Trí thức Việt Nam lại lên tiếng
Mặc Lâm, biên tập viên RFA
2012-12-28
Có những diễn biến quan trọng khiến tình hình chính trị Việt Nam tiến tới những bước ngoặc hiếm thấy trong hàng chục năm qua từ sau đổi mới, nhất là lời kêu gọi mang chữ ký gần 100 trí thức vào ngày 28 tháng 12.
Giới nhân sĩ trí thức Việt Nam trong một lần biểu tình phản đối Trung Quốc tại Hà Nội.
Từ kiến nghị tới thông báo…
Người dân Việt Nam đã quen dần với những bản kiến nghị do trí thức
trong và ngoài nước cùng đứng tên gửi tới các cấp cao nhất để yêu cầu
thực hiện những điều mà không một lá đơn nào của cá nhân có thể viết
hết. Nơi đầu tiên khởi phát những kiến nghị tập thể ấy là trang mạng
Bauxit Viet Nam khi người trí thức cảm nhận việc khai thác mỏ Bauxit sẽ
khiến đất nước đối đầu với những tai nạn tiềm ẩn mà hậu quả rất khó
lường.
Kiến nghị này tuy không được giải quyết một cách rốt ráo nhưng cũng
đủ làm cho chính quyền thấy rằng sự chuyên chế không còn đủ sức mạnh để
hăm dọa quyền được phát biểu của người yêu nước như thời kỳ trước đổi
mới.
Kiến nghị trả tự do cho TS Cù Huy Hà Vũ qua bản án không dựa vào Hiến
pháp của tòa án Hà Nội cho thấy một lần nữa trí thức đã công khai lên
tiếng. Chính phủ hoàn toàn thụ động trước những yêu cầu hợp pháp và
chính đáng của người trí thức cũng như văn nghệ sĩ, nhà báo cùng những
thành phần khác của xã hội như những blogger qua thái độ im lặng gần như
tuyệt đối.
Từ những kiến nghị không được phản hồi dẫn tới sự xuất hiện của một
thông báo đòi được quyền biểu tình tại Sài Gòn của trí thức thành phố
với thái độ không cần xem xét. Đó là cách ứng phó của trí thức đối với
chính quyền khi họ cố tình im lặng trước tất cả nguyện vọng chính đáng
của người dân.
Bất kể họ là ai, bề dày chính trị thế nào, những chữ ký của họ như
thách thức trực tiếp đến hệ thống chính trị đã và đang theo đuổi một
chính sách bưng bít thông tin, tự cho mình có quyền tối thượng đối với
vận mệnh dân tộc và quyết định trong tất cả mọi vấn đề phát triển đất
nước. Từ kinh tế tới xã hội, từ ngoại giao đến chính trị, nhà nước không
xem ý kiến của trí thức, văn nghệ sĩ, nhà báo như một lực đối trọng để
điều chỉnh các chính sách của mình.
…và kêu gọi cho đồng bào
Những kiến nghị, thông báo ấy có số phận của những viên đá rơi vào
biển đông. Người ký tên tuy thất vọng nhưng không hề tuyệt vọng và họ đã
phản ứng. Một bản kêu gọi mới nhất vừa ra đời trên trang Bauxitvn vào
ngày 28 tháng 12 đã xoay chuyển vấn đề một cách mạnh mẽ. Ngay tiêu đề
của bản kêu gọi này đã đánh thức rất nhiều người, nó mang một nội hàm
quan trọng mà từ trước tới nay chưa một tập thể nào đưa ra:
"LỜI KÊU GỌI THỰC THI QUYỀN CON NGƯỜI THEO HIẾN PHÁP TẠI VIỆT NAM"
Chỉ một giòng chữ nhưng nêu lên được sự bức thiết của vấn đề, đó là
những người ký tên đã đòi hỏi nhà cầm quyền trả lại quyền "Con người"
cho dân chúng mà trong bản kêu gọi được gọi là đồng bào.
Từ "thông báo" đến "kêu gọi" là một bước rất dài. Họ, những người ký
tên chấp nhận đối đầu khi bất chấp tới phản ứng của chính phủ. Đối tượng
cũng thay đổi, từ lãnh đạo, chính quyền chuyển sang nhân dân, đồng bào.
Sự kêu gọi rõ ràng mang hàm ý cách mạng. Kêu gọi không thụ động như
thông báo mặc dù thông báo là bước đầu cho thấy họ không còn sợ hãi hay
dè chừng.
Khi mang hai chữ "Con người" ra trước dư luận trong và ngoài nước bản
kêu gọi đã công khai tố cáo chính phủ Việt Nam không coi dân chúng là
"Con người" theo hiến pháp qua các vụ đàn áp, bắt bớ, tống giam, sách
nhiễu, đe dọa những "con người" ấy.
Bản kêu gọi đòi hỏi nhà nước phải triệt để tôn trọng những điều căn
bản của hiến pháp quy định cho "Con người" qua các quyền hạn mà nó đương
nhiên được hưởng trong bất cứ thể chế hay chính phủ nào: tự do ngôn
luận, tự do lập hội, hội họp, phát biểu ý kiến, tự do thông tin và biểu
tình.
Bản kêu gọi yêu cầu Quốc hội Việt Nam hủy bỏ Điều 88 Bộ luật Hình
sự (BLHS) Việt Nam về “tội tuyên truyền chống nhà nước CHXHCN Việt
Nam”và Nghị định 38/2005/NĐ-CP của Chính phủ ngày 18/3/2005 “quy định
một số biện pháp bảo đảm trật tự công cộng”.
Bản kêu gọi đưa ra đúng vào ngày 28 tháng 12 là phiên xử phúc thẩm ba
blogger Điếu Cày, Tạ Phong Tần và Anh Ba Sài Gòn. Ba người bị kết vào
điều 88 bộ luật hình sự bởi những bản án bỏ túi. Bản kêu gọi tuy tập
trung chưa đựơc 100 chữ ký nhưng nội dung quan trọng của nó làm người
quan tâm đến vấn đề cốt lõi phải nín thở chờ đợi những diễn biến kế
tiếp.
Những điều luật vi hiến
Không thể nghi ngờ gì về tính phản dân chủ của Điều 88 BLHS và nghị
định 38. Hai con át chủ bài của nhà nước đã dùng để triệt tiêu mọi nỗ
lực xây dựng đất nước bằng các đóng góp mà bất cứ xã hội dân sự nào cũng
cần thiết: quyền phát biểu của người dân.
Phó GS-TS Hồ Uy Liêm, Chủ tịch Liên hiệp các hội Khoa học kỹ thuật Việt Nam cho biết việc ông ký tên vào bản kêu gọi này:
"Tôi nghĩ nhà nước sẽ suy nghĩ chứ còn khẳng định họ phản ứng tích
cực ngay lập tức thì rất khó nói. Tất nhiên một nhà nước muốn phát
triển thì còn nhiều cái. Phải sửa đổi rất nhiều thứ, nước nào cũng thế
và đây là bước đầu để đàm bảo cho hiến pháp được thực thi một cách
nghiêm chỉnh."
Bản kêu gọi tuyên chiến với lập luận phản dân chủ của thể chế hiện
nay. Nó như luồng gió thổi vào không khí oi nồng có thể gây thành đám
cháy chính trị qua cách hành văn của một bài hịch, đầy hào khí của những
người có lẽ phải:
"Chúng tôi kêu gọi toàn thể đồng bào yêu cầu chính quyền
các cấp phải bảo đảm thực hiện đúng các quyền con người của công dân đã
được ghi trong Hiến pháp Việt Nam và các Công ước quốc tế mà Việt Nam đã
tham gia.
Chúng tôi đề nghị các luật sư, luật gia, giảng viên luật hãy giải
thích sâu rộng quyền con người của công dân cho đồng bào, cho chính
quyền, cho những lực lượng như công an, quân đội, dân phòng, cho các tổ
chức thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam… để mọi công dân Việt Nam được
hưởng những quyền con người như những dân tộc khác trên thế giới, để
những giới chức Việt Nam tôn trọng và bảo đảm quyền con người cho đồng
bào mình.
Chúng tôi kêu gọi cán bộ, công chức, sĩ quan, chiến sĩ trong các
cơ quan chức năng của Việt Nam tôn trọng và bảo đảm các quyền con người
theo Hiến pháp Việt nam và Công ước quốc tế, không mù quáng tuân theo
mệnh lệnh vi phạm quyền con người".
Những kêu gọi này diễn ra sau khi Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Bí thư
Lê Thanh Hải cùng tỏ ra lo ngại về "tổ chức chính trị đối lập" nếu hình
thành sẽ là biến cố lớn cho hệ thống cầm quyền hiện nay. Do đó bản kêu
gọi chắc chắn sẽ gặp phản hồi từ nhà nước chứ không còn như viên đá rơi
xuống đại dương như từng xảy ra.
Ông Lê Công Giàu, nguyên Phó Bí thư thường trực Đoàn Thanh niên Cộng
sản Hồ Chí Minh Thành phố Hồ Chí Minh, nguyên Phó Giám đốc Tổng công ty
Du lịch Thành phố người ký tên trong bản kêu gọi cho biết:
"Tôi nghĩ rằng việc chúng tôi làm nó cũng đơn giản và dễ hiểu. Nó
cũng nói về cái quyền cơ bản của công dân phải được tôn trọng. Đìêu này
đã được ghi trong hiến pháp rồi cho nên bây giờ chỉ là thực thi thôi.
Vừa qua, qua những cuộc biểu tình hay những ý kiến đóng góp của
nhiều người thì có hiện tượng những người đi biểu tình đó bị theo dõi,
bị ngăn chận gây phiền nhiễu, rồi vô nhà. Như gia đình anh Mẫm công an
đã xông vào trong nhà. Những quyền công dân như thế đã bị vi phạm.
Những anh em ký vào văn bản này kêu gọi phải thực hiện những cái
quyền cơ bản đó. Chúng tôi không có ý định thành lập một tổ chức đối lập
vì không thể thành lập tại Việt Nam do việc xin phép các tổ chức dân sự
rất khó khăn."
Chỉ dấu quan trọng nhất trong bản kêu gọi này là đánh động sự thức
tỉnh những con người đang phục vụ trong guồng máy. Phải chăng khi nào họ
thức tỉnh "không mù quáng tuân theo mệnh lệnh vi phạm quyền con người"
đó cũng là lúc đất nước sẽ đứng lên?
Điều còn lại là hàng triệu người tuy có lòng nhưng chưa kịp ký tên sẽ
làm gì nếu những chữ ký trên bản kêu gọi này gặp phải gông cùm, xiềng
xích thậm chí vấy máu?
Pháp: Lãnh đạo EDF bị điều tra về ý định chuyển giao công nghệ hạt nhân cho Trung Quốc

Ông Henri Proglio, chủ tịch tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Pháp – EDF.
AFP
Là đối tượng một cuộc điều tra, phải ra điều trần trước ủy
ban chiến lược của doanh nghiệp, ông Henri Proglio, chủ tịch tổng giám
đốc Tập đoàn Điện lực Pháp – EDF sẽ phải giải trình về một dự án quan hệ
đối tác hạt nhân gây nhiều tranh cãi, được ký kết theo sáng kiến của
ông hồi cuối năm ngoái, với Công ty Điện hạt nhân Quảng Đông Trung Quốc
(China Guangdong Nuclear Power Holding Co., Ltd - CGNPC).
Hôm qua, 26/12/2012, hai nguồn tin gần gũi với hồ sơ này cho
AFP biết, từ vài ngày qua, ông Proglio đang là đối tượng điều tra của
Tổng Thanh tra Tài chính. Mặt khác, vào tuần tới, ông sẽ phải chủ trì
một cuộc họp của ủy ban chiến lược EDF, có vai trò như cơ quan chuẩn bị
các quyết định quan trọng cho Hội đồng quản trị. Ủy ban này, bao gồm một
số thành viên trong đó có các đại diện của Nhà nước và những người lao
động, sẽ chất vấn lãnh đạo EDF về dự án hợp tác Trung Quốc.
Một loạt câu hỏi được đặt ra đối với chủ tịch tổng giám đốc EDF :
Phải chăng ông đã qua mặt Nhà nước để làm việc này ? Qua việc gạt bỏ tập
đoàn hạt nhân Areva, một doanh nghiệp có cổ đông chính là Nhà nước,
cũng như EDF, phải chăng ông Proglio đã phản bội ngành công nghiệp hạt
nhân Pháp ? Hay những hứa hẹn chuyển giao bí mật công nghệ cho Trung
Quốc có được trả giá thỏa đáng hay không ?
Trong một thông cáo gửi tới AFP, tập đoàn EDF nhấn mạnh rằng dự án
nói trên đã bị hủy bỏ ; mặt khác, dự án này còn « quy định là mỗi hoạt
động hợp tác đều đi kèm với một thỏa thuận cụ thể về thể thức thù lao và
những điều khoản bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ ». Tuy nhiên, nguồn tin
nội bộ EDF lại cho biết, trên thực tế, « đây là dự án chuyển giao một
phần công nghệ hạt nhân cho phép Trung Quốc xây dựng các lò hạt nhân
nhanh hơn » mà không cần đến các doanh nghiệp Pháp nữa. Trong khi đó,
một nguồn tin khác khẳng định là dự án hợp tác với đối tác Trung Quốc
mới chỉ dừng lại ở mức là « bản nháp » mà thôi.
Theo báo trào phúng cực kỳ thạo tin của Pháp, tờ Canard Enchainé –
Con vịt bị xiềng – từ đầu tháng Tư vừa qua, ủy ban chiến lược EDF đã bác
bỏ dự án. Đến giữa tháng Tư, cơ quan phụ trách đầu tư của Pháp (Agence
des Participations de l’Etat – APE) đã phê phán gay gắt và sau đó, bộ
trưởng Kinh tế lúc đó, ông François Baroin, đã ngăn chặn dự án này.
Ông Proglio là người được tổng thống cánh hữu Nicolas Sarkozy ủng hộ.
Do vậy, quan hệ của ông với chính phủ cánh tả hiện nay trở nên căng
thẳng. Một quan chức cao cấp trong chính phủ cảnh cáo lãnh đạo EDF : «
Hội đồng chính sách hạt nhân, hồi tháng Chín, đã nhắc nhở rằng các quan
hệ hợp đồng không thể được thiết lập ngoài khuôn khổ một chiến lược do
Nhà nước hoạch định ».
Dường như để chữa cháy và tránh bị chính phủ cánh tả phê phán, đến
tháng 10 vừa qua, một thỏa thuận ba bên được ký kết, giữa EDF, đối tác
Trung Quốc và tập đoàn Areva.
Trong thời gian cánh hữu cầm quyền, quan hệ giữa hai tập đoàn hạt
nhân hàng đầu của Pháp, EDF chuyên khai thác và Areva nhà sản xuất lò
hạt nhân, bị trục trặc, đặc biệt là những bất đồng giữa hai lãnh đạo tập
đoạn, ông Henri Proglio, thân hữu và bà Anne Lauvergeon, thân tả. Mùa
xuân 2011, bà Lauvergeon đã bị mất chức chủ tịch tổng giám đốc Areva.
Từ tháng Giêng đến nay, báo chí Pháp công bố nhiều tài liệu cho thấy
dường như ông Proglio đã tìm cách thúc đẩy hợp tác riêng rẽ giữa EDF và
đối tác Trung Quốc. Ông Proglio biện minh rằng các quy định hiện hành
không nói rõ vai trò của mỗi bên trong mối quan hệ tay ba Nhà nước Pháp –
EDF và Areva.
Mặt khác, lãnh đạo EDF nhấn mạnh đến những kết quả quá
khiêm tốn của ngành công nghiệp hạt nhân Pháp : Đối với lò thế hệ mới
EPR – công suất 1600 megawatts, tổng cộng mới chỉ có bốn hợp đồng được
ký kết, trong số này, dự án ở Phần Lan và tại Pháp gặp nhiều khó khăn.
Loại lò nhỏ hơn Atmea – 1000 megawatts thì còn nhiều bấp bênh.
Sau thảm họa Fukushima, Nhật Bản, nhiều nước đã đình chỉ các dự án
phát triển điện hạt nhân. Còn Bắc Kinh vẫn tiếp tục nhịp độ xây dựng các
lò mới. Do vậy, Trung Quốc trở thành thị trường lớn duy nhất, hấp dẫn
đối với các tập đoàn điện hạt nhân nước ngoài.
Hà Nội bắn rơi bao nhiêu B-52?
Cập nhật: 16:43 GMT - thứ sáu, 28 tháng 12, 2012

Mảnh của pháo đài bay B-52 ở bảo tàng tại Hà Nội ngày nay
Bốn thập niên đã trôi
qua kể từ chiến dịch không kích tàn khốc của Hoa Kỳ vào Hà
Nội và Hải Phòng vào tháng 12/1972 nhưng hiện vẫn còn nhiều
đánh giá không đồng nhất về con số phi cơ B-52 bị bắn rơi.
Quan điểm ai đã 'thắng' sau trận oanh tạc
làm chết nhiều thường dân Bắc Việt Nam cũng vẫn còn nhiều
khác biệt như trong phần tổng hợp sau:Nhìn từ Hà Nội
Tại Việt Nam từ trước tới nay
đã có các chi tiết khác nhau về số pháo đài bay B-52 của Hoa
Kỳ bị Bắc Việt Nam bắn rơi ngay trên báo chí nhà nước.
Một bài trên trang web của Đảng Cộng sản Việt Nam về ‘
Bấm
Trận Điện Biên Phủ trên không‘ hôm 14/02/2004 viết:
"Qua 12 ngày đêm chiến đấu kiên cường (từ 18 đến
30-12-1972) quân và dân ta đã đánh bại cuộc tập kích chiến lược bằng
không quân của Mỹ, bắn rơi 81 máy bay các loại, trong đó có 34 máy bay
B-52,"
"Thất bại này của Mỹ không chỉ đơn thuần là thất bại quân sự, mà là thất bại chiến lược toàn diện cả về quân sự lẫn chính trị."
"Cùng với những thắng lợi giành được trước đó,
đặc biệt là trong cuộc tiến công chiến lược 1972 ở miền nam, thắng lợi
của trận 'Điện Biên Phủ trên không' trên bầu trời Hà Nội và Hải Phòng đã
góp phần buộc đế quốc Mỹ phải ký Hiệp định Paris, rút quân khỏi miền
nam Việt Nam.
Sau bài báo đó ba năm, số 34 pháo đài bay
B-52 của bị bắn hạ tiếp tục được trang web của Đài Tiếng nói
Việt Nam nhìn lại trận oanh kích vào Giáng Sinh trong bài có
tựa đề tiếng Anh ‘The Christmas bombings of Hanoi in retrospect’.
Nhưng trong một bài đăng năm 2012, báo
Bấm
Quân đội Nhân dân đã giảm con số B-52 xuống so với trước:
"Thất bại này của Mỹ không chỉ đơn thuần là thất bại quân sự, mà là thất bại chiến lược toàn diện cả về quân sự lẫn chính trị"
Báo Đảng Cộng sản Việt Nam
"Trong 12 ngày đêm từ 18-12-1972 đến 29-12-1972,
quân dân Hà Nội đã lập một kỳ tích lịch sử: bắn rơi 23 máy bay B-52,
bắt sống nhiều phi công Mỹ."
Nhận định về kết quả quân sự - chính trị của chiến dịch nhìn từ phía Hà Nội, tờ báo viết:
"Sau sự kiện này, Tổng thống Mỹ phải tuyên bố
ngừng ném bom trên toàn miền Bắc Việt Nam từ 30-12-1972, đi đến việc ký
kết Hội nghị bốn bên về 'chấm dứt chiến tranh ở Việt Nam' tại Pa-ri ngày
27-1-1973".
Đây là quan điểm cho rằng vì 'thất bại' do
số thiệt hại quá lớn, Hoa Kỳ phải ngưng không kích và chấp
nhận đàm phán.
Nhìn từ Hoa Kỳ
Đã có rất nhiều tài liệu của các nhân
vật trong chính giới Hoa Kỳ, các nhà bình luận và phân tích
quân sự về chiến dịch Hoa Kỳ gọi là Linebacker II (trận
Linebacker I hồi tháng 5/1972 chỉ nhằm để kiểm tra sức mạnh
phòng không Bắc Việt).
Một trong số bài viết gần đây nhất, của Rebecca Grant trên trang
Bấm
Airforce Magazine tháng 12/2012 mô tả:
"Các đội bay của B-52 xuất kích cả thảy
729 lần trong đêm...Cho đến khi chiến dịch kết thúc, Bắc Việt
Nam đã quỳ gối, nói như lời của Cố vấn an ninh quốc gia Henry
A. Kissinger. Họ đã sẵn sàng ký vào văn bản hòa đàm gồm cả
phần trao trả tù binh Mỹ,"
Bà Rebecca Grant cũng trích sử gia không
quân Walter J. Boyne nói có tám phi công Mỹ "bị giế́t khi tham
chiến hoặc chết vì vết thương, 25 mất tích, 33 bị bắt làm tù
binh chiến tranh, và chỉ có 26 được cứu thoát trước khi rơi bị
bắt sống".
Con số B-52 bị bắn hạ, theo nguồn tin này là 15.

Năm nay Việt Nam kỷ niệm 40 năm 'Điện Biên Phủ trên không'
Bản thân sử gia Walter J. Boyne trong một
tài liệu đăng năm 1997 nói rằng trên thực tế, hai đội bay B-52 ở
Guam và U Tapao lên kế hoạch cho 741 lần xuất kích nhưng 12
chuyến phải bỏ.
Nhìn chung, các giới ở Hoa Kỳ đến nay vẫn
cho rằng Linebacker II mà Mỹ cho là chỉ có 11 ngày (the 11- Day
War) đã đem lại 'thắng lợi quân sự' và đã buộc Bắc Việt quay
lại bàn đàm phán vốn bị bế tắc ở Paris.
Theo BBC News
Bài trên trang tiếng Anh của
Bấm
BBC Magazine 'North Vietnam, 1972: The Christmas bombing of Hanoi' (24/12/2012) thì nhấn mạnh đến sự tàn khốc của trận mưa bom.
"Vào thời điểm đó 1600 người Việt Nam bị
giết, theo số liệu của nhà chức trách cộng sản, mà con số
thực có thể còn cao hơn,"
Nhưng bài viết cũng cho rằng trận tấn công "có thể đã giúp cho việc ký kết hòa ước một tháng sau đó".
Viết về Đêm Giáng Sinh khủng khiếp năm
1972, bài báo cho rằng vì sự chống trả quyết liệt của phía
Bắc Việt Nam, "không lực Hoa Kỳ mất hai chiếc B-52 đêm đó, trong
tổng số 15 chiếc".
"Một số phản lực cơ và máy bay hỗ trợ cũng bị phá trong vòng 11 ngày diễn ra Linebacker II."
"Linebacker II chấm dứt ngày 29 tháng 12 và
đến ngày 8 tháng 1/1973, mọi bên đều đã có mặt trở lại phòng
hòa đàm ở Paris."
Bài của BBC cũng nói có yếu tố tâm lý
tác động đến quyết định của Tổng thống Richard Nixon khi quyết
định nghe theo quan điểm của phe quân sự Mỹ cho ném bom Hà Nội
bằng B-52.
Đó là vì "hình ảnh các phi công bị cầm
tù và tra tấn ở miền Bắc và thường xuyên bị bêu riếu trên
truyền hình là một sự xấu hổ cho Washington. Ông Nixon đã chịu
một sức ép phải làm sao đưa quân về nước."
"Hòa đàm Paris được ký vào cuối tháng
đó, cho phép trao trả một số tù binh Mỹ và mở đường cho sự
chấm dứt cuộc can dự quân sự của Hoa Kỳ ở Việt Nam."




No comments:
Post a Comment