trả nhiều tiền hơn là số tiền họ lấy được của khách hàng trong một giai đoạn nào đó, sau đó nó máy quay trở lại với chế độ kém hào phóng hơn. Như vậy có nghĩa là một số người chơi tìm cách mò những máy nào cho đến nay đang giữ hầu bao để rồi họ sẽ tới máy đó khi nó “xả phần thưởng”.

Tất cả những điều này bổ sung cho ý kiến là chủ yếu cờ bạc hoàn toàn không phải là việc thắng. Đó là quá trình đỏ đen và tất cả các yếu tố kèm theo làm nó thú vị. Trong khi việc cờ bạc bệnh lý không thể giải thích một cách đơn giản (thường có nhiều lý do vì sao việc mê đánh bạc lại xảy ra ở một người) chắc chắn sẽ thú vị để tìm hiểu làm sao mà sự xao xuyến bối rối có thể gắn bó với kiểu và cơ chế của loại đánh bạc nào đó.
Và ngay cả khi không phải là một sự ám ảnh khó hiểu thì cờ bạc hình như vẫn còn là điều vui chơi tiêu khiển cho những người khi về đến nhà là hết sạch tiền. Bạn có nên đặt cọc tất cả vào đỏ hoặc đen không? Có thể cũng chẳng quan trọng.
Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Future
 http://www.bbc.com/vietnamese/culture_social/2016/08/160806_the-buzz-that-keeps-people-gambling_vert_fut

Con gái Obama làm thêm ở nhà hàng

  • 5 tháng 8 2016
Sasha Obama, con gái Tổng thống Obama mặc đồng phục khi làm thêm hè 
Image copyright
Image caption Sasha Obama được nhân viên an ninh mật đưa lên xe sau khi hết ca làm thêm hè
Sasha Obama, con gái của Tổng thống Mỹ, ông Barrack Obama, vừa hoán đổi sự êm ấm tại Tòa Bạch Ốc với quầy hàng một quán ăn bán đồ biển, truyền thông Mỹ đưa tin.
Cô gái 15 tuổi vừa nhận công việc làm khi nghỉ hè bán đồ ăn tại một cơ sở kinh doanh ở Martha's Vineyard, bang Massachusetts.
Sasha, dùng tên đầy đủ là Natasha, được sáu nhân viên an ninh mật đi kèm tới nhà hàng này, tờ Boston Herald đưa tin.
Thị xã này là địa điểm được gia đình Obama yêu thích cho các kỳ nghỉ mùa hè.
Ảnh cho thấy con gái út của Tổng thống Mỹ mặc đồng phục của nhà hàng với áo phông xanh và đội mũ làm việc tại quầy.
Một người làm việc cùng nói với tờ Herald: "Cô làm việc ở dưới nhà, khu mua đồ ăn mang đi. Chúng tôi tự hỏi tại sao lại có tới sáu người giúp cô bé này như vậy, nhưng rồi chúng tôi phát hiện ra cô bé là ai."
Tòa Bạch Ốc không có bình luận gì về tin này nhưng Đệ nhất phu nhân Michelle Obama đã nói về việc cố nuôi dậy hai cô con gái làm sao có cuộc sống bình thường nhất có thể có được.
Ngoài việc làm ở quầy bán đồ ăn mang đi, Sasha Obama còn được nói là làm các việc khác như lau dọn bàn và giúp chuẩn bị nhà hàng trước khi mở cửa bán đồ ăn trưa.
Toán an ninh bảo vệ cô được thấy đứng đợi ở gần một chiếc xe hơi lớn hoặc ngồi trên các ghế băng trong khi con gái Tổng thống phục vụ bữa ăn cho khách hàng.
Image copyright EPA
Image caption Ông Obama và hai con gái Malia (trái) và Sasha (phải) trong một cửa hàng ở Washington hồi 2015

Con cái của các nhân vật nổi tiếng khác từng làm thêm kiếm tiền

  • Con gái lớn của Tổng thống Obama, Malia, chị gái của Sasha Obama, đã có hai đợt thực tập làm việc tại nơi quay phim
  • Brooklyn Beckham, con trai của David và Victoria Beckham, từng làm việc tại văn phòng của nhà làm phim người Anh Guy Ritchie ở London
  • Khi còn là một thiếu niên, con trai ông Donald Trump, Donald Trump Jr, từng làm việc tại cảng của cha mình ở Trump Castle tại Thành phố Atlantic.

Biểu diễn khoả thân giữa London gây sốc

  • 5 tháng 8 2016
Image caption Nhóm nghệ sĩ Tân Tự Nhiên toả sáng bằng màn trình diễn khoả thân đầy ấn tượng vào thập niên 1980. Ảnh: Từ kho lưu trữ của nghệ sĩ Tân Tự Nhiên
"Lặng người choáng ngợp" là phản ứng của khán giả trước buổi trình diễn của những nghệ sĩ theo trào lưu Tân tự Nhiên ở Nhà hát Opera Hoàng gia ở London, nghệ sĩ Wilma Johnson, một trong những thành viên sáng lập của nhóm này nói.
Nhóm thể hiện một màn cổ vũ, trong tư thế hoàn toàn khoả thân nhưng trên mình được trang điểm bằng những hình vẽ, và trên tay họ là những trái cầu bông đặc trưng của màn cổ vũ. Họ đã khiến cả khán phòng thấy sốc.
Nhóm nghệ sĩ được diễn viên và biên đạo múa đồng thời là một vũ công ballet, Michael Clark, mời đến tham gia trong một sự kiện gây quỹ.
Sự kiện này đã trở thành ký ức thú vị nhất của Johnson. "Khi còn bé, tôi bị loại khỏi trường múa ballet vì quá vụng về," bà nói với BBC Culture. "Vì thế, sự im lặng sững sờ trong Nhà hát Opera Hoàng gia thật tuyệt vời."
Nhóm nghệ sĩ Tân Tự Nhiên toả sáng bằng màn trình diễn khoả thân mô tả sự gián đoạn, đối đầu, sự hỗn loạn và nhầm lẫn của dòng nghệ thuật ngầm tại London suốt thập niên 1980.
Những màn trình diễn khoả thân của họ làm khán giả kinh ngạc tại các câu lạc bộ, phòng triển lãm và rất nhiều nơi công cộng, nơi nhóm thường bất ngờ xuất hiện và ngay lập tức trình diễn theo kiểu "du kích".
Hoang dại, phá cách và đầy khiêu khích, nhưng các nghệ sĩ này từng sớm bị rơi vào quên lãng.
Giờ đây, nghệ thuật của họ đang được khám phá lại, và họ đã tái hiện buổi diễn ở Studio Voltaire, London.
Cuộc trình diễn lồng phim và ảnh chụp vào phần biểu diễn trực tiếp, dù rằng lần này họ không khoả thân hoàn toàn.
Nói chung, cuộc trình diễn của nhóm hài hước một cách kỳ lạ.
Image caption Vào năm 1984, nhóm biểu diễn tác phẩm thể nghiệm "Bơi và đi dạo" ngay trước Toà nhà Centrepoint ở trung tâm London. Ảnh: Từ kho lưu trữ của nghệ sĩ Tân Tự Nhiên
Christine Binnie cùng với chị gái Jennifer, và Wilma Johnson, là những người sáng lập nhóm, tái hiện cảnh "ngư phủ và nàng tiên cá" bên ngoài toà nhà Centrepoint nổi tiếng ở ngay trung tâm London.
Bà nhớ lại cuộc trình diễn thu hút rất nhiều sự quan tâm, và trong số khán giả có cả cảnh sát: "Chúng tôi trò chuyện với một cảnh sát trong vòng 10 phút, cuối cùng viên cảnh sát đó đã không bắt giữ mà chỉ yêu cầu chúng tôi mặc áo khoác vào."
Theo một luật định có từ thời Victoria đến nay vẫn còn hiệu lực tại Anh, thì chỉ có đàn ông bị cấm phô diễn thân thể ở nơi công cộng còn phụ nữ thì không.
Ba phụ nữ này cộng tác với một cộng đồng sáng tạo rộng lớn ở London, trong đó có một số người đạt được thành công đáng chú ý - như Michael Clark, nghệ sĩ Grayson Perry, ca sĩ Boy George, và các nhà làm phim Derek Jarman và John Maybury.
Toả sáng có thể là một từ chưa tương xứng lắm với nhóm các nghệ sĩ này, gồm các sinh viên trường nghệ thuật, người từ các câu lạc bộ, nghệ sĩ trình diễn và những nam nghệ sĩ giả gái nằm trong nhóm sáng tạo ra phong trào Tân Lãng mạn.
Jennifer Binnie nói: "Chúng tôi thuộc về cuộc sống phóng khoáng, và việc mở toang cuộc sống đó ra đã cho phép chúng tôi làm được những gì chúng tôi từng biểu diễn. Đó là cách chúng tôi thể hiện nữ tính của mình."
Image caption Sử dụng hình vẽ cơ thể và đạo cụ là bông cổ vũ, các nghệ sĩ biểu diễn hài hước ngay cả với những chủ đề nghiêm túc nhất trong kỷ nguyên của nữ quyền. Ảnh: Từ kho lưu trữ các nghệ sĩ Tân Tự Nhiên
Khoả thân hoàn toàn nhưng lại vẽ trên cơ thể là phong cách ba nữ nghệ sĩ theo đuổi đến mức cực đoan, gây sốc và quyết liệt.
Đặc biệt Grayson Perry là thành viên chủ chốt của nhóm thời đó, và tham gia vào rất nhiều buổi trình diễn của phụ nữ, sau này đã mô tả các nghệ sĩ Tân Tự nhiên là "những người Bohemia thực thụ".

Ngôn ngữ cơ thể

Tất nhiên, ba nghệ sĩ theo đuổi lý tưởng của người Bohemia từ sớm.
Với Christine, chuyến thăm Đức vào cuối thập niên 1970 là một trong những tia sáng ban đầu của nguồn cảm hứng.
"Những cô gái Đức giang hồ tắm nắng khỏa thân quanh hồ, trong khi đám dân chơi ở Anh lúc nào trông cũng xanh đớt, mặc đồ đen và ru rú trong nhà."
Chị em Binnie được cha mẹ là nghệ sĩ giáo dục từ bé và luôn tin vào phong cách "sống tự nhiên". Ở nhà, tự do thể hiện luôn được khuyến khích, với đồ thủ công và thức ăn trồng tự nhiên trong cuộc sống hàng ngày.
"Tất cả chúng tôi đều yêu thích hoạt động ngoài trời," Christine kể lại.
Thời ấu thơ, hai chị em họ cũng tham gia hoạt động hướng đạo sinh, và niềm đam mê cắm trại ban đầu sau đã theo họ đi vào những cuộc trình diễn theo trường phái Tân Tự nhiên, khi họ khỏa thân biểu diễn một nghi thức nấu ăn với một cái bếp gas du lịch.
Image caption Christine Binnie, nghệ sĩ đồng sáng lập của nhóm, được Wilma Johnson chụp ảnh trong cuộc biểu diễn trước Bảo tàng Anh Quốc năm 1982. Ảnh: Từ kho lưu trữ các nghệ sĩ Tân Tự nhiên
Mặc dù được thực hiện một cách vui vẻ và hài hước, có một điểm thực sự nghiêm túc trong các cuộc trình diễn của những người phụ nữ này.
"Đó là vấn đề tự do và thể hiện cơ thể phụ nữ theo cách thật tự nhiên," Christine nói.
"Nhìn tổng quan, ba chúng tôi không phù hợp lắm vì tất cả các cô gái khác trong buổi diễn được trang điểm rất kỹ càng, ăn mặc đẹp, và những người đàn ông ăn mặc rất thời trang và cực kỳ đẹp. Chúng tôi thì theo phong cách lộn xộn, cảm xúc hơn. Chúng tôi không cố làm vừa lòng ai cả, và chúng tôi không tỏ ra gợi tình. Đây là sự tự do thể hiện."
Nhóm nghệ sĩ cũng đối diện với một số khía cạnh không mấy dễ chịu của kỷ nguyên phong trào nữ quyền.
"Chúng tôi đặt câu hỏi liệu những nhà nữ quyền có thực sự khiến phụ nữ có thêm sức mạnh hay không," Jennifer nói. "Trong thời cuối thập niên 1970 tới đầu thập niên 1980, chúng tôi không phù hợp với những hình mẫu lý tưởng về nữ quyền - chúng tôi choàng khăn lông, sơn vẽ lên cơ thể và chúng tôi vui vẻ."
Chị em nhà Binnie kể từ đó đã trở thành thợ gốm, và Wilma Johnson giờ là "một người tập lướt ván" tại một bãi biển tự nhiên ở Pháp và đã viết một quyển sách tên Surf Mama, nói về cuộc đời của bà.
Cả ba vẫn là bạn bè thân thiết của nhau qua nhiều thập niên. "Sức mạnh lớn nhất từ những việc chúng tôi làm, đó là chúng tôi chưa bao giờ trình diễn đơn độc," Christine nói.
"Chúng tôi luôn trình diễn cùng nhóm, việc này khiến chúng tôi dám mạnh dạn hơn và trở thành một nhóm đầy sức mạnh, và đó là một phần lý do khiến chúng tôi trở lại cùng nhau trong buổi biểu diễn này."
"Khi bạn là phụ nữ đến độ tuổi nào đó, bạn bắt đầu cảm thấy mình trở nên vô hình. Mọi người chẳng ai thèm chú ý đến bạn."
 
Image caption Spencer Tunick với tác phẩm do 3.000 người tình nguyện khoả thân tạo ra. Ảnh: PA

Đam mê khoả thân

Khoả thân luôn gây sốc, khêu gợi hoặc khiến ta bật cười - như những người bị rách quần khi chơi thể thao hay các sự kiện công cộng từng gặp phải suốt nhiều thập niên qua.
Những người theo chủ nghĩa tự nhiên và nghệ sĩ khoả thân cũng thường bị coi là đối tượng chọc cười.
Nhưng ngày càng có nhiều chủ đề khoả thân được sử dụng trong những bối cảnh khác nhau.
Nghệ sĩ Spencer Tunick đã xây dựng những tác phẩm phi thường và sống động bằng cách sử dụng hàng ngàn người mẫu khoả thân.
Tác phẩm gần đây nhất của ông là với 3.000 người tình nguyện khoả thân với màu sơn xanh trên cơ thể - trong một tác phẩm nghệ thuật quy mô lớn trình diễn tại Hull khi chào đón năm Thành phố Văn hoá 2017 của nơi này.
Trong khi đó, một chương trình truyền hình và thể nghiệm xã hội trên kênh Channel 4 của Anh, có tên "Life Stripped Bare" (Cuộc sống trần truồng), khám phá cách một nhóm người cởi bỏ quần áo, đồ đạc trong suốt ba tuần.
 
Image copyright AFP
Ngoài ra, biểu tình khoả thân hay bán khoả thân vẫn là hình thức thể hiện mạnh mẽ.
Chẳng hạn như, cuộc đạp xe khoả thân toàn thế giới World Naked Bike Ride là một trong những cuộc biểu tình "ăn mặc tuỳ thích" chống lại việc thiếu các tuyến đường an toàn cho người đạp xe.
Và dĩ nhiên, ta có thể nhắc tới nhóm các nhà hoạt động người Ukraine, nhóm Femen, và nhóm nhạc punk Pussy Riot của Nga, là những nhóm đều nổi danh với phong cách để ngực trần.
Jessica Vaughan, người giới thiệu cho buổi trình diễn Tân Tự Nhiên, nói rằng những gì mà chị em Binnies và Johnson thực hiện vào thập niên 1980 đã đi trước thời đại và thật không công bằng khi không được lịch sử đề cập đến.

"Có nhóm Femen và nhóm Pussy Riot, nhưng những nghệ sĩ Tân Tự nhiên hoàn toàn khoả thân, họ chính là những người bứt phá giới hạn," bà nói với BBC Culture.
"Và họ không được đại diện đủ mức trong những năm 1980, có thể vì tại trong những bối cảnh mà họ xuất hiện thì đàn ông luôn đóng vai trò quan trọng hơn. Họ hành động cùng với những nhân vật này nhưng theo cách hoàn toàn đối nghịch. Họ lộn xộn hơn, hỗn loạn hơn những người thường được gọi hài hước là Trường phái Tân Lãng mạn."

Những người theo trường phái Tân Tự nhiên giờ đã phù hợp xu thế hơn, nếu không muốn nói là vẫn hơn, Jessica Vaughan nói.
"Tôi nghĩ giờ đây còn có nhiều áp lực hơn lên phụ nữ, buộc họ phải tuân theo những hình ảnh cơ thể nhất định, trông có vẻ trơn mịn, mượt mà và cạo sạch lông. Những người theo Tân Tự nhiên hoàn toàn đối nghịch."
“Tôi không thể tưởng tượng thấy một phụ nữ khoả thân theo cách khiêu khích đến vậy ở nơi công cộng. Mọi thứ đều bị truyền thông và mạng xã hội thao túng và chỉnh sửa cho hoàn hảo."
"Thật hài hước khi được xem sự nguyên bản và ngẫu hứng khi họ đi ra ngoài kia và chứng kiến những phản ứng mà họ gặp phải giữa đám đông. Đó là sự hồn nhiên và vui vẻ của họ.”
Bản tiếng Anh đã đăng trên BBC Culture.


No comments: