Monday, February 18, 2013

ĐOÀN DỰ * THẦN TÀI

Những chuyện khá lạ


- Đoàn Dựghi chép


1. Áp mặt thần tài vào nhũ hoa để... cầu may mắn!

Hội An là một thành phố nhỏ thuộc tỉnh Quảng Nam, có nhiều khu phố cổ được xây dựng từ thế kỷ16 vẫn còn tồn tại gần như nguyên vẹn cho đến ngày nay. Trong các tài liệu cổ của phương Tây, Hội An được gọi Faifo. Thành phố cổ Hội An được UNESCO công nhận là di sản thế giới từ năm 1999. Hiện nay, chính quyền sở tại đang khôi phục các di tích, đồng thời phát triển thành một thành phố du lịch.


Dân chúng trong thành phố cổ Hội An (thành phố nhỏ cấp 3) có những phong tục độc đáo khác hẳnvới các nơi khác. Đặc biệt, những người buôn bán ở đây có nhiều “mẹo” mang tính tín ngưỡng cao. Tuy nhiên, độc đáo nhất có lẽ là tục lệ các nữ nhân viên bán hàng... cởi khuy áo ra, áp tượng thần tài vào nhũ hoa của mình mỗi buổi sáng trước khi bán hàng để cầu may mắn cho shop.

Trong một lần trò chuyện với Trần Bảo Ngọc - một nữ nhân viên trong cửa hàng quần áo thời trang trên đường Hai Bà Trưng, Hội An – các phóng viênđược biết sáng nào trước khi làm việc cácđều trang trọng đem tượng thần tài hoặc bằng đất sét nung hay bằng tranh vẽ vốn thờ trên bàn thờ xuống, đến chỗ kín đáo trong shop, cởi khuy áo ngực ra, vạch cả cái áo nịt ngực nữa, áp mặt thần tài lên hai nhũ hoa của mình để tiệm hôm ấy được đông khách.

Bảo Ngọc cho biết, cô cũng không hiểu phong tục kỳ lạ này đã có từ bao giờnhưng hầu hết các tiệm ở Hội An, khi thuê các nữ nhân viên bán hàng đều dặn dò và chỉ cách cho người làm của mình thực hiện cái tục lệ “thiêng liêng” ấy vào mỗi buổi sáng. Còn đối với các cửa hàng có nữ chủ nhân hay con gái của chủ nhân đứng bán thì khỏi phải nói, họ làm hết sức kính ngưỡng. 

 Riêng nữ chủ nhân, bà còn thận trọng thắp nhang, cúi đầu, vái mấy vái, khấn khứa râm ran trước khi cắm nhang lên bàn thờ và đem thần tài xuống “làm lễ”. Tội nghiệp thần tài, có khi bà chủ rất mập, hai ‘trái dừa xiêm’ của bà rất lớn, chắc ngài ngộp thở luôn!

Khắp phố cổ Hội An không ai chứng minh được rằng nếu không theo tục lệ ấy thì buôn bán sẽ ế ẩm.Tuy nhiên, người trước truyền cho người sau, đời này truyền cho đời kia, cái tục lệ ấy rất phổ biến và ai cũng rất tin tưởng.
Nói thì vậy nhưng thực tế việc áp mặt thần tài vào ngực cũng có lớp lang đàng hoàng, không phải muốn sao cũng được. 


Thường thì mỗi buổi sáng, trước khi đi làm các nữ nhân viên phải tắm rửa sạch sẽ, ăn mặc đẹp và gọn gàng. Khi tới cửa hàng thì cô nào tới trước nhất sẽ thắp 3 nén nhang, vái 3 vái, khấn ngài phò hộ cho tiệm rồi đem tượng ngài vào chỗ khuất, quay mặt ngài vào ngực mình, tay kia cởi cúc áo và áo lót, áp mặt ngài vào nhũ hoa của mình, bên trái trước, bên phải sau, tổng cộng ba lần như vậymới xong.

 Những cô tới sau thì chỉ thực hiện phần “áp ngực” mà thôi, không phải thắp nhang hoặc khấn vái như cô đến đầu tiên nữa. 

Đặc biệt, nếu chủ nhà hay con gái chủ nhà mà làm việc khác, không phải là người bán hàng thì không làm việc này, như vậy có thể nói việc “áp ngực” để tiệm được may mắn chỉ dành riêng cho các nữ nhân viên trực tiếp bán hàng mà thôi, không liên quan tới những người khác. Ngoài ra, sự việc diễn ra chừng 10 phút nhưng lại công việc quan trọng nhất của cáccửa hàng trong một ngày.

 
Chuyện trò với các phóng viên, cô nhân viên tên Bảo Ngọc cho biết: “Lúc đầu mới vào làm, em chưa quen nên thấy ngượng lắm, bị bà chủ la hoài. Sau dần dần cũng quen thấy giống như một công việc bình thường của mình vậy thôi”.

Đi tìm sự giải thích
Để hiểu về tục lệ kỳ lạ... không nơi nào có này, các phóng viên tìm đến nhà cụ Phạm Thị Hươngtrong một hẻm nhỏ trên đường Trần Phú, Hội An. Năm nay cụ đã 86 tuổinhưng xem ra còn khỏe mạnh và minh mẫn lắm.

Cụ kể, trước đây cụ cũng từng buôn bán trong khu phố cổ này, nhưng do nhữngthay đổi của cuộc sống và tuổi tác, cụ phải bỏ việc kinh doanh để bôn ba với những chú tò he đất bên bờ sông Hoài. Đến giờ, vợ chồng cô con gái út của cụ vẫn làm ăn rất khấm khá với 3 cửa hàng kinh doanh trên phố cổ Hội An.

(Ghi chú: Tò he: các hình nhỏ nặn bằng đất sét hoặc bột dẻo trộn màu rực rỡ, nặn hình cô tiên, hình ông tướng v.v... người bán hàng vừa bán vừa nặn rất nhanh, rất tài tình như một nghệ sĩ điêu luyện, cắm vào những cây que, bán cho trẻ em đem về nhà chơi - ĐD).

Nghe hỏi về tục lệ các nữ nhân viên áp tượng thần tài vào nhũ hoa của mình mỗi buổi sáng trước khi bán hàng, cụ Hương trầm ngâm suy nghĩ để nhớ lại rồi nói: “Ở đây có tục lệ đó thiệt,nhưng từ thời nào thì tui không rõ. Năm nay tui 86 tuổi, đời bà ngoại tui đã có rồi. Bà ngoại tui truyền cho m tui. Mạ tui truyền cho tui. Rồi tui truyền cho con gái tui mà không hiểu mần răng lại phải áp như rứa”.

  Rồi cụ kể thêm: “Có người nói đây là tục lệ của người Hoa nhưng cũng có người nói là của người Nht. Nghe nói thời xa xưa có đủ thứ người tới mần ăn, buôn bán tại Hội An, họ mang theo phong tục của họ”.

Cụ Hương còn cho biết là ngày xưa, thời cụ còn nhỏ, người Hoa thường thíchmướn các cô gái còn trinh đến bán tại các cửa hàng của mình, bởi vì họ cho rằng thần tài thíchcác cô gái đẹp, nhứtcác cô gái trinh tiết. 

Thậm chí, nếu mướn không được những cô gái trinh bán hàng thì họ phải thuê một cô gái khác trong phố hoặc nhà gần đấyrồi mỗi sáng cổ qua làm công việc đó giùm. Hiện nay, các cửa tiệm không còn mất công tìm kiếm các cô gái trinh nữa nhưng việc “áp mặt thần tài vào ngực” họ vẫn tiếp tục giữ. 

Theo tiến sĩ Trần Tấn Vịnh, giám đốc Nhà Bảo tàng tỉnh Quảng Nam, phong tục “áp mặt” này xuất xứ từ nền văn hóa Mẹcủa người Việt Nam chứ không phải của người Hoa hay của người Nhật. Do đặc trưng của nền văn hóa lúa nước, vai trò của người mẹ rất quan trọng nên trong việc truyền tụng, thờ cúng, các vị nữ lưu hay các nhân vật linh thiêng được có tiếngbà” đi trước là một việc thường: “Bà Đen”, “Bà Om”, “Bà Hom”, “Bà Điểm”... 

Ở Hội An (Faifo) thời xa xưa, giao thoa với các nền văn hóa khác như văn hóa Nhật Bản, văn hóa Trung Hoa, việc ápmặt thần tài vào ngực phái nữ trước khi buôn bán phải chăng cũng là biểu hiện của sự mơ ước mọi thứ sẽ được sinh sôi nảy nở, ăn nên làm ra?

 Đó là nét đặc trưng trong tín ngưỡng phồn thực (sự tín ngưỡng về việc phát triển nòi giống, ví dụ tục thờ cơ quan sinh dục nam linga và cơ quan sinh dục nữ yoni là một biểu hiệu của tín ngưỡng phồn thực- ĐD), đã kết hợp với việc làm ăn buôn bán của người phố cổ Hội An để tạo ra nét văn hóa độc đáo tại mảnh đất này.

Trong vẻ đẹp muôn màu của đất và người phố cổ Hội An, có những điều người ta bất ngờ nhưng thật ra có cội nguồn rất gần gũi với văn hóa Việt Nam. Tục lệ áp mặt tượng thần tài vào ngực của nhân viên bán hàng trong các cửa tiệm mỗi buổi sáng sớm là một trong những cái lạ mà chính nó đã tạo nên sự thú vị khiến ta muốn thăm viếng và khám phá cái thành phố cổ xưa đó.

2. Người mẹ đi bằng hai tay nuôi con vào đại học
Trong căn nhà vỏn vẹn 10m2, người phụ nữ ấy tuy tàn tật nhưng hễ có khách là cặp mắt ngời lên sự hãnh diện. Từ 16 năm nay chị đã một mình nuôi đứa con trai duy nhất học tới đại học.

Chị tên Phạm Thị Khời, 41 tuổi, bị liệt cả hai chân do bị chồng đánh, ngụ tại Khu dân cư số 4, phường Hòa Nghĩa, huyện Dương Kinh, thành phố Hải Phòng.

Sinh năm 1972 trong một gia đình ở ngoại ô Hải Phòng, thời trẻ tuổi chị Phạm Thị Khời cũng nhanh nhẹn và hoạt bát như mọi người con gái khác. Đến tuổi cập kê, chị lập gia đình với một thanh niên cùng thôn và sinh được một cậu con trai kháu khỉnh.

Tưởng rằng những ngày tháng hạnh phúc sẽ êm ả trôi đi, nhưng do cuộc sống quá khó khăn, gã chồng cục súc và “gia trưởng” của chị đã đánh chị đến trở thành tàn phế.

Biến cố cuộc đời
Nghèo nhưng hay uống rượu và đánh đập vợ, một hôm gã chồng hạch tiền mua rượu, chị không có, gã tức giận bèn vác củi đánh rồi xô chị vào tường làm chị gục xuống, ngất lịm, hàng xóm phải đem tới bệnh viện cứu cấp giùm, chồng chị bị công an phường bắt và cảnh cáo về tội uống rượu, hay đánh vợ nhưng rồi cũng được thả về.
(H.5: Cháu Luân chăm sóc mẹ)

Kết quả chẩn đoán của bệnh viện huyện là chị bị ảnh hưởng tới hệ thần kinh não tủy và hệ tĩnh mạch. Thời đó, cơ sở vật chất còn thiếu thốn, kèm theo suy nghĩ chủ quan nên bệnh viện chỉ chích kháng sinh và cho về nhà uống thuốc.

Một tháng sau, chị thấy chân tay càng ngày càng tê cứng, cử động khó khăn, bèn xin đi khám tại bệnh viện Hải Phòng. Các bác sĩ cho biết, chị bị chấn thương cột sống, liệt cả hai chân. Dù bố mẹ ruột của chị đã vay mượn khắp nơi để lo chữa bệnh cho chị nhưng kết quả vẫn không khả quan. Từ đó, chị với chiếc xe lăn làm bạn.

Sau biến cố đầy nước mắt, người phụ nữ ấy bị mặc cảm tàn tật và hận chồng, người đã gây ra “tai nạn” nhưng bỏ mặc vợ với đứa con nhỏ rồi đi lấy vợ khác. Nhà bố mẹ ruột rất nghèo, chị được bà con giúp đỡ, dựng cho một căn nhà nhỏ giống như cái chòi ở gần bờ sông, hai mẹ con sống với nhau.

Dường như bao nhọc nhằn, lo toan đều đè nặng lên đôi vai ốm yếu, bệnh tật của người phụ nữ bất hạnh ấy. Để có tiền nuôi con, chị mua con gà, con vịt nuôi lấy trứng, lấy thịt bán cho hàng xóm láng giềng.

 Chị tâm sự: “Hằng ngày con trai đi học, tôi không có người đỡ đần, phải cặm cụi tự lăn xe lăn, có khi bò lết bằng hai tay đi lấy thức ăn, nước uống, chăm lo cho đàn gà. Cố gắng duy trì, mỗi tháng tôi cũng gom góp được khoảng 500 ngàn đồngnộp tiền học phí cho con.


Cuộc sống luôn chứa đựng những điều kỳ diệu. Thượng đế ban cho chị đứa con trai thông minh, ngoan ngoãn và hiếu thảo hết sức. Từ lúc mới được 9 tuổicậu bé Nguyễn Thành Luân đã biết đi mót thóc rơi ngoài đồng về cho mẹ nuôi gà. Suốt 10 năm liền cậu đạt danh hiệu học sinh giỏi, luôn luôn được thầy cô khen ngợi.

Ngoài thì giờ đến trường, hễ ở nhà là Luân lolàm các công việc lặt vặt để đỡ đần mẹ. Buổi tối, chờ mẹ đã đi ngủ cậu mới thắp đèn học bài, làm bài cho tới tận khuya. Không phụ công mẹ cố gắng nuôi mình ăn học, sau khi tốt nghiệp trung học, Luân thi đậu vào trường Đại học Hàng hải là ngành học sau này dễ kiếm việc làm và có tương lai rất tốt. 

Thấy cậu con trai gầy guộc vì ăn uống kém đem về khoe mẹ giấy báo thi đậu, chị Khời mừng chảy nước mắt nhưng cũng lo chuyện đóng học phí mỗi năm cả mấy triệu đồng.

Sức mạnh của tình mẫu tử
Chi phí học hành của Luân trong những tháng ngày đi học hoàn toàn phụ thuộc vào số tiền trợ cấp 180 ngàn đồng/tháng (tính ra khoảng 9 Mỹ kim) dành cho các hộ nghèo tại địa phương,cộng với 500 ngàn đồng tiền nuôi gà nuôi vịt vàthỉnh thoảng, chút ít do ông bà ngoại tức bố mẹ ruột của chị Khời lâu lâu cố dành ra cho cháu, còn việc ăn uống thì tằn tiện, hai mẹ con rau cháo qua ngày. 


Trong bấy nhiêu năm nuôi con ăn học, nhiều khi chị Khời cảm thấy vừa thương con lại vừa buồn tủi vì sự tàn tật của mình không phải tự nhiên mà do bị chồng hành hạ: “Trên đời này có ai khổ như tôi đâu, có ai bị chồng đánh đến mức liệt cả hai chân, phải bò bằng hai tay từ năm 28 tuổi”.  
Nhưng chị tự nghĩ, mình phải có can đảm để sống, phải nuôi con nên người để sau này có chỗ nương dựa. Vì vậy, hình ảnh người đàn bà bị liệt hai chân, ngồi trên xe lăn hay bò lết bằng hai tay đi chăm nom cho đàn gà đàn vịt không xa lạ gì với những người dân ở thôn Hòa Nghĩa. Bây giờ, đứa con trai nghèo khổ của chị đã đậu vào Đại học Hàng hải, một ngành thi rất khó nhưng sau 4 năm nữa ra trường sẽ dễ kiếm việc làm, lương bổng khá cao, lớn tuổi có thể được thuê làm thuyền trưởng các tàu buôn trong nước.

 Đó là quà tặng xứng đáng cho chị - người phụ nữ tàn tật do bị người chồng vũ phu đánh đập mất tới 70% sức khỏe và gia đình nhà chồng nhẫn tâm, ích kỷ, không hề nhìn nhỏ gì tới đứa cháu nội.

3. Lòng tốt của người thợ sửa giày cho Việt kiều và các “ngôi sao” trong nước
Ít ai ngờ nổi các “khách hàng ruột của anh chàng thợ sửa giày ở trung tâm Sài Gòn, chỗ gầnngã tư Pasteur Lê Thánh Tôn, lại là các Việt kiều, ca sĩ, diễn viên điện ảnh, người mẫu v.v..., nói chung gồm những người “có tiền” và những đôi giày họ đem đến sửa có thể có giá tới vài trăm hay cả ngàn đô la. 

Không có cửa tiệm, không có bảng hiệu, tài sản cũng chẳng có gì quý giá ngoài những dụng cụ dùng để sửa giày cho khách, nhưng ít ai ngrằng chỗ sửa giày bên lề đường của anh Nguyễn Hữu Văn đó đã tồn tại gần 40 năm nay.

Gặp trong một buổi trưa hè Sài Gòn nắng gắt, khi mọi người bắt đầu vào giờ nghỉ ngơi giữa ngày thì Văn, thợ và những đứa trẻ học trò của anh, vẫn thoăn thoắt đôi tay, sửa những chiếc giày để kịp trả cho khách vào buổi chiều.

Văn quẹt những giọt mồ hôi trên trán, bắt đầu câu chuyện về cái “cơ ngơi vỉa hè” hiện đang nuôi sống gia đình anh, gia đình những người thợ hay những đứa trẻ vô gia cư hoặc mồ côi đã được anh cưu mang để thoát khỏi hoàn cảnh nghèo nàn.

Một nghề cha truyền con nối
Từ hồi “giải phóng” 1975 đến giờ, đoạn đường Lê Thánh Tôn, từ khúc ngã tư Pasteur đổ xuống tới ngã tư Nguyễn Trung Trực, không còn những tiệm buôn bán giày dép đông đúc như trước nữa. 

Nhưng thảng hoặc, vẫn còn một hai người thợ sửa giày ngồi bên lề đường, phía trước một cửa tiệm nào đó với chiếc thùng gỗ nhỏ bé trên mặt có để một vài đôi giày mới đóng hoặc vài đôi giày đã sửa. 

Những người thợ giày này thường là thợ giỏi, có uy tín với khách, giày họ sửa rẻ, giày đóng cũng rẻ và đẹp nên dù thời buổi khó khăn, suốt bao năm qua họ vẫn lây lất sống được.

Câu chuyện bắt đầu từ những ngày tháng trước năm 75 mà cha của Văn – ông Nguyễn Hữu Tụng – để tránh bom đạn trong chiến tranh ở ngoài Trung, đã dắt díu vợ con vào miền Nam tìm cách sinh sống. 

Cực chẳng đã phải bỏ lại ruộng vườn ở sau lưng, cha của Văn làm đủ mọi nghề người ta thuê mướn như phụ hồ, bốc vác... Và rồi như một cơ duyên, cha anh đã ở nhờ và học nghề đóng giày cho một ông chủ có tiếng thời bấy giờ gần chợ Bến Thành. Ngày ra nghề, ông Tụng chọn khu vực này để kiếm sống và cuộc mưu sinh vẫn liên tục đến khi ông mất.

Chỉ tay về phía một cửa tiệm lớn nay đã đổi chủ ở bên kia đường, Văn nhớ lại: “Tiệm đó trước năm 1975 là một tiệm giày rất nổi tiếng,chủ là ông Trần Văn Mỹ. Sau năm 75, ông Mỹ cùng gia đình vượt biên ra nước ngoài.

Anh kể tiếp: “Tuy tiệm đã bị đổi chủ nhưng khách không biết, vẫn có người đến hỏi để đặt đóng giày. Cha tôi là thợ giày của tiệm, mất việc, thất nghiệp, nhân khách biết mặt nên bèn tìm chỗ sửa giày ở ngay gần đấy để mưu sinh.

 Bên đó là mặt đường, luôn luôn bị cảnh sát đuổi, ông chọn chỗ góc ngã tư này cho rộng và mát còn tôi thì đứng bên ấy, hễ có ai hỏi thì mời họ qua bên này. Tuổi thơ của tôi là như thế, lúc rảnh thì tôi phụ việc với cha tôi, do cha tôi chỉ dẫn, dần dần thành thói quen”.

Buổi trưa hè nóng bức, thỉnh thoảng chỉ có những chiếc xe chạy trên đường Lê Thánh Tôn nhưng chỗ sửa giày của anh Văn vẫn có hàng chục khách đợi. Những ga-men cơm trưa đã nguội, cả nhóm thợ vẫn mải miết làm việc vì khách liên tục ghé đến. Cuộc trò chuyện với anh Văn thường bị ngắt quãng.

Vừa chuyện trò anh Văn vừa cầm chiếc giày thể thao thuộc loại chạy địa hình lên ngắm nghía để sửa chỗ rách. Giày chạy địa hình phải là “hàng ngoại”, rất đắt tiền, sờ vào cứng như đá nhưng đối với Văn không có gì là khó, đôi tay người đàn ông ngoài 40 tuổi này cứ thoăn thoắt, mũi dùi đều đặn xuyên xuống, kéo lên những sợi chỉ “ngoại” lên, khâu xongtrông rất đẹp.

Anh cho biết: “Khách đến đây phần lớn là sửa giày ngoại. Không phải họ không có tiền mua đôi mới nhưng giày của họ còn rất tốt, sửa lại đâu có khác gì giày mới nên họ sửa lại cho đỡ uổng”.
 
(H.8: Việt kiều cũng đến sửa)

Điều không thể ngờ được chỗ sửa giày vỉa hèsong hàng chục năm qua, các “ngôi sao” nổi tiếng vẫn tìm đến để sửa những đôi giày “khủng” rất mắc của họ. “Cô Diễm My, chú Minh Vương, Bằng Lăng, chú Elvis Phương, Trang Đàinhiều người khác vẫn sửa ở đây. Họ trả tiền hậu lắm, lại cho thêm nữa, không cần hỏi giá”. 

Văn nói thêm: “Có người một lúc mua tới 2-3 đôi giày mới, họ đem đến sửa”. Phóng viên ngạc nhiên: “Giày mới mà lại phải sửa?”. “Có chớ, có cô hơi thấp, muốn nâng đế cao lên cả tấc. 

Cũng có chú hai chân không bằng nhau, một chân hơi lớn, một chân hơi nhỏ. Thường là mình phải tháo chiếc giày ra, bóp lại cho vừa với bên chân nhỏ”. “Lạ nhỉ, chân mà cũng có chân lớn chân nhỏ!”.

 “Có chú chân lại “cà nhắc”, bên này cao, bên kia thấp, tôi độn đế chú đi bình thường, nhảy trong khi hát trên sân khấu cũng không ai biết. Cái đó phải tự tay tôi sửa, không dám để cho thợ”. “Chắc thợ không giỏi bằng chú?”. “Không phải vậy nhưng mình là chủ, việc gì khó mình phải làm lấy thì khách mới tin tưởng. 

Giày của các “ngôi sao” đều mua ở nước ngoài, giá hàng ngàn đô, để cho thợ sửa lỡ bị hư mình đâu có tiền thường”. “Chú đã phải bồi thường cho khách bao giờ chưa?”. “Chưa, chưa bao giờ. Nghề nghiệp cha truyền con nối mà, hư thế nào được!”.

Cưu mang trẻ nghèo
Hiện tại, chỗ sửa giày của Văn có 7 thợ làm, người lớn nhất 31 tuổi, trung bình 20 tuổi, hai cháu nhỏ nhất 14 tuổi.

Hai cháu đó hai anh em ruột, sinh đôi, tên Trần Hồng Hòa và Trần Hồng Thuận, nhà ở Thủ Đức. Lúc Hòa và Thuận mới được 8 tuổi thì bố chết, mẹ bước đi bước nữa.

 Người cha dượng này làm nghề bánmì gõ, cũng có hai đứa con riêng mà nhà lại nghèo, buôn bán không đủ ăn nên rất ghét hai đứa con của vợ, thường đánh đập chúng và bắt chúng đi gõ lách cách khắp các hang cùng ngõ hẻm mời khách, không cho đi học.

 Cuối cùng, việc buôn bán ngày càng khó khăn, ế ẩm, ông ta đánh vợ và đuổi cả ba mẹ con ra khỏi nhà: “Tụi bay muốn đi đâu thì đi, tao không hơi sức đâu nuôi tụi bay nữa”. 

Ba mẹ con lang thang lên Sài Gòn, làm nghề bán vé số, ban đêm thì ngủ ở các sạp trống trong chợ. Một hôm, mệt quá, người mẹ ngồi nghỉ nhờ dưới tấm bạt che trên vỉa hè ở chỗ sửa giày của Văn

Thấy các thợ của Văn vui vẻ, chị lân la hỏi chuyện rồi kể hoàn cảnh của mình và năn nỉ Văn xin cho hai đứa con mình học nghề. “Được, chị cứ dẫn hai cháu đến đây tui coi xem sao. Hoàn cảnh các cháu thấy cũng tội nghiệp…”. Đó là năm 2010, Hai cháu Hòa và Thuận đúng 12 tuổi. Bây giờ các cháu làm việc rất khá. 

Chú Văn còn trẻ nhưng coi tụi cháu như con ruột. Chuyện ăn ở chú lo hết. Chú cho cả má cháu cứ ban ngày đi bán vé số, tối về ngủ nhờ trong nhà của cô chú nữa. 

Bây giờ chú trả cho hai anh em cháu mỗi đứa tới 4 triệu đồng một tháng, tụi cháu đưa cho má, má mừng lắm, nói để dành được tới đâu hay tới đó, sau này mua cái nhà nhỏ có chỗ chun ra chun vô. Chú còn bảo tụi cháu mỗi tối chịu khó đi học bổ túc văn hóa cho biết chữ, người ta có biết chữ thì mới khá được”.

Một hoàn cảnh khác là Trần Mạnh Long, năm nay 20 tuổi, quê Vĩnh Long. Hồi nhỏ, Long bị mẹ bỏ rơi đi lấy chồng khác, còn cha thì bị bệnh tâm thần, suốt ngày lang thang khắp nơi rồi té xuống giếng chết. 

Long được người chị con ông bác thương tình đem về nuôi, cho đi học. Năm 2006, một lần lên Sài Gòn, nhân đem đến sửa đôi giày cũ, người chị xin với chú Văn cho Long học nghề.  

Suốt 6 năm làm việc, bây giờ Long đã là một thợ chuyên nghiệp, mỗi tháng được Văn trả lương tới 7 triệu đồng. Mỗi kỳ nhận lương Long đều có gởi tiền về giúp cho người chị họ đã có lòng tốt cưu mang mình hồi nhỏ. 

Ngoài những trường hợp kể trên, Văn còn nuôi và dạy nghề cho hai trẻ “bụi đời” là Trần Phong Phú (năm nay 17 tuổi) và Nguyễn Phú Quí (16 tuổi)quê Lâm Đồng. Cách đây 3 năm, hai cậu bé này cũng con nhà nghèo nhưng lêu lổng, bỏ học, ăn cắp tiền của hàng xóm, rủ nhau đi xe đò xuống Sài Gòn sống lang thang làm trẻ “bụi đời”. 

Hết tiền, hai “dân bụi đời” này bị đói suýt chết, phải lân la vào xin cơm thừa của nhóm thợ chỗ Văn làm việc. Thợ ăn khỏe, ai có phần nấy, cơm dính ga-men đâu được bao nhiêu mà họ liếm láp, nhặt nhạnh từng hạt. Văn nhíu mày, hỏi rõ mọi chuyện rồi cho tiền họ đi mua bánh mì: “Ăn no xong các cậu về với gia đình đi, đừng ở lại đây, lang thang bụi đời dính vô bọn xì ke ma túy là chết đấy, hối không kịp đâu”. “Nhà tụi cháu nghèo lắm. Tụi cháu bỏ học lâu rồi, về cũng chẳng có công việc gì làm. 

Xin chú cho chúng cháu ở lại đây học nghề với chú để kiếm miếng ăn”. Hai cậu “bụi đời” đó năn nỉ quá, lại có vẻ rất thành thật nên Văn đồng ý cho họ ở lại. Bây giờ họ đã trở thành hai trong số những người thợ giỏi được Văn trả lương đồng hạng 7 triệu đồng/tháng như những người kia.


Trời đang nắng chợt những đám mây kéo đến, gió thổi lồng lộng. Đám thợ vội vàng thu gom đồ nghề và giăng tấm bạt ra để đề phòng bị mưa ướt. Nhưng trời chỉ “dọa”, không mưa. Một chiếc xe hơi loại “xịn” từ từ chạy tới, đậu lại bên đường. 

Cửa kính hạ xuống, một gương mặt nghệ sĩ rất quen thuộc, môi đánh đỏ chót từ bên trong xe ngó ra, tiếng gọi lảnh lót trong như tiếng suối: “Chú Văn, chú Văn, cho chị lấy đôi giày đưa sửa hôm trước nào.... Văn vội vàng lấy chiếc túi giấy đã chuẩn bị sẵn đem tới và cho khách biết về chuyện tiền công.


No comments: